Վերջին շաբաթներին միջազգային համակարգը մտել է աշխարհաքաղաքական ակտիվ փուլ, որտեղ միաժամանակ բացվել են մի քանի բանակցային ճակատներ։ ՌԴ-Ուկրաինա-ԱՄՆ բանակցային վերջին փուլը տեղի ունեցավ հունվարի 23-24-ն ԱՄԷ մայրաքաղաքում։
«Կալիֆոռնիա կուրիեր» թերթի գլխավոր խմբագիր, ամերիկահայ գործիչ Հարութ Սասունյանի համար զարմանալի չէ, որ թուրքական նարատիվներն ու Նիկոլ Փաշինյանի և նրա աջակիցների խոսույթը նույնական են։
Օգոստոսի 8-ին Վաշինգտոնում ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի միջնորդությամբ Երևան-Բաքու պայմանավորվածություններն արևմտյան այլ դերակատարների համար ևս Հարավային Կովկասում հնարավորություններ են ստեղծել։ Մեծ Բրիտանիան ակտիվորեն խորացնում է Ադրբեջանի հետ պաշտպանական գործընկերությունը։
Քաղաքագետ, վերլուծաբան Հրանտ Միքայելյանը բացասաբար է գնահատում TRIPP նախագիծը՝ իր բոլոր դրևորումներով, ավելին՝ արձանագրում է, որ այն խորքում վերաբրենդավորված, այսպես կոչված, «Զանգեզուրի միջանցքն» է։
Մինչ մի շարք քաղաքական գործիչներ ու փորձագետներ հայտարարում են Իրանին ուղղված ԱՄՆ հարվածներին 48 կամ 24 ժամ մնալու մասին, օրերս Մոսկվա կատարած այցից ու այնտեղ ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի հետ բանակցություններից հետո Իրանի Գերագույն ազգային անվտանգության խորհրդի քարտուղար Ալի Լարիջանին հայտարարել է՝ Իրանը պատրաստվում է բանակցությունների Միացյալ Նահանգների հետ։
Հունվարի 31-ին Գերագույն Հոգևոր Խորհրդի հոգևորական անդամներին ծանուցագրեր են հղել և պահանջել որպես մեղադրյալ ներկայանալ Քննչական կոմիտե։ Քրեական հետապնդման շրջանակներում արգելափակվել է Գերագույն Հոգևոր Խորհրդի եպիսկոպոս անդամների ելքը երկրից։ Ակնհայտ է, որ այս ամենն արվում է ամեն կերպ թույլ չտալու Ավստրիայում եպիսկոպոսաց ժողովի անցկացումը։
«Իրանի վրա ցանկացած հարձակում կհամարվի լայնամասշտաբ պատերազմ, և Իրանի պատասխանը կլինի ավերիչ»,- այս մասին իր վերջին հարցազրույցներից մեկում նշում է Թեհրանի համալսարանի պրոֆեսոր, միջուկային բանակցությունների հարցով Թեհրանի պատվիրակության նախկին խորհրդական, վերլուծաբան Սեյեդ Մոհամմադ Մարանդին՝ անդրադառնալով Իրանի դեմ ԱՄՆ հարվածի աշխարհաքաղաքական կոնտեքստին:
Ռուսաստանը հերթական անգամ հայտարարում է TRIPP նախագծին մասնակցելու պատրաստակամության մասին:
Մինչ Նիկոլ Փաշինյանը պատրաստվում է թմբուկ խփել, համերգով հանդես գալ և ֆլեշ-մոբեր կազմակերպել, իսկ ՀՀ ԱԳ նախարարը եվրոպական մայրաքաղաքներում խոսում է ՀՀ արևմտյան ինտեգրացիայի ու այդ որոշման անշրջելիության մասին, Հայաստանի շուրջ ռեգիոնալ իրավիճակը «եռում» է։
Մինչ պաշտոնական Երևանը Վաշինգտոնի հետ Սյունիքում փորձում է ձևավորել Թրամփի անունը կրող ճանապարհը, թուրք-ադրբեջանական տանդեմը շարունակում է օգտագործել, այսպես կոչված, «Զանգեզուրի միջանցք» տերմինը՝ միջազգային լսարանի մոտ դաջելով հենց այդ անվանումը:
«Պրեսսինգ» հաղորդաշարում Սաթիկ Սեյրանյանի հյուրը հասարակական գործիչ, Վայոց Ձորի նախկին մարզպետ, արտակարգ դեսպանորդ և լիազոր նախարար, Լեհաստանում ՀՀ նախկին դեսպան Էդգար Ղազարյանն է։
ՀՀ երկրորդ նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանի հրավիրած ասուլիսի ժամանակ լրագրողները հիշեցրեցին Թուրքիայի արտաքին գործերի նախարար Հաքան Ֆիդանի՝ Նիկոլ Փաշինյանի քաղաքական գծին աջակցելու մասին հայտարարությունը, որը պետք է շարունակվի ԱԺ ընտրությունների արդյունքում:
ՀՀ երկրորդ նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանը հրավիրած ասուլիսի ժամանակ հայտարարեց, որ «Թրամփի ուղին» (TRIPP) դառնալու է Հայաստանի ամենամեծ անվտանգային սպառնալիքը։
ՀՀ երկրորդ նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանն այսօրվա ասուլիսի ժամանակ նշեց, որ ԹՐԻՓՓ-ը հայ-ամերիկյան պրոյեկտ է՝ Ադրբեջանի և Թուրքիայի համար։
ՀՀ երկրորդ նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանն այսօրվա ասուլիսում իր ներածական խոսքում նախ հարկ համարեց անդրադառնալ աշխարհաքաղաքական զարգացումներին, քանի որ, ինչպես նկատեց, չափազանց հետաքրքիր պրոցեսներ են ընթանում, հին աշխարհակարգը փլվել է, նորը ձևավորվում է:
Փետրվարին սպասվում է ԱՄՆ փոխնախագահ Ջեյ Դի Վենսի այցը Հարավային Կովկաս։ Օրերս Truth Social-ում ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը գրել էր, որ ԱՄՆ փոխնախագահ Ջեյ Դի Վենսը փետրվարին կայցելի Հայաստան և Ադրբեջան՝ առաջ մղելու Թրամփի ուղին միջազգային խաղաղության և բարգավաճման համար։ Թրամփը շնորհակալություն էր հայտնել Իլհամ Ալիևին և Նիկոլ Փաշինյանին՝ անցյալ օգոստոսի 8-ին ստորագրված խաղաղության համաձայնագիրը պահպանելու համար։
Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Քիր Սթարմերը պաշտոնական այցով ժամանել է Չինաստան, ինչը բրիտանական կառավարության ղեկավարի առաջին այցն է այդ երկիր վերջին 8 տարվա ընթացքում (նախորդը Թերեզա Մեյի այցն էր 2018 թվականին)։
«Պրեսսինգ» հաղորդաշարում Սաթիկ Սեյրանյանի հյուրն էներգետիկայի հարցերով ՄԱԿ-ի ազգային փորձագետ Արա Մարջանյանն է։
«ԱՄՆ Ռազմածովային ուժերի հարվածային խումբը՝ USS Abraham Lincoln միջուկային ավիակրի գլխավորությամբ, ժամանել է Մերձավոր Արևելք և գտնվում է Իրանի մոտակայքում»,- հաղորդում է իսրայելական Channel 13-ը։
TRIPP-ի այս փաստաթուղթն իրավական ուժ չունի և չի էլ հավակնում ունենալ։ Սա քաղաքական բանակցությունների արդյունքում ի հայտ եկած հուշագիր է։
Քաղաքական ինֆանտիությունը Հայաստանում այն աստիճանի է, որ Փաշինյանը իր բացահայտ ու բաց օրակարգով հանդես է գալիս և ասում է՝ մեր գլխին ի՞նչ է բերելու, այսինքն՝ թուրքականացման ճանապարհը, բայց իրեն հակադրվող ուժերը այդպես էլ հստակ ու պարզ օրակարգով հանդես չեն գալիս, ասեն, թե էս ամեն ինչը ո՞նց ենք մենք
Եթե հիշենք Իրանի նորանշանակ դեսպանի կոշտ հայտարարությունները, ապա տեսնում ենք՝ Իրանում մտահոգված են Հայաստանի դիրքորոշմամբ, Թրամփ-Ալիև-Փաշինյան ձևաչափով վերջին
«ԱՄՆ փոխնախագահ Ջեյ Դի Վենսը փետրվարին կայցելի Հայաստան և Ադրբեջան՝ առաջ մղելու Թրամփի ուղին միջազգային խաղաղության և բարգավաճման համար»,- այս մասին Truth Social-ում գրել է ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը՝ հաստատելով ավելի վաղ հայաստանյան փորձագիտական համայնքի տարածած այս տեղեկությունը։
ԱՄՆ Նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարել է, որ նավատորմ է շարժվում դեպի Իրան, սակայն հույս ունի, որ ստիպված չի լինի օգտագործել այն:
Ոչ միայն Սփյուռքն է խենթանում՝ այդ վիճակը տեսնելով, այլև Հայաստանում իրավաբանները չեն հասկանում՝ ինչպե՞ս կարելի է հրաժարվել միջազգային հայցերից։
Միջազգային հարաբերություններում իր ոչ ավանդական հայտարարություններով ու էքսցենտրիկ քայլերով հայտնի ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփն աշխարհին նոր առաջարկ ունի՝ «Խաղաղության խորհուրդ» (Peace Council)։ Այսօր շվեյցարական Դավոսում ընթացող ամենամյա Համաշխարհային տնտեսական ֆորումի շրջանակում ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը մեծ շուքով հիմնադրեց «Խաղաղության խորհուրդը»՝ հռչակելով այն՝ որպես միջազգային կազմակերպություն։ Թրամփն ու խորհրդին միացած գործիչները ստորագրեցին «Խաղաղության խորհրդի» կանոնադրությունը։
Հայաստանի իշխանությունները, 2018թ․-ից սկսած, դոստուպ են ուզում ունենալ Մեծ տղերքի սեղանին։ Մենք տեսանք, որ օգոստոսին Վաշինգտոնում ստորագրած փաստաթղթից 2 ամիս հետո Թրամփը Փաշինյանին չէր էլ ճանաչում։ Հիմա էլ նույնն է։ Դու ընդամենը գործիք ես։
Իրանցի լրագրողը հիշեցրեց անկարգությունների ֆոնին ԻԻՀ Գերագույն առաջնորդ Այաթոլլահ Խամենեիի հայտարարությունը, այն է՝ «Թրամփը պատասխան կտա Իրանում թափված արյան համար: Նա չի խուսափի հանցագործության համար հատուցումից»:
«Երբ արքեպիսկոպոս Տերտերյանը մեղադրում է Վեհափառին՝ ասելով, որ, եթե նա չի հերքել իրեն ուղղված մեղադրանքները, ուրեմն դրանք ճիշտ են, ես իմ հոդվածում պատասխանեցի՝ չհերքելը չի նշանակում, որ ճիշտ է, բամբասանքը ճշմարտության հետ կապ չունի։ Երբ մի քանի տասնամյակ բամբասանքներ կան Վեհափառի մասին, ի՞նչն է պատճառը, որ երբ Փաշինյանը սկսեց պայքար մղել Վեհափառի և Եկեղեցու դեմ, առաջնորդը սկսեց այդ մասին խոսել, մինչև հիմա ոչ մի բառ չէր ասել։ Այստեղ ո՛չ կրոնական հարց կա, ո՛չ բարոյական, սա քաղաքական հարց է»:
Հունվարի 15-ին Վաշինգտոնում Միրզոյան-Ռուբիո հանդիպումից հետո ԹՐԻՓՓ իրականացման շրջանակի մասին փաստաթղթի հրապարակումից հետո Ադրբեջանի ԱԳ նախարար Ջեյհուն Բայրամովն ակտիվ խորհրդակցություններ է սկսել Թուրքիայի ու Միացյալ Նահանգների գործընկերների հետ։