Տիգրան Սարգսյանը ծանոթացել է վերակառուցված շենքերի պայմաններին, զրուցել բուժանձնակազմի հետ, լսել նրանց կարծիքը և շնորհակալական խոսքերը:
Պարզվում է՝ Գեղարքունիքի մարզում չկա որևէ հակակարկտային կայան, և չի եղել և չի էլ լինի: Համենայնդեպս, գոնե այս տարի հակակարկտային կայաններ մարզում չեն տեղադրվի:
Տավուշի մարզում ոռոգման ջրի համակարգերի հետ կապված խնդիրների պատճառով շատ հաճախ գյուղացիական տնտեսությունները, մասնավորապես` այգիներն ու արևածաղկի դաշտերը մեկ անգամ են ջրվում կամ էլ ընդանրապես չեն ջրվում և չորանում են:
Ըստ առողջապահության նախարարության մոր և մանկան առողջության պահպանման վարչության պետ Կարինե Սարիբեկյանի՝ տեղեկատվությունը հասանելի կլինի գյուղական համայնքներում: Նմանատիպ կենտրոններ են գործելու Մեղրիում, Կապանում, Գորիսում և Սիսիանում:
Արարատի մարզի Արտաշատի շրջանի Բյուրավան գյուղի 13-ամյա պատանին՝ Եվրոպայի շախմատի կրկնակի չեմպիոն, 2011-12թթ. Հայաստանի պատանիների չեմպիոն Հայկ Մարտիրոսյանը, օրերս Մինսկում՝ հուլիսի 11-24-ն անցկացված բաց առաջնության ժամանակ 12 կետով իր վարկանիշը բարձրացրեց:
Չարաբաստիկ գիշերը, հերթական ծեծի ընթացքում 77-ամյա տիկին Վերգուշին հաջողվել էր պատուհանից փախչել և պատսպարվել հարևանի տանը: Հարևանն էլ շտապօնություն էր կանչել և տիկին Վերգուշին հիվանդանոց տեղափոխել:
Սենյակի մի հատվածում 80-ականներին հայտնի աստղերի, մյուսում` Կարեն Դեմիրճյանի նկարներն են` ի հիշատակ լավ ու բարի ժամանակների: Հիմա դրանցից միայն հիշողություններ են մնացել: Միակ նորությունը համակարգիչն է, այն էլ ձմռանը ցրտից դանդաղ է աշխատում:
Դասասենյակների առաստաղներին նկատվել էին առաստաղից պոկված ծեփեր և ճեղքեր (4×70սմ): Վերոնշյալ հարկերի դասասենյակներում նկատվել էին նաև առաստաղների կորացումներ, իսկ երկրորդ և երրորդ հարկերում՝ առաստաղին առաջացած փոքր ճեղքեր (մոտ 5մ):
Սոցիալապես անապահով ընտանիքները հիմնականում բնակվում են Աբովյան քաղաքի վթարային երեք շենքերում: Բնակիչներից Սուսաննա Կարապետյանը 168.am-ի հետ զրույցում ասաց, որ սովորաբար իրենց գոյությամբ որևէ մեկը չի հետաքրքրվում: Նրան շատ էր զարմացրել նաև լրագրողի այցելությունը:
Երևանում սկսած քաղաքացիական շարժումը ոգևորել է կապանցիներին: Նրանք Ֆեյսբուք սոցիալական ցանցում կոչ են անում ընդվզել և ասել կապանցու խոսքը ոչ թե տրանսպորտի ուղեվարձի թանկացման, այլ Կապանի ջրամատակարարման և ջրահեռացման համակարգերը 25 տարով անհատույց օգտագործման իրավունքով «Հայջրմուղկոյուղի» ՓԲԸ-ին տրամադրելու մասին համայնքի ավագանու հունիսի 7-ին կայացրած որոշման դեմ:
Տավուշի մարզի երեք համայնքներում արդեն իսկ սկսվել են դեղձի մթերման աշխատանքները, ինչի հետ կապված շաբաթ օրը մարզ էր այցելել ՀՀ Գյուղատնտեսության նախարար Սերգո Կարապետյանը, ով տեղում ծանոթացել էր «Սպայկա» ընկերութան կողմից իրականացվող մթերման աշխատանքներին: Մեկ կիլոգրամ դեղձն ընկերությունը մթերում է 125 դրամով:
168.am-ը որոշ ժամանակ առաջ անդրադարձել էր Արմավիրի մարզի Լենուղի համայնքի 4-րդ կարգի վթարայնության աստիճան ունեցող բազմաբնակարան բնակելի շենքերի խնդրին:
«Որ աշխատողը ցանկություն չունենա աշխատել այդ համակարգով, արագ կերպով ազատվեք դրանից»,- ասել է նա:
Կարկուտից հետո Նալբանդյան գյուղի բնակիչները բառիս բուն իմաստով պարապուրդի մատնվեցին: Մեծահասակները, օրինակ կատակում են, ասում են սանատորիա են եկել ու իրենց հավաքատեղին էլ Ջերմուկի ամենալավ առողջարանն են համարում:
«Տարին բավականին նպաստավոր է թե՛ դաշտավարության, և թե՛ անասնապահության ոլորտներում»,- ասել է մարզպետը: Նա նաև տեղեկացրել է, որ ՀՀ կառավարությունը շարունակելու է սուբսիդավորել գյուղացիական տնտեսություններին տրամադվող դիզվառելիքը, պարարտանյութերը, սերմացուները:
«Ֆիլմ ճամբար» ծրագրի մասնակից 15 երիտասարդները բաժանվել էին երկու աշխատանքային թիմերի, որոնց անվանումները ևս ընտրել էին երիտասարդները` «ԳրանդԱրմ» ֆիլմ խումբ և «ՏԻՊ» ֆիլմարտադրություն: «ԳրանդԱրմ» խմբի կարճամետրաժ ֆիլմի անվանումն էր «Ակամա փոստատարը», իսկ «ՏԻՊ» ֆիլմարտադրության կարճամետրաժ ֆիլմը կոչվում էր «Ես կռնամ», և պատմում էր մի աղջնակի մասին, ով սարսափելի վախենալով ջրից և լողալուց` այնուամենայնիվ, կարողանում է խեղդվելուց փրկել իր փոքրիկ եղբորը:
Գյուղացիների ապրուստի միակ միջոցը գյուղատնտեսությունն է: Գյուղի գրեթե բոլոր ընտանիքների մեկ անդամը մեկնել է արտագնա աշխատանքների: Բնակիչներից մեկը 168.am-ի հետ զրույցում այդ կապակցությամբ նշեց. «Գյուղի տղամարդկանց 90 տոկոսն արտագնա աշխատանքների է մեկնում, հիմնականում՝ Ռուսաստան: Մերոնց ապրուստի հիմնական միջոցն էլ դա է, դրանով ենք ապրում»:
Օրերս Վանաձորի «Արցախ» պուրակում «Ընդդեմ Վանաձորում տրանսպորտի թանկացման» նախաձեռնությունը հերթական հանրահավաքն էր կազմակերպել, որի ընթացքում նախաձեռնության անդամները ներկայացրեցին այս ընթացքում իրենց կողմից կատարված աշխատանքը, առաջիկա հնարավոր զարգացումներն ու դրանց դեմ մշակված «հակաքայլերը»:
Բնակիչները 168.am-ի հետ զրույցում նշեցին, որ գյուղի հիմախնդիրներից, թերևս, ամենակարևորը գյուղի լրիվ գազիֆիկացման խնդիրն է: Գազիֆիկացման աշխատանքները սկսվել են, սակայն ավարտին դեռևս չեն հասցվել:
Նոր Հաճընում լայն տարածում ունի գործազրկությունը: Մարդիկ կամ մայրաքաղաքում են աշխատում, կամ մոտակա այգիներն են մշակում, շատերն էլ մեկնում են արտագնա աշխատանքի: Թվով 20 հազար բնակչություն ունեցող քաղաքում այժմ մոտ 9 հազար բնակիչ կա:
Աստղիկ Հովսեփյանը հայտնել է, որ իրենք դժվարությունների են հանդիպում հիմնականում աշխատանք գտնելու հարցում: Այս սիրիահայ ընտանիքի անդամները պարզապես զարմացած էին Գյումրում ամեն քայլափոխի աչքի զարնող աղքատության փաստից:
Քաղաքապետ Ռուբեն Խլղաթյանը հայտարարել և խոստացել է. շուտով Արմավիր քաղաքը կլինի ամենամաքուր և բարեկարգ քաղաքներից մեկը:
Հուլիսի 26-ին Նոյեմբերյանի բժշկական կենտրոն է տեղափոխվել նույն քաղաքի բնակիչ, 1940թ. ծնված մի տղամարդ, ում աջ ձեռքի բութ մատի երեք քառորդ մասը պոկված է եղել: Խոզ մորթելու ժամանակ կենդանին կծել է տղամարդու մատը:
Տավուշի մարզի Ջուջևան համայնքից մինչ օրս հեռացել է 40 ընտանիք: Այս մասին 168.am-ի հետ զրույցում ասաց Ջուջևան համայնքի ղեկավար Ժորա Չիլինգարյանը՝ նշելով, որ նրանց որոշ մասը հավանաբար հետ կվերադառնա: Գյուղապետի փոխանցմամբ ՝ 470 բնակիչ ունեցող գյուղի հիմնական զբաղվածությունն անասնապահությունն է, իսկ կաթնամթերքի իրացման հետ կապված խնդիրներ չկան:
Հարց է ծագում՝ ի՞նչ հաջողությունների համար են պետական բյուջեի սուղ միջոցներից պարգևատրվում մարզպետարանի աշխատողները՝ մարզի համայնքների բյուջեների, սեփական եկամուտների ցածր կատարողականի՞, մարզում գյուղատնտեսական շուկաների՞, մսի՞, բրդի՞, կաշվի՞, հավի ձվի մթերման կայանների՞, հակարկարկտային կայանների բացակայությա՞ն, սահմանամերձ մարզից շարունակվող արտագաղթի համա՞ր, թե՞…
Արարատի մարզի Դարակերտ գյուղի միջնակարգ դպրոցի մաթեմատիկայի ուսուցչուհու հարվածի հետևանքով 6-րդ դասարանի աշակերտը կորցրել է տեսողությունը 90 տոկոսով, և այն այլևս ենթակա չէ բուժման:
Գեղարքունիքի մարզում, ինչպեսև Լոռիի մարզում միջհամայնքային որևէ երթուղու ուղեվարձի բարձրացում այս պահի դրությամբ չկա: Այս մասին 168.am-ի հետ զրույցում ասաց Գեղարքունիքի մարզպետարանի տրանսպորտի բաժնի պետ Գևորգ Խաչատրյանը՝ նշելով, որ երթուղիները շարունակում են բնակչությանը սպասարկել նույն գնով:
Մարզի գյուղացիական տնտեսությունները զբաղվում են այգեգործությամբ, անասնաբուծությամբ, բուսաբուծությամբ, մեղվաբուծությամբ և կերարտադրությամբ: Սահմանին հարակից գյուղական բնակավայրերից արտագաղթը գնալով մեծանում է, գյուղացիներն իրենց հողերը շատ հաճախ չեն էլ մշակում, և հիմնական պատճառը թշնամու կողմից անդադար արձակվող գնդակներն են:
Հետաքրքիր է, այդ նվազագույն աշխատավարձով` 45.000 դրամով, մեր պաշտոնյաները կկարողանայի՞ն գոնե մի ամիս ապրել: Ո՛չ: Իսկ մենք ստիպված ենք գոյատևել այն թոշակով, որը չի կարող մեր դեղերի գումարը նույնիսկ ապահովել, էլ չեմ խոսում ընտանիքների մյուս անդամներին պահելու մասին:
Արձանի շուրջ փռված այգին ամբողջովին աղբի մեջ է ու անխնամ է, իսկ երեկոյան ժամերին այստեղ քաղաքի թափառական շներն են հանգրվանում: