Երկրորդ տարին անընդմեջ արտահանումը Հայաստանից նվազում է։ Անցած տարվա առաջին 4 ամիսներին նվազել էր ավելի քան 60 տոկոսով, այս տարի, նման կտրուկ նվազումից հետո, ևս 3.3 տոկոսով։ Անցած տարվա նվազումը կազմել էր 3.7 միլիարդ, այս տարվանը՝ 79 մլն դոլար։
Ողջ ողբերգականությամբ հանդերձ, սա օրինաչափ և ինչ-որ իմաստով անխուսափելի ընթացք է, որը պատահում է այն ժողովուրդների հետ, որոնք իրենց աղետներ բերած ուժին առնվազն քաղաքական իմաստով աղբանոց ուղարկելու փոխարեն՝ թույլ են տալիս աշխարհաքաղաքական բրոկերներին հանձնել պետությունն այս կամ այն կողմ տանելու մանդատը:
Գլոբալ բևեռացման ու բազմաբևեռ աշխարհակարգի ձևավորման ներկայիս փուլում Թուրքիայի արտգործնախարար Հաքան Ֆիդանի աշխատանքային այցը Ռուսաստան վերստին ընդգծեց Անկարայի՝ ՆԱՏՕ-ի անդամակցությունն ու արևելյան վեկտորը համադրելու բարդ ռազմավարությունը։
Հունիսի 7-ի ընտրությունների արդյունքներն ընդդիմությունը չի ճանաչում, ուժերի մի մասը պատրաստվում է դրանք բողոքարկել Սահմանադրական դատարանում: Սրանով Հայաստանի հետընտրական իրականության հարաբերական նորմալությունն ավարտվում է և սկսվում է իշխանության դեգրադացիան, որը որպես հետևանք՝ հանգեցրել է նաև պետության դեգրադացիային:
Վարկային շուկան վերջին տարիներին Հայաստանում բարձր ակտիվություն է ցուցաբերել։ Ֆինանսական կառույցները մեծ քանակությամբ վարկեր են տրամադրել։ Վարկերի ծավալները՝ ինչպես տարեցտարի, այնպես էլ՝ ամսեամիս ավելացել են, երբեմն՝ բավական կտրուկ։ Եղել են, իհարկե, առանձին ամիսներ, որ որոշակի պասիվություն է դրսևորվել, պորտֆելի նվազում է եղել, բայց կտրուկ ու էական փոփոխություններ այդ առումով չեն եղել։ Այն, ինչ արձանագրվել է այս տարվա ապրիլին, ոչ մի կերպ չի տեղավորվում նախորդ շրջանի տրամաբանության մեջ։
Իրավիճակի ողջ նրբությունն այն է, սակայն, որ սա տեխնիկական հաղթանակ էր: Այն պարզ պատճառով, որ ոչ թե ղալմաղալը հաղթեց քաղաքական մտքին՝ վերջինիս թուլության, նվազ լինելու, այլ տոտալ բացակայության պատճառով: Ինչպես սպորտային հանդիպումներում թիմերից մեկի օգտին է հաղթանակ գրանցվում՝ մրցակցի չներկայանալու բերումով:
Հայաստանում կայացած և ներքաղաքական բուռն կրքեր բորբոքած աղմկոտ ընտրություններից հետո երկրի արտաքին քաղաքական վեկտորի հստակեցումը մնում է ամենահրատապ խնդիրներից մեկը։ Այս համատեքստում, Ռուսաստանի հետ հարաբերությունների ապագա տեսլականը և ռազմավարական դաշնակցության վերանայման կամ ԵԱՏՄ-ում ՀՀ անդամակցության դադարեցման հեռանկարները շարունակում են մնալ հանրային ու քաղաքագիտական քննարկումների առանցքային և ամենաառաջնային թեման։
Ահա այս գերպառակտվածությունը հանգեցրեց ՔՊ-ի ու Նիկոլ Փաշինյանի վերարտադրությանը, որը տեղի ունեցավ իրենց իսկ կողմից համախմբման դրական կամ բացասական ուղղությամբ կառավարման շնորհիվ:
Ոչ մի խնդիր էլ չեն լուծել ու ընտրություններից հետո, եթե ՔՊ-ն շարունակեց մնալ իշխանության, այդ խնդիրներն ավելի են սրվելու։ Այսօր դեռ ընդամենը գյուղմթերքի իրացման շուկան է փակվելը։ Վաղը, երբ գազը թանկանա, ինչպե՞ս են դրա տակի դուրս գալու ջերմոցային տնտեսությունները։ Գյուղմթերքների ինքնարժեքը կտրուկ բարձրանալու է՝ իրացման նվազագույն հնարավորություններն էլ, որն այսօր որոշ շուկաներում ունի հայկական գյուղատնտեսության արտադրանքը, կորցնելու է։
168.am-ի հետ զրույցում ռուս թուրքագետ Վիկտոր Նադեին-Ռաևսկին ասաց, որ Թուրքիայի նախագահի կողմից Նիկոլ Փաշինյանին անձամբ շնորհավորելը ոչ միայն սովորական դիվանագիտական էթիկետի դրսևորում է, այլև Անկարայի կողմից ՀՀ իշխանությանն ուղղված քաղաքական աջակցություն։
Հաշվի առնելով քաղաքական հետևանքները՝ ընտրություններից առաջ իշխանություններն ամեն ինչ արեցին խուսափելու էլեկտրաէներգիայի թանկացումից։ Սակայն այն, ինչ այս պահին տեղի է ունենում էներգահամակարգում՝ մոտ ժամանակներս անխուսափելիորեն տանելու է հոսանքի սակագների բարձրացման, ու դրանից խուսափել անհնարին է լինելու։
Մինչ Նիկոլ Փաշինյանը պարբերաբար հայտարարում է, թե արևային կայաններով Հայաստանում «2 ատոմակայան» է կառուցել, հավանաբար թաքուն հույսեր փայփայելով, որ դրանք կարող են փոխարինել ատոմակայանին, հատկապես որ, իր հովանավոր եվրոպաշտոնյաները պարտադրում են փակել ատոմակայանը, արևային կայաններն իսկական փորձանք են դարձել էներգահամակարգի գլխին։
Պաշտոնական դիրքը չարաշահելով՝ Նիկոլ Փաշինյանն ընտրողներին ոչ միայն համատարած ընտրակաշառք, այլև խոստումներ է բաժանում։ Հիմա էլ որոշել է վարորդական իրավունքից զրկված քաղաքացիներին, ընտրություններից հաշված օրեր առաջ, խոստանալ, թե՝ առանց քննությունների վերականգնելու ենք ձեր վարորդական իրավունքը։
ՌԴ փոխվարչապետ Ալեքսեյ Օվերչուկը հայտարարել է, որ մայիսի 29-ին Աստանայում կայանալիք Բարձրագույն եվրասիական տնտեսական խորհրդի նիստում պետությունների ղեկավարները քննարկելու են Եվրասիական տնտեսական միությունում (ԵԱՏՄ) Հայաստանի կարգավիճակի հարցը։
Եթե Նիկոլ Փաշինյանը Հայաստանի պետական շահը պաշտպաներ նույնքան նախանձախնդրորեն, որքան այսօր պաշտպանում է սեփական իշխանությունը, պետությունը կլիներ միանգամայն այլ վիճակում, քան է այսօր:
Չինաստան այցից հետո ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը վերսկսեց սպառնալիքներն՝ ուղղված Իրանի Իսլամական Հանրապետությանը:
Խնդիրը լուծելու համար այսքան տարի ոչինչ չեն ձեռնարկել, ընտրություններից առաջ որոշել են հերթական պոպուլիստական քայլն անել։
Մարդիկ ցանկանում են իմանալ, թե ինչ է լինելու հունիսի 7-ից հետո, եթե վերջապես միասնական ուժերով հաջողվի ունենալ առանց ՔՊ-ի Հայաստան: Մեղադրել մարդկանց այդ ցանկության մեջ՝ առնվազն ազնիվ չէ, որովհետև իրենց այդ ցանկությամբ պարզ մարդիկ ցուցաբերում են շատ ավելի լուրջ պետականամետություն, քան բոլոր նրանք, ովքեր ամեն ինչի փրկությունը կուրորեն տեսնում են միայն իշխանափոխության մեջ՝ երկրորդական համարելով դրանից հետոյի անելիքը:
Վերջին ամիսներին, ընտրողներին սիրաշահելու համար, քաղաքական իշխանությունը համատարած օգնություններ է բաժանում բյուջեի հաշվին։ Բայց ընտրություններից առաջ սոցիալական իրավիճակը Հայաստանում վատանում է։ Աշխատավարձերի աճն էապես դանդաղել է, փոխարենը՝ գնաճն է մեծապես ակտիվացել։
168.am-ի հետ զրույցում ռուս վերլուծաբան Ալեքսանդր Խրամչիխինն ասաց, որ ՀՀ իշխանությունները ցանկանում են եվրաինտեգրման ճանապարհն անցնել, քաղաքական համագործակցությունն ու հարաբերությունները խորացնել ԵՄ-ի հետ, չլքելով ԵԱՏՄ-ն:
Այդպիսի օրինակներից մեկն էլ, որին բոլորովին վերջերս ականատես եղանք, էլի կապված էր Սամվել Կարապետյանին պատկանող ՀԷՑ-ի հետ։
Մինչ իշխանությունները քեֆ-ուրախությունների մեջ են, օր ու մեջ համերգներ են կազմակերպում, հրապարակներում ու փողոցներում երգում-պարում են, հայաստանյան բիզնեսը հայտնվել է դժվարին կացության առաջ։ Իրենց չմտածված քայլերով՝ թակարդ են լարել բիզնեսի համար ու մի կողմ քաշվել։
Խորհրդարանական ընտրություններին մնացել է ուղիղ մեկ ամիս: Գնահատականները, որ սրանք ուղղակի իշխանության ձևավորման համար ընտրություններ չեն, որ հունիսի 7-ին գոյաբանական հարց է որոշվելու, հնչել են բավարար չափով: Բայց հասարակության վերաբերմունքը համարժեք չէ այդ կենսական կարևորությանը:
Այս պահին հնչում է սատանայական, բայց մի օր այդ իշխանությունը պղծելու է նաև «Եռաբլուրը», որտեղ հանգչում են հայ ժողովրդի հերոսները, ովքեր, սակայն, երկու օր առաջվա շնորհակալությունից հետո վերածվեցին «սեպարատիստների» ու «պատերազմի հանցագործների»:
Տնտեսության առանցքային ճյուղերից մեկում, մասնավորապես՝ արդյունաբերության մեջ, չնայած ստեղծված նպաստավոր պայմաններին ու ընձեռված հնարավորություններին, վերջին տարիներին իշխանություններին չի հաջողվում էական աճեր ապահովել։ Աճեր, իհարկե, լինում են, բայց դրանք շոշափելի չեն։ Եթե հայտնի արտաքին գործոններն էլ չլինեին, այդ մի քանի տոկոս աճերն էլ չէինք ունենա։
Թրամփն ու Փաշինյանը, բացի սեփական հավասարակշռության հետ ունեցած խորը կոնֆլիկտից, նման են նաև «պատերազմ» և «խաղաղություն» հասկացությունների հետ խաղալու ավանտյուրիզմով:
Երկու օր է՝ հայաստանյան ԶԼՄ-ներում ակտիվորեն քննարկվում է ՝ ՌԴ-ում «Ջերմուկի» մեծ խմբաքանակ է արգելափակվել, խախտումներ են հայտնաբերվել։ Օրերս հայտնի դարձավ, որ մակնշման «Անկեղծ նշան» («Честный знак») պետական համակարգը կասեցրել է հայկական «Ջերմուկ» հանքային ջրի խմբաքանակի իրացումը օֆլայն և օնլայն խանութներում։
Հայ ժողովուրդն իր արժանապատվությունը հողին է հավասարեցրել արցախյան պատերազմի հազարավոր զոհերի մարմինների հետ։ Գործող իշխանությունը, այո, հայկական անարժանապատվության քայլող, ավելի ճիշտ՝ ավտոշարասյուներով շրջող մոնումենտ է։
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարել է, որ Պակիստանի խնդրանքով երկարաձգում է Իրանի հետ ապրիլի 8-ին հաստատված երկշաբաթյա հրադադարը, որի ժամկետը լրանում է ապրիլի 22-ին։ Նշվում է՝ հրադադարը երկարաձգվում է անորոշ ժամկետով:
ՔՊ-ի իշխանության շարունակության դեպքում բոլոր այդ ծրագրերն առավելագույնը վերածվելու են Հայաստանն այրող խարույկի կրակի կպչանների:
