Երկրորդ տարին անընդմեջ արտահանումը Հայաստանից նվազում է։ Անցած տարվա առաջին 4 ամիսներին նվազել էր ավելի քան 60 տոկոսով, այս տարի, նման կտրուկ նվազումից հետո, ևս 3.3 տոկոսով։ Անցած տարվա նվազումը կազմել էր 3.7 միլիարդ, այս տարվանը՝ 79 մլն դոլար։
168 TV-ի «Զառան հարց ունի» հաղորդաշարի հյուրը գործարար-ֆերմեր, «Ուժեղ Հայաստան» կուսակցության անդամ Հարություն Մնացականյանն է։
Կառավարության նիստից հետո լրագրողների հետ ճեպազրույցում Նիկոլ Փաշինյանն անդրադարձել է ՀԱՊԿ-ի շրջանակում Հայաստանի անդամավճարների չվճարման և դրա հնարավոր հետևանքների վերաբերյալ հայտարարություններին։
Ծիրանի բերքահավաքը մոտենում է, սակայն գործադիրից դեռ չեն հստակեցնում՝ հայկական ծիրանին ինչ ճակատագիր է սպասվում, և, օրինակ, նախատեսվո՞ւմ է արդյոք նաև ծիրանն ընդգրկել արտոնությունների փաթեթի մեջ՝ դիտարկելով ԵՄ իրացվելիության հեռանկարը։
Հայաստանի տնտեսությանը սպառնացող ռիսկերը գնալով ահագնանում են։ Տարածաշրջանում պահպանվող լարվածությունը՝ մի կողմից, մյուս կողմից՝ հայ-ռուսական հարաբերությունների սրացումը, խնդիրներ է ստեղծել տնտեսության հատկապես արտահանելի հատվածի համար, որն առավել ևս՝ մտահոգիչ է։ Արտաքին հատվածից բխող մարտահրավերներն աստիճանաբար իրենց ազդեցությունն են թողնում տնտեսության վրա։
Ջերմոցատեր, ծաղկաբույծ Արտակ Թովմասյանը ինչպես հարյուրավոր այլ ջերմոցատերեր շարունակում են տուժել Հայաստանից Ռուսաստան ծաղիկների, գյուղմթերքի արտահանման սահմանափակումների պատճառով։
«Ռոսսելխոզնադզորի» որոշմամբ, սահմանափակվելու է Հայաստանից թարմ պտուղ-բանջարեղենի ներմուծումը Ռուսաստանի Դաշնություն։ Վարունգ, լոլիկ, ելակ, կանաչ պղպեղ և այլ պտուղ-բանջարեղենի ներմուծումը ՌԴ կսահմանափակվի այնքան ժամանակ, մինչև ըստ «Ռոսսելխոզնազորի»՝ չկարգավորվի այդ ապրանքատեսակների անվտանգությունն ապահովելու հարցը։
168 TV-ի «Զառան հարց ունի» հաղորդաշարի հյուրը գյուղատնտեսության նախկին փոխնախարար Աշոտ Հարությունյանն է։
Այսօր Գեղարքունիքի մարզում նախընտրական քարոզարշավի ժամանակ Նիկոլ Փաշինյանը պատասխանեց ռուսական «Իզվեստիա» լրատվականի մի քանի հարցերին, որոնք վերաբերում էին ԵԱՏՄ-ից Հայաստանի դուրս գալու վերաբերյալ խոսակցություններին, ինչպես նաև Հայաստանից ՌԴ ներմուծվող ծաղիկների, պտուղ-բանջարեղենի սահմանափակումներին։
Մայիսի 18-ին ԲՏԱ նախարար Մխիթար Հայրապետյանը հայտարարել է, որ առաջին անգամ Հայաստանից միլիոնավոր դոլարների հասնող հայրենական արտադրության զենք է արտահանվել:
Կառավարությունն այսօր, ի թիվս չզեկուցվող հարցերի, ընդունեց նաև Ազգային անվտանգության ծառայության հեղինակած երկու նախագծերը։
Նիկոլ Փաշինյանի՝ ՌԴ այցի ընթացքում ու դրանից հետո ռուսաստանցի պաշտոնյաների հայտարարությունները Հայաստանում ամենատարբեր արձագանքներն ունեցան, այդ թվում՝ ՀՀ ներքին կյանքին միջամտելու մեղադրանքներից՝ մինչև նախազգուշացման լեզվով խոսելը։
Մինչ ընտրություններից առաջ քաղաքական իշխանությունը զբաղված է քաղաքացիների ուղեղները լվանալով, տնտեսության բուռն զարգացումների ու աճերի վերաբերյալ հայտարարություններ անելով փորձում է տրամադրություններ ստեղծել, տնտեսության մեջ տեղի են ունենում պրոցեսներ, որոնք ոչ մի կերպ չեն տեղավորվում իշխանությունների լավատեսության շրջանակներում։
ՀՀԿ խորհրդի անդամ, ուսանողական կազմակերպության փոխնախագահ Նանե Կարապետյանն այն կարծիքին է, որ ԱՄՆ-ի կողմից AI գործարանի հիմնումը՝ ինչպես դրական, այնպես էլ՝ բացասական հետևանքներ կարող է ունենալ։
Ավարտվեց հերթական տնտեսական տարին։ Չնայած արտաքուստ թվացող բարձր աճերին, այն դարձյալ ոչինչ չտվեց երբեմնի «հպարտ» քաղաքացուն՝ ո՛չ աշխատավարձի, ո՛չ թոշակի, ու ո՛չ էլ նպաստի բարձրացում։
Հայաստանի արտաքին առևտուրն այս տարի մեծապես կրճատվել է։ Ավելի մեծ է հատկապես արտահանման կրճատումը։ Արտահանումը գրեթե կիսով չափ նվազել է։ Եթե անցած տարվա առաջին 9 ամիսներին Հայաստանից 10.6 մլրդ դոլարի ապրանք էր արտահանվել, այս տարի արտահանվել է 5.6 միլիարդի ապրանք։
Կառավարության գործունեության ակտիվ քարոզիչ Գևորգ Պապոյանը մեկ ամիս առաջ մի ոգեշունչ գրառում էր կատարել՝ փորձելով ցույց տալ, թե՝ տեսեք, կառավարության արտահանման աջակցության ծրագրերն ինչպես են արդյունք տալիս, ԵՄ շուկաներ հայկական արտադրության ապրանքների արտահանումը կտրուկ ավելացել է։
«Հայաստանը ես եմ» նախաձեռնության ղեկավար, տնտեսագետ Նաիրի Սարգսյանն իշխանությունների վարած տնտեսական քաղաքականությամբ պայմանավորված՝ լավատես չէ երկրի տնտեսական հեռանկարների հարցում։ Նա կեղծ է որակում նաև ներդրումային միջավայրի բարելավման և տարբեր ոլորտներում բարեփոխումների մասին նրանց խոստումները։
Այսպիսի «ձեռքբերումներով» էլ ուզում են Հայաստանի տնտեսությանը զրկել ԵԱՏՄ շուկաներից՝ Եվրամիության շուկաներ մտնելու հույսով։ Հարմար պահի են սպասում՝ ԵԱՏՄ-ից դուրս գալու ու տնտեսության կործանումն ավարտին հասցնելու համար։
Իրական տնտեսության կշիռը նվազել է, առևտրինը՝ ավելացել։ Եթե 2018թ. մանրածախ ու մեծածախ առևտուրը ՀՆԱ 11 տոկոսն էր, հիմա անցնում է 14 տոկոսից։
«ԿԱՊԻՏԱԼԻ ՈՒԺԸ» հաղորդաշարի հյուրերը «UHI» բրենդի հիմնադիրներ Արմեն Շահինյանը և Նարինե Հարությունյանն են։
«Փաստերով խոսենք․ եթե փողի պրոբլեմ չունեք, այդ դեպքում ինչի՞ համար կենսաթոշակները չեն ավելանում։ Եթե ասում եք՝ ունենք տնտեսական ակտիվության ցուցանիշի աճ, այդ դեպքում ինչի՞ համար են ներմուծման և արտահանման ծավալները կրճատվել։ Ստացվում է՝ մենք գործ ունենք մի արհեստական ցուցանիշի հետ․ տնտեսական ակտիվության ցուցանիշով՝ ՏԱՑ-ով, իրենք անընդհատ գլուխ են գովում, մինչդեռ դա մի մանիպուլյացիոն ցուցանիշ է»:
«Օրինակ, Էկոնոմիկայի նախարարը գրառում է կատարում սոցցանցի իր էջում, թե Լարսով անցել է կոնյակով բեռնված 26 մեքենա. բայց դա իրենց շնորհիվ չէ, դա կապ չունի Կառավարության գործադրած ջանքերի հետ։ Գործարարները բացառապես սեփական ջանքերով են այդ խոչընդոտները լուծում։ Միաժամանակ տարօրինակ է նաև, որ գործարարներից որևէ մեկն այդ մասին ծպտուն չի հանում։ Կարծում եմ՝ գործարար հոգեբանություն է՝ չեն ցանկանում աչքի ընկնել։ Փաստն այն է, սակայն, որ Վրաստանի հետ սահմանին առկա խնդիրները մինչև հիմա չեն վերացել»։
Իրականում ոչ մի խնդիր էլ չի լուծվել ու առաջվա նման հայկական կոնյակը հարկադիր ստուգման է ենթարկվում Վրաստանում, որի իրավունքը վրացական մաքսային մարմինները չունեն։ Այդ անօրինականությունը դադարեցնելու ուղղությամբ քայլեր ձեռնարկելու փոխարեն՝ Գևորգ Պապոյանն ուրախանում է, որ ստուգումների արդյունքում հայկական կոնյակի որակը 90-95 տոկոսով համապատասխանում է ստանդարտներին։
«Փաշինյանը խրոնիկ սուտասան է. զարմանում եմ՝ այս մարդու աներեսության և անպատկառության աստիճանի վրա։ Այդ ինչպե՞ս է հաշվել՝ Սևանում 50.000 մարդ է հավաքվել, թե՞ 15.000, կամ, Հայաստանի բնակչության համեմատ 50.000-ն այդ ի՞նչ թիվ է. 15 տոկոս ընդամենը, կամ՝ ճշտե՞լ է՝ այդ 50.000-ից քանի՞սն է Հայաստանի քաղաքացի։ Այդ գրառումը ևս մեկ անգամ գալիս է ապացուցելու՝ Փաշինյանի պես խրոնիկ սուտաասանը չի կարող երկիր ղեկավարել»։
Հայաստանի տնտեսության կախվածությունը ռուսական շուկայից այնքան խորն է ու այնքան ընդգրկուն, որ ցանկացած ապրանքի արտահանման նույնիսկ մասնակի դադարեցումն ամբողջ ոլորտը կարող է կանգնեցնել կոլապսի առջև։ Դրան հերթական անգամ ականատես եղանք այն բանից հետո, երբ տարբեր պատճառաբանություններով՝ Ռուսաստանը որոշակի խստացումներ կիրառեց Հայաստանից ծաղկի արտահանման վրա։
ՍԱՏՄ-ում իրենց հարցադրումների պատասխանները չստացած մեծ թվով ծաղկագործներ նախօրեին դարձյալ հավաքվեցին Էջմիածին-Երևան մայրուղու՝ Զվարթոցին հարակից հատվածում՝ հետագա անելիքները որոշելու համար։
Կոնյակագործների արտահանման խնդիրների ցավն արդեն պատել է ծաղկագործներին․ հունիսի 27-ից սկսած՝ ջերմոցատերերը, ծաղիկ արտադրողները կանգնել են փակուղու առջև, չեն կարողանում իրենց ծաղիկներն արտահանել Ռուսաստան՝ ռուսական կողմի առաջ քաշած նոր պայմանների պատճառով, մինչդեռ իրենց արտադրանքի 95 տոկոսը հենց ՌԴ արտահանման համար է նախատեսված։
«Մեկ շաբաթ է՝ արդեն 38-40 աստիճան շոգին ամեն օր հսկայական վնասներ ենք կրում։ Չգիտեմ՝ գյուղնախարար է, ով է, ամեն օր խնդրում ենք, բողոքի ակցիաներ ենք անում, որ գան՝ մեր հարցերին պատասխան տան։ Խաբում ասում են՝ հիվանդություն է, բայց չի կարա ամբողջ Հայաստանում լինի»,-ծաղկեգործների և ծաղկավաճառների բողոքի ակցիայի ժամանակ ասաց ջերմոցատեր Բագրատ Մարուքյանը՝ նշելով, որ ծաղկեգործությամբ զբաղվում է 2015թ․ և առաջին անգամ է նման խնդրի առաջ կանգնել։
5 տարի ծաղկի արտահանմամբ զբաղվող Արմեն Ասլանյանը ծաղկավաճառների բողոքի ակցիայի ժամանակ նշեց, որ օրը 100 հազարից ավելի ծաղիկ են դեն նետում։
