Այսօր առավոտյան ադրբեջանական ու իրանական ԶԼՄ-ները հաղորդեցին՝ իրանական երկու ԱԹՍ-ներ թիրախավորել են Նախիջևանի օդանավակայանի տերմինալի շենքը և Շեքերաբադ գյուղի դպրոցի հարևանությամբ։
«168 Ժամի» հետ զրույցում ռուս արևելագետ Վիկտոր Նադեին-Ռաևսկին ասաց, թե որքան էլ բարդ է ստեղծված իրավիճակը, այն ունի առանձնահատկություն՝ Իրանը երկար ժամանակ նախապատրաստվել էր սրան, ուստի ծրագիրը՝ վերացնելով իշխանության ամենաբարձր դեմքերին, հասնել Իսրայել-ԱՄՆ նպատակներին՝ դեռ չի աշխատում, քանի որ ամեն պաշտոնի համար կան բազմաթիվ թեկնածուներ:
«Հստակորեն ուրվագծվում է «Էփշտեյնի կոալիցիայի» փորձը՝ Հարավային Կովկասի երկրներին ներքաշել պատերազմի հորձանուտի մեջ»,- այս մասին տելեգրամյան ալիքում գրել է ռուսաստանաբնակ արևելագետ, քաղաքական վերլուծաբան Կարինե Գևորգյանը՝ վերլուծելով մերձավորարևելյան դրամատիկ իրադարձություններն ու դրանց անդրադարձը Հարավային Կովկասի վրա։
«Պրեսսինգ» հաղորդաշարում Սաթիկ Սեյրանյանի հյուրը ՀՀ նախկին վարչապետ (1992-93թթ.), ՀՀ Ազգային ժողովի (ԱԺ) նախկին նախագահ Խոսրով Հարությունյանն է։
Կովկասագետ Կարեն Իգիթյանն այն կարծիքին է, որ Իրանի նկատմամբ ԱՄՆ-ի և Իսրայելի հարձակումից հետո տարածաշրջանային բախման հանգուցալուծումը շուտ չի լինելու, որովհետև ըստ նրա՝ պատերազմը պետք է հաղթող ունենա։
Թուրքիան նախազգուշացրել է, որ պատրաստ է պատասխանել ցանկացած թշնամական գործողության և կշարունակի խորհրդակցությունները Հյուսիսատլանտյան դաշինքի (ՆԱՏՕ) հետ՝ իր սահմանների մոտ Իրանից արձակված հրթիռի խոցման միջադեպի լույսի ներքո։ Այս մասին գրում են ռուսական ու ադրբեջանական ԶԼՄ-ները, հաղորդելով՝ այս մասին հայտնել են Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանի աշխատակազմից:
«Իրանը հարևաններից ակնկալում է պրագմատիզմ և այն գիտակցումը, որ իր կայունության խաթարումը շղթայական անկայունություն է ստեղծում ողջ տարածաշրջանի համար: Պատմությունը չի մոռանում նրանց, ովքեր վճռորոշ պահին ընտրություն չեն կատարել»,- ասաց Մուազինը։
Հաքան Ֆիդանը խոսում է բանակցային գործընթացը պահպանելու և հակամարտության ընդլայնումը թույլ չտալու փորձերի մասին:
Զավեշտալին այն է, որ մի կողմից Թուրքիան պաշտոնապես տարածաշրջանային կայունության կոչ է անում, մյուս կողմից՝ հող է նախապատրաստում սեփական
Հարցին, թե ինչքանո՞վ մեր շուրջը տեղի ունեցողը կազդի ներքաղաքական պրոցեսների վրա․ հակամարտության հենց մեկնարկի օրերին Հայաստանում նաև ոչ պաշտոնապես իշխանությունները մեկնարկեցին նախընտրական ակտիվ քարոզարշավը, քաղաքագետն ի պատասխան՝ նկատեց, որ ուղիղ փոխկապակցված են արտաքին ու ներքին պրոցեսները։
Ինչպես արդեն գրել ենք, որ ՀՀ արտաքին հետախուզության ծառայությունը և՛ 2025 թվականին, և՛ 2026 թվականին ներկայացրած զեկույցներում մեծ տեղ է հատկացրել հիբրիդային պատերազմի թեմային: Ավելին, վերջին զեկույցում Քրիստինե Գրիգորյանի ղեկավարած այդ կառույցը նույնիսկ հարկ է համարել առանձին հատվածով բացատրել՝ ինչ ասել է հիբրիդային պատերազմ: Եվ ոչինչ, որ հետո ՀՀ իշխանությունները որոշեցին, որ ավելի ճիշտ է օգտագործել ոչ թե «հիբրիդային պատերազմ», այլ՝ «հիբրիդային սպառնալիք» ձևակերպումը: Օրինակ՝ Ռուսաստանին Հայաստանի դեմ հիբրիդային պատերազմ մղելու մեջ մեղադրող Ալեն Սիմոնյանը՝ Մոսկվա, Լավրովի մոտ գնալուց առաջ:
«ԱՄՆ-ին Իրանում «բլիցկրիգ» չի հաջողվի»,- այս մասին տելեգրամյան իր ալիքում գրել է ռուս արևելագետ, քաղաքական վերլուծաբան Եվգենի Սատանովսկին՝ անդրադառնալով Իրանի դեմ ամերիկաիսրայելական հարձակման մի շարք ասպեկտներին։
«Մենք արդեն տեսնում ենք առաջին նշանները, որ Թրամփը հասկացավ՝ չհաջողվեց փոխել ռեժիմն Իրանում, նրանք կատարեցին մեծ սխալ՝ սպանելով Խամենեիին՝ նրանք ստեղծեցին նահատակ, ինչը համախմբեց հասարակությանը։ Տեսնում ենք, որ տարբեր երկրներում մահմեդականները հայտարարում են սուգ, բողոքների են դուրս գալիս։ Սա մեծ սխալ էր։ Սա նշանակում է, որ եթե անգամ նրանց հաջողվեց ոչնչացնել ղեկավարության մեծ մասը, ապա մնացած ղեկավարները ճանապարհ չեն ունենալու զիջումների գնալու»,- 168TV-ի «Ռեվյու» հաղորդման ընթացքում ասաց քաղաքագիտության դոկտոր Արթուր Խաչիկյանը։
«Դա արհեստական տերմին է»,- այս մասին այսօր լրագրողների հետ զրույցում ասաց ՀՀ-ում Իրանի Իսլամական Հանրապետության դեսպան Խալիլ Շիրղոլամին, անդրադառնալով ԹՐԻՓՓ-ին, այսպես կոչված, «Զանգեզուրի միջանցք» տերմինի կոնտեքստում:
«Ափսոսանք է առաջացնում այն, որ մի խումբ վերլուծաբաններ պարզապես կրկնում են սիոնիստական տեսակետները»,- այս մասին այսօր լրագրողների հետ զրույցում ասաց ՀՀ-ում Իրանի Իսլամական Հանրապետության դեսպան Խալիլ Շիրղոլամին:
«Կարմիր գիծ չունենք՝ այն երկրին դիմադրելու հարցում, որոնք աջակցում են Իրանի դեմ գործողություններին»,- 168.am-ի հարցերին ի պատասխան՝ ասաց ՀՀ-ում Իրանի Իսլամական Հանրապետության դեսպան Խալիլ Շիրղոլամին՝ անդրադառնալով Իրան-ԱՄՆ-Իսրայել պատերազմի մի շարք հանգամանքներին:
Հոգևոր «ԻԻՀ հոգևոր առաջնորդ Խամենեին շատ դրական վերաբերմունք ուներ հայ ժողովրդի, ՀՀ-ի, ինչպես նաև Իրանում բնակվող հայ համայնքի նկատմամբ»,- այս մասին այսօր լրագրողների հետ զրույցում ասաց ՀՀ-ում Իրանի Իսլամական Հանրապետության դեսպան Խալիլ Շիրղոլամին՝ Իրանի նկատմամբ ամերիկաիսրայելական հարձակման ֆոնին ներկայացնելով Իրանի դիրքորոշումները: բացառիկ պատմական կերպար էր, ով դրական վերաբերմունք ուներ հայ ժողովրդի հանդեպ. դեսպան
Ժնևում ԱՄՆ-Իրան բանակցություններից ժամեր անց՝ շաբաթ առավոտյան, Իսրայելն ու ԱՄՆ-ը համատեղ ռազմական գործողություն սկսեցին Իրանի Իսլամական Հանրապետության դեմ։ Ու թեև ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը մեկնարկից հետո հայտարարեց, թե պատերազմը կարող է տևել շուրջ չորս շաբաթ, սակայն իրանական կողմի հակադարձումներից պարզ դարձավ՝ ռեգիոնը մտնում է երկարատև տուրբուլենտության գոտի։
Հայաստանի առաջիկա խորհրդարանական ընտրությունները միայն ներքին հայաստանյան ընտրություններ չեն: Դրանք առնվազն աշխարհաքաղաքականացված են: Սրանք ճակատագրական ընտրություններ են մեզ համար:
Իրան–ԱՄՆ–Իսրայել լարվածության կտրուկ սրման երկրորդ օրը տարածաշրջանը շարունակում է մնալ բարձր ռիսկային և անկայուն։
Նա շեշտեց, որ Իրանը Հայաստանի համար կենսականորեն կարևոր ճանապարհներից մեկն է՝ հատկապես այն պատճառով, որ Հայաստանի սահմանները Թուրքիայի և Ադրբեջանի հետ փակ են․
168․am-ի հետ զրույցում ռուս ռազմաքաղաքական վերլուծաբան Ալեքսանդր Խրամչիխինն ասաց, որ չնայած տևական սպառնալիքներին, Իրանի համար պատերազմն անսպասելի սկսվեց՝ բանակցային գործընթացի կիզակետում, կողմերի շփումների ընթացքում, ինչն այս բանակցությունները լիարժեք տապալում է, փակելով դուռը բանակցությունները վերսկսելու հնարավորության առջև։ Նրա խոսքով, դատելով հարվածների աշխարհագրությունից և ընդհանուր առմամբ՝ ավելի լայն քաղաքական միտումներից, այս հարձակումը վաղուց ծրագրված բնույթ էր կրում։
Տարածաշրջանը եռում է․ Իրան-Իսրայել-ԱՄՆ պատերազմի մասին արդեն պաշտոնական հայտարարություններ են, իսկ Հայաստանում իշխանությունները նախընտրական աժիոտաժի մեջ են։
Անցած տարեվերջին Իրանի հոգևոր առաջնորդի խորհրդականը հայտարարել էր, թե TRIPP-ը նույն «Զանգեզուրի միջանցքն» է, և Թեհրանն ի սկզբանե դեմ է եղել նախագծին:
Երբ Արցախը հայաթափվում էր, ԱՄՆ վարչակազմը բավարարվեց մի թվիթերյան գրառմամբ՝ ցավում ենք: Նույնը լինելու է այստեղ: Նույն դատապարտելի մոտեցումը որդեգրել է նաև Ռուսաստանը:
Ռուս արևելագետ Վիկտոր Նադեին-Ռաևսկին գտնում է, որ այս այցն Իրան, այնուամենայնիվ, չի կարող դիտարկվել միայն երկկողմ ռազմական համագործակցության պրիզմայով, քանի որ այն տեղի է ունենում երկու երկրների համար աշխարհաքաղաքական առանցքային զարգացումների ու փոփոխությունների փուլում, երբ Հարավային Կովկասում, հատկապես այս փուլում, կա ուժային կենտրոնների մրցակցության, տրանսպորտային միջանցքների շուրջ պայքար և աշխարհաքաղաքական նոր ճարտարապետություն ձևավորելու փորձեր։
Բաքուն կառուցում է կառավարման ու ռեսուրսային այն հիմքը, որի վրա կարող է լուծել առաջիկա տարիներին իրեն սպասվելիք քաղաքական, տրանսպորտային կամ անվտանգային զարգացման սցենարները։ Այսինքն՝ այս ամենը զուտ ներքին տնտեսական հարց չէ, այլ կենտրոնացման և ռազմավարական նախապատրաստման գործընթացի մաս է։
Իրանի շուրջ սեղմվող օղակի ֆոնին մեր երկրի վարչապետը թմբուկ է զարկում: Սա կոնտրաստ է ու ցույց է տալիս, որ նա զրո դերակատարություն ունի: Սա ցույց է տալիս պետական մտածողության դեգրադացիան:
Ռուս վերլուծաբան Ալեքսանդր Խրամչիխինը 168.am-ի հետ զրույցում ասաց, որ բանակցային ընթացքն ու ամերիկյան ճնշումների քաղաքականության դիտարկումը ցույց է տալիս, որ ԱՄՆ-ը չի ցանկանում լայնածավալ ռազմական գործընթացի մեջ մտնել, թեև ճնշման քաղաքականությունը շարունակում է:
«Պրեսսինգ» հաղորդաշարում Սաթիկ Սեյրանյանի հյուրը պատմական գիտությունների թեկնածու, թյուրքագետ Վարուժան Գեղամյանն է։
