Իրանի դեմ ԱՄՆ-Իսրայել պատերազմի և Հարավային Կովկասի վրա դրա ազդեցության շուրջ քննարկմանն «Ապրի Արմենիա» (APRI Armenia) վերլուծական կենտրոնի ավագ գիտաշխատող, պատմական գիտությունների թեկնածու Բենիամին Պողոսյանը նշեց, որ Թուրքիան ամեն ինչ ուզում է անել, որ չներգրավվի այս պատերազմում, չնայած Իրանի կողմից իր օդային տարածքի ուղղությամբ հրթիռների արձակման դեպքերին, որոնք, իհարկե, դեռ պետք է քննվեն:
Իրանի դեմ ԱՄՆ-ի և Իսրայելի ագրեսիայի խորապատկերին Անկարայի և Բաքվի միջև տարընթերցումներն ու հակասությունները գնալով ավելի ակնհայտ են դառնում միջազգային դիտորդների համար: Գալիս է «ճշմարտության պահը», որի նախապատրաստությունը վաղուց էր ընթանում։
«Դասեր» հաղորդաշարում Սաթիկ Սեյրանյանի հյուրը քաղաքական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր, էներգետիկ անվտանգության մասնագետ Վահե Դավթյանն է։
Հայաստանի անվտանգության և տարածքային ամբողջականության ապահովման հիմնահարցն արդեն իսկ արտացոլվում է ծավալված նախընտրական պայքարում։ Մինչ կառավարությունը «կա՛մ ՔՊ, կա՛մ պատերազմ» կարգախոսի ներքո առաջարկում է շարունակել թշնամուն խաղաղեցնելու ուղեգիծը, ընդդիմությունն առաջ է մղում «երաշխավորված խաղաղության» գաղափարը, և եթե կառավարության որդեգրած ճանապարհից բխող վտանգները և կորուստները բավական տեսանելի են, ապա ընդդիմության մտահղացումն իրագործելու հնարավորությունը դեռ մշուշոտ է, […]
«Պրեսսինգ» հաղորդաշարում Սաթիկ Սեյրանյանի հյուրը «Հայացք» վերլուծական կենտրոնի խորհրդի նախագահ, քաղաքագետ Կարեն Բեքարյանն է։
Նիկոլ Փաշինյանն ԱԺ ամբիոնից ամիսներ առաջ հայտարարեց՝ Հայաստանի և Ադրբեջանի էներգետիկ համակարգերը միանալու են իրար, այսօր արդեն խոսում են այս «համերաշխ» հեռանկարի շուրջ բերել-միավորել մեկ այլ թշնամական պետության՝ Թուրքիային։ Ավելին՝ նշում են, թե պատրաստ են օր առաջ այդ աշխատանքները մեկնարկել։
«Պրեսսինգ» հաղորդաշարում ՀՀ արտակարգ դեսպանորդ և լիազոր նախարար, քաղաքական վերլուծաբան Վարդան Հակոբյանը խոսել է Նիկոլ Փաշինյանի ու նրա թիմի ապազգային քաղաքականության, Ցեղասպանության ուրացման մասին։
Տարիներ շարունակ, չնայած դիվանագիտական հարաբերությունների բացակայությանն ու փակ սահմաններին, Հայաստանը միջնորդավորված ձևով բավական մեծ ծավալի առևտուր է իրականացրել Թուրքիայի հետ։ Բայց այդ առևտուրը կրել է բացառապես միակողմանի բնույթ։
Փետրվարին սկսված Իրան-ԱՄՆ-Իսրայել ռազմական բախման այս փուլում ակտիվ կերպով թիրախավորվում են նավթային և էներգետիկ օբյեկտները, և արդեն խոսվում է ԱՄՆ-ի և Իսրայելի՝ Իրանի հաշվով ունեցած տարբեր նպատակների մասին:
«Պրեսսինգ» հաղորդաշարում Սաթիկ Սեյրանյանի հյուրը ՀՀ արտակարգ դեսպանորդ և լիազոր նախարար, քաղաքական վերլուծաբան Վարդան Հակոբյանն է։
Քաղաքագետ Վազգեն Հովհաննիսյանն այն կարծիքին է, որ տարածաշրջանային պատերազմը կարող է աղետալի հետևանքներ ունենալ Հայաստանի համար:
Իրանում ռազմական գործողությունները շարունակվում են, որին զուգահեռ՝ Սպիտակ տունը հայտարարել է, որ Թրամփն անձամբ կորոշի, թե երբ է Իրանը համարվելու «լիակատար հանձնված»։
Ադրբեջանի հարցերով փորձագետ, սոցիոլոգ Արմինե Ադիբեկյանն այն կարծիքին է, որ Նիկոլ Փաշինյանը չի ճանաչում օրենք, չի հարգում կարգուկանոն և մի բան էլ զարմանում է, թե ինչու սկսեցին իրեն քննադատել։
Փետրվարի 28-ին ԱՄՆ-ը և Իսրայելը լայնամասշտաբ օպերացիա սկսեցին Իրանի դեմ, որն իր վերջնագծին չի հասել: Նման դեպքերում երբեմն արժե հետադարձ հայացք նետել ինչ-ինչ դրվագների վրա, տվյալ դեպքում՝ ի՞նչ իրադարձություններ են նախորդել Իրանի դեմ հարձակմանը, որն առնչվում է Ադրբեջանին, Թուրքիային, Արաբական Միացյալ Էմիրություններին և այլն:
Այն, որ Իրանի դեմ ԱՄՆ-Իսրայել ռազմական օպերացիայի օրերին Թուրքիան և Ադրբեջանը, մեծ հաշվով, միևնույն դիրքից են հանդես եկել, դա, բնավ, չի նշանակում, որ այս ընթացքում «բախումներ» և մեսիջներ չեն եղել:
Չնայած վերջերս տեղի ունեցած ձախողմանը, Իրանի դեմ ենթադրյալ ցամաքային գործողությունում քրդական մարտական ջոկատների օգտագործման պլաններն ամենևին էլ չեն նետվել արխիվ: Այսպես, համենայնդեպս, հետևում է Իրաքի հյուսիսում գտնվող քրդական շրջանում տեղակայված «Հաբաթ» (պայքար) ազգայնական կազմակերպության առաջնորդ Բաբաշեյխ Հոսեյնիի վերջերս տված հարցազրույցից։
Իրանի դեմ ԱՄՆ-Իսրայել պատերազմի ու օրերս Նախիջևանում իրանական ԱԹՍ-ների մասնակցությամբ Նախիջևանում գրանցված միջադեպի ֆոնին թյուրքական աշխարհը հանդես է եկել միասնական ճակատով:
«Դասեր» հաղորդաշարում Սաթիկ Սեյրանյանի հյուրը ՀՀ նախկին վարչապետ, «Ազատություն» կուսակցության նախագահ Հրանտ Բագրատյանն է:
«Պրեսսինգ» հաղորդաշարում Սաթիկ Սեյրանյանի հյուրն ամերիկահայ կոնֆլիկտաբան, միջազգային հակամարտությունների կարգավորման և բանակցությունների մասնագետ (Conflict Resolution, International Law, Mediation), իրավագիտության դոկտոր Հրայր Բալյանն է։
«Զարթոնք» օրաթերթի գլխավոր խմբագիր Սևակ Հակոբյանն այն կարծիքին է, որ Իրանի դեմ ԱՄՆ-ի և Իսրայելի հարձակումը, Իսրայելի վարչապետից բացի, ոչ ոքի համար դրական արդյունք չի կարող ունենալ։
Ադրբեջանի արտաքին գործերի և պաշտպանության նախարարությունները մարտի 5-ին Իրանին մեղադրել էին Նախիջևանի օդանավակայանին ԱԹՍ-ներով հարվածներ հասցնելու մեջ։ Ադրբեջանի ԱԳՆ էր կանչվել այդ երկրում Իրանի դեսպանը, նրան բողոքի նոտա էր փոխանցվել։
ԱՄՆ-ի աջակցությունը վայելող քրդական խմբավորումները պատրաստվում են ներխուժել Իրանի արևմուտք
«Պրեսսինգ» հաղորդաշարում Սաթիկ Սեյրանյանի հյուրը քաղաքագետ, ԱՄՆ Լիհայի համալսարանի պրոֆեսոր Արման Գրիգորյանն է։
Իրանի դեմ ԱՄՆ-ի և Իսրայելի սանձազերծած ագրեսիան արդիականացրել է տարածաշրջանային շատ խնդիրներ։ Թերևս դրանցից գլխավորը վերաբերում է տարածաշրջանում Թուրքիայի և Ադրբեջանի հեռանկարներին ու դրությանը. որքանով նրանք կարող են վստահորեն նայել գոնե վաղվա օրվան, էլ չասած՝ ավելի լայն հեռանկարի մասին:
Մարտի 4-ին տեղեկություն էր ստացվել, որ Իրանի տարածքից արձակված բալիստիկ հրթիռը, որը հատել է Իրաքի և Սիրիայի օդային տարածքը և ուղղվել է դեպի Թուրքիայի օդային տարածք, ոչնչացվել է նրա օդային տարածքում՝ ՆԱՏՕ-ի ՀՕՊ և հակահրթիռային ուժերի կողմից։
«Պրեսսինգ» հաղորդաշարում Սաթիկ Սեյրանյանի հյուրը ՀՀ նախկին վարչապետ (1992-93թթ.), ՀՀ Ազգային ժողովի (ԱԺ) նախկին նախագահ Խոսրով Հարությունյանն է։
Կովկասագետ Կարեն Իգիթյանն այն կարծիքին է, որ Իրանի նկատմամբ ԱՄՆ-ի և Իսրայելի հարձակումից հետո տարածաշրջանային բախման հանգուցալուծումը շուտ չի լինելու, որովհետև ըստ նրա՝ պատերազմը պետք է հաղթող ունենա։
Իրանի դեմ ԱՄՆ-Իսրայել ռազմական օպերացիայի այս օրերին տրամաբանական է դառնում հարցը, թե նախորդ 12-օրյա պատերազմից հետո ի՞նչ դասեր է քաղել Իրանը, և ի՞նչ հետևություններ է արել:
Թուրքիան նախազգուշացրել է, որ պատրաստ է պատասխանել ցանկացած թշնամական գործողության և կշարունակի խորհրդակցությունները Հյուսիսատլանտյան դաշինքի (ՆԱՏՕ) հետ՝ իր սահմանների մոտ Իրանից արձակված հրթիռի խոցման միջադեպի լույսի ներքո։ Այս մասին գրում են ռուսական ու ադրբեջանական ԶԼՄ-ները, հաղորդելով՝ այս մասին հայտնել են Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանի աշխատակազմից:
Հաքան Ֆիդանը խոսում է բանակցային գործընթացը պահպանելու և հակամարտության ընդլայնումը թույլ չտալու փորձերի մասին:
