Արցախի Հանրապետության մշակութային ժառանգության օմբուդսմեն, կովկասագետ, պատմաբան Հովիկ Ավանեսովը Նիկոլ Փաշինյանի հայտարարությունը որակում է անտրամաբանական, իրականությունից կտրված, քանի որ արցախահայերը բռնի տեղահանվել են իրենց բնօրրանից, իսկ ադրբեջանցիները եկվոր են, որոնք Խորհրդային Միության տարիներին եկել ու Հայաստանում ապրել են, ինչպես և հայերն են գնացել ու ապրել Ադրբեջանում։
Երեկ Արցախի Հանրապետության Սահմանադրության օրն էր։ Արցախի քաղաքական ու հասարակական գործիչները նախ առավոտյան այցելեցին «Եռաբլուր», այնուհետև արդեն ՀՀ-ում Արցախի ներկայացուցչությունում Արցախի ԱԺ-ն անցկացրեց խորհրդարանական լսումներ՝ նվիրված արցախահայերի վերադարձի խնդրին։
Հայ Առաքելական եկեղեցու (ՀԱԵ) դեմ իշխանությունների սանձազերծած կեղտոտ արշավը շատերը պայմանավորում են Նիկոլ Փաշինյանի կողմից Ամենայն Հայոց կաթողիկոս Գարեգին Երկրորդի հետ ունեցած անձնական հաշիվներով։
«Պրեսսինգ» հաղորդաշարում Սաթիկ Սեյրանյանի հյուրը քաղաքագետ, «Ամերիկյան հետազոտությունների հայկական կենտրոնի» ղեկավար Սուրեն Սարգսյանն է։
Ըստ Հակոբ Բադալյանի մեկնաբանության՝ Փաշինյանի գլխավորած Հայաստանը շարժվում է դեպի Ադրբեջանի ռազմավարական նարատիվները և Ադրբեջանի ղեկավարության սահմանած նշաձողերի կատարումը։
«Սա որոշակի փիառ ակցիա է՝ կազմակերպված Հայաստանի այսօրվա ռեժիմի և Ալիևի միջև»,- Ադրբեջանից Հայաստան հնարավոր վառելիքի արտահանման վերաբերյալ հայտարարությանը 168.am-ի հետ զրույցում այսպես արձագանքեց Էներգետիկ և միջազգային հարցերով փորձագետ Արմեն Մանվելյանը։
Մինչև վերջերս Նիկոլ Փաշինյանը միանշանակ պնդում էր անում, թե մարդիկ Հայաստանում սկսել են ավելի լավ ապրել, քան նախկինում։ Հասկանալի է, թե նա ում նկատի ուներ՝ այդպես ասելով։ Իր շրջապատում կան մարդիկ, նույն ՔՊ-ականները, որոնք նախկինում ծակ գրպաններով էին, իսկ հիմա պետության հաշվին վայելքների մեջ են ապրում։
«Պրեսսինգ» հաղորդաշարում Սաթիկ Սեյրանյանի հյուրը փաստաբան, սահմանադրագետ, իրավաբանական գիտությունների թեկնածու Ալեքսանդր Հարությունյանն է։
Հայաստանում իշխանական ողջ համակարգը ճորտատիրական վիճակում է. մարդկանց մի խումբ, տիրապետելով գործադիր իշխանության լծակներին, զավթել է նաև դատական ու օրենսդիր իշխանությունը, ինչպես նաև՝ ուժային կառույցները, և այս իրավիճակում հնարավոր չէ խոսել մարդու իրավունքների պաշտպանության մասին։
Նիկոլ Փաշինյանի ու նրա քաղաքական գծի ակտիվ քարոզիչ, իսկ երեկվանից արդեն ադրբեջանա-թուրքական «խաղաղության» օրակարգի սպասարկու, Հայ Առաքելական եկեղեցու Բալթյան երկրների թեմի առաջնորդ Վազգեն արքեպիսկոպոս Միրզախանյանը վերջին ժամանակներում դարձել է ՔՊ-ական քարոզչական տեղեկատվական հարթակների աստղը:
Նոյեմբերի 27-ին Առաքելական եկեղեցու մի քանի եպիսկոպոսներ, այդ թվում՝ Արցախի թեմի առաջնորդ Վրթանես սրբազանը, հանդիպել էին Նիկոլ Փաշինյանի հետ։
Կիրակին դարձյալ «բարենորոգչական էր» Նիկոլ Փաշինյանի համար․ այս անգամ նա ու իր հավատացյալների շրջիկ խումբը Գյումրիի «Յոթ Վերք» եկեղեցում էին «պատարագի» մասնակցում։
«Կալիֆոռնիա Կուրիեր» թերթի գլխավոր խմբագիր, ամերիկահայ գործիչ Հարութ Սասունյանն այս իրավիճակի հանգուցալուծումը տեսնում է գործող վարչախմբից ու նրա ղեկավարից ձերբազատման մեջ։
Վրաստանի վարչապետ Իրակլի Կոբախիձեի որոշմամբ, կիրականացվի անվճար միանվագ ադրբեջանական վառելիքի փոխադրում Հայաստան։ Այս մասին հայտնել է Վրաստանի Հանրային ՀԸ-ը:
Նոյեմբերի 8-ին Նիկոլ Փաշինյանը ֆեյսբուքյան իր էջում ՀՀ շարքային քաղաքացիներին հրավիրել էր տեսնել նոր գնված սպառազինությունը և ռազմական տեխնիկան:
«Եթե Աստծուց չեն վախենում, ուրեմն՝ կպատժվեն, եթե Աստծուն հետո ճանաչեն, կարող է շատ ավելի վատ լինի իրենց համար։ Եկեղեցու հետ կատակ անել չի կարելի, ով իր եկեղեցուն դեմ գնա, կգնա Աստծու դեմ։ Ասվում է, որ Նիկոլ Փաշինյանն ընկած է «Կյանքի խոսք» աղանդի մեջ, հիմա ի՞նչ, ուզում է մեր ազգի մեջ նոր բողոքական ճյուղ բացե՞լ, թե՞ ուզում է Տրդատ 3-ի նման լինել»:
Նրա դիտարկմամբ՝ այսօր իշխանությունն ինչ անում է՝ սխալ ու ազգակործան է։ Ավելին՝ երբ Նիկոլ Փաշինյանը քարոզում է «Իրական Հայաստանը», փորձում է եկեղեցուն սահմանափակել այդ նեղ կառույցի մեջ և դարձնել իր կամակատարը։
«Դասեր» հաղորդաշարում Սաթիկ Սեյրանյանի հյուրը դիրիժոր Վահե Բեգոյանն է։
Մինչ իշխանական քարոզիչներն, իրենց խաղաղության խաչմերուկի շրջանակներում, Հայաստանի տնտեսության վերելիքի ու զարգացման նոր հնարավորությունների վերաբերյալ առասպելներ են հյուսում, միջազգային հայտնի ֆինանսական կառույցներից մեկը՝ ի դեմս Համաշխարհային բանկի, առաջիկա տարիներին Հայաստանի տնտեսական աճի տեմպի դանդաղում է կանխատեսում։
Հայ Առաքելական եկեղեցու դեմ Նիկոլ Փաշինյանի գրոհը մտել է վերջնական փուլ։ Այլևս ամեն ինչ արվում է առանց ձևականությունների։
«Թուրք-ադրբեջանական համատիրության փոխանորդները պարբերաբար մեղադրում են Հայ Առաքելական Եկեղեցուն Կովկասում խաղաղությանը խոչընդոտելու մեջ: Նրանց թվում է Ադրբեջանի շեյխ-ուլ-իսլամ Ալլահշուքյուր Փաշազադեն, որին Ալիևը նշանակել է Հայաստանի մուսուլմանների հոգևոր առաջնորդ:
Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի չորրորդ բարձրաստիճան հոգևորականի՝ Արշակ արքեպիսկոպոսի կալանավորումից հետո տարատեսակ մեկնաբանություններ եղան Եկեղեցու շուրջ սեղմվող օղակի մասին։ Քաղաքագետ, վերլուծաբան Հրանտ Միքայելյանը, սակայն, վստահեցնում է՝ հանգուցալուծում ու ճանապարհ կա՝ թույլ չտալու Մայր Եկեղեցու պառակտումն ու վերացումը:
Արցախի 44-օրյա պատերազմի ժամանակ նահատակված Ժիրայր Մարգարյանի մայրը` Նաիրա Մարգարյանը, հետևում է, թե ինչպես է Հայաստանի պարտություն կրած ղեկավարը ջանասիրաբար պայքարում Առաքելական եկեղեցու և Վեհափառի դեմ։
Այսօր մենք հայտնվել ենք այնպիսի իրավիճակում, որ մեր Սահմանադրությունը բոլորովին նշանակություն չունի օրվա իշխանությունների համար. Սահմանադրության նշանակությունն ավելի ցածր է, քան հայտնի անձի ֆեյսբուքյան գրառումները։
Նիկոլ Փաշինյանի գլխավորած հակաեկեղեցական շարժման արդյունքում արդեն 4 սրբազաններ բանտարկված են. Շիրակի, Տավուշի, Արագածոտնի թեմի հոգևոր առաջնորդները և Մայր Աթոռի դիվանապետ Արշակ սրբազանը։
«Ինձ համար խիստ կանխատեսելի պրոցես էր»,- 168․am-ի հետ զրույցում նշեց «Նժար» սահմանադրական շարժման հիմնադիր, իրավապաշտպան Նինա Կարապետյանցը՝ անդրադառնալով եկեղեցու շուրջ ստեղծված իրավիճակին, հոգևորականների կալանավորումներին:
Էդգար Ղազարյանն ու Դավիթ Սարգսյանը «Երկու ճակատ» պոդկաստի հերթական թողարկմանն անդրադառնում են Նիկոլ Փաշինյանի՝ օրերս հրապարակած այն փաստաթղթերին, որոնք վերաբերում են արցախյան հակամարտության բանակցային կարգավորմանը, և որոնք միարժեքորեն հավաստում են՝ Արցախի ամբողջական զիջման միակ մեղավորն ու պատասխանատուն հենց ինքը՝ Փաշինյանն է։
Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի դիվանապետ Արշակ արքեպիսկոպոս Խաչատրյանը 2 ամսով կալանավորվեց․ նա չորրորդ բարձրաստիճան հոգևորականն է, որ վերջին մի քանի ամիսների ընթացքում հայտնվեց անազատության մեջ՝ շատերի համար անհասկանալի ու արագացված գործընթացների հետևանքով։
Նոյեմբերի 25-ին 168.am-ն անդրադարձել է հայ «քաղհասարակության» ներկայացուցիչների Բաքու այցին, մասնավորապես, Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի օգնական, աշխատակազմի արտաքին քաղաքականության բաժնի ղեկավար Հիքմեթ Հաջիևի հետ հանդիպմանը, վերջինիս ուղերձին՝ հայ հասարակությանը:
Դատավոր Մասիս Մելքոնյանն այսօր բավարարեց քննիչի միջնորդությունը և Մայր Աթոռի դիվանապետ Արշակ արքեպիսկոպոս Խաչատրյանին 2 ամսով կալանավորեց։ Արշակ սրբազանը երեկ էր ձերբակալվել։
