Մայիսի 10-ին Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևն այցելել է օկուպացված Կովսական քաղաք (Զանգելան), հանդիպել վերաբնակեցված ընտանիքների հետ:
6 տարի առաջ այս օրը՝ 2020 թվականի մայիսի 9-ին, Նիկոլ Փաշինյանն ու Աննա Հակոբյանը մեկնել էին Արցախ՝ նշելու Եռատոնը:
Լեհաստան կատարած պաշտոնական այցի շրջանակում ՀՀ պաշտպանության նախարար Սուրեն Պապիկյանը մայիսի 5-ին Վարշավայում հանդիպել է նաև Սլովակիայի փոխվարչապետ, պաշտպանության նախարար Ռոբերտ Կալինյակի հետ, ով ևս «Defence24 Days» համաժողովին է մասնակցել:
Այս օրերին Երևանում Ֆրանսիայի նախագահ Էմանուել Մակրոնը խոստովանեց, որ իր երկիրն ու ինքը հանդիսանում են 2022 թվականի պրահյան գործընթացի առանցքային դերակատարը, որը դե ֆակտո Արցախը ճանաչեց Ադրբեջանի կազմում:
Շատերը երկար ժամանակ կարծում էին, որ Հայաստանի ճակատագիրը միայն հնարավոր է Ռուսաստանի հովանու ներքո։ 2020 թվականի պատերազմը, այն, ինչ դուք ապրեցիք, այն ողբերգությունը, որ շատ ընտանիքներ վերապրեցին, տեսանք, որ դա այն հովանավորչությունը չէ, ինչպես շատերը պատկերացնում էին, տեսանք, որ Ռուսաստանը լքեց Հայաստանին․ այսօր «Երևանյան երկխոսություն» համաժողովում ասաց Ֆրանսիայի նախագահ Էմանուել Մակրոնը։
2020 թվականի 44-օրյա պատերազմի օրերին և դրանից հետո արտասահմանյան տարբեր աղբյուրներ, գործիչներ պնդել են, որ Արցախում Ադրբեջանն օգտագործել է ֆոսֆորային զինամթերք, որը նրան Ուկրաինան էր մատակարարել: Իհարկե, այլ աղբյուրներ էլ հավանական էին համարել Իսրայելի կողմից դրանց մատակարարումը:
Մոտ երկու շաբաթ է՝ 2020 թ. 44-օրյա պատերազմի համատեքստում քննարկումների օրակարգ է վերադարձել ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ նախկին պետ, գեներալ-գնդապետ Օնիկ Գասպարյանը, պատճառը փակ քննարկում կազմակերպելու նրա վերջին առաջարկն է:
Այս օրերին Ադրբեջանում էր գտնվում Չեխիայի վարչապետ Անդրեյ Բաբիշը: Նշենք, որ Ադրբեջանը հանդիսանում է Չեխիա նավթի խոշորագույն մատակարարը, որին բաժին է ընկել ներմուծման 42 տոկոսը: Բայց Բաբիշն ու Ալիևն միայն գազային և էներգետիկ ոլորտում համագործակցության հարցեր չէ, որ քննարկել են, օրակարգում եղել է նաև ռազմական ոլորտը:
Ապրիլի 20-ին «Ի՞նչ կա փակ հանդիպմանը խոսելու Օնիկ Գասպարյանի առաջարկի հետևում, ի՞նչ բաց հարցեր են սպասում նրա բաց պատասխանին» վերտառությամբ հոդվածով անդրադարձել ենք ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ նախկին պետ Օնիկ Գասպարյանի հայտարարություն-առաջարկին, որը պատասխան էր ՀՀ պաշտպանության նախկին նախարար Սեյրան Օհանյանի և մեդիամագնատ Արամ Գաբրիելյանովի 44-օրյա պատերազմին առնչվող դրվագային հայտարարություններին և «գաղտնազերծումներին»:
«Այստեղ մենք գործ ունենք ոչ միայն Օնիկ Գասպարյանի հայտարարությունների հետ, որոնք պետք է իրավական գնահատականի արժանանան, գործ ունենք նաև Նիկոլ Փաշինյանի հայտարարությունների հետ, որոնք ինքնախոստովանական ցուցմունքներ են պաշտոնեական հանցագործությունների մասին»։
Վերջին օրերին քննարկման օրակարգ է բերվել 2020թ. 44-օրյա պատերազմի օրերին Արցախի Պաշտպանության բանակի և ՀՀ զինված ուժերի պատասխանատվության չափաբաժինը՝ կարևոր հատվածներում պաշտպանական գծի ճեղքման, մարտավարական խորությամբ ադրբեջանական մխրճումների և Շուշիի կորստի վերաբերյալ:
Արցախցիները կողմ են Հայաստանի այնպիսի իշխանության, որի համար Արցախի հարցը փակված չէ
«Մենք մեր ընդդիմադիր գործընկերներից 2 բան ենք ուզում։ Առաջինը, որ մեզ չկպնեն, երկրորդը՝ անցնեն խորհրդարան։ Կպնելու մեջ որևէ ռացիոնալ բան չկա՝ իռացիոնալ է՝ ըստ մեզ, որովհետև հակասում է նախևառաջ իրենց շահերին։ Իմ հույսն այն է, որ իրենց մոտ քաղաքական թիմն ավելի ազդեցիկ կլինի, քան քարոզչականը»,- այս մասին այսօր հրավիրած մամուլի ասուլիսի ժամանակ ասաց Հայաստանի Հանրապետական կուսակցության փոխանախագահ Արմեն Աշոտյանը՝ անդրադառնալով ՀՀԿ-ին ընդդիմադիր որոշ շրջանակների կողմից թիրախավորելուն։
Ապրիլի 17-ին «44-օրյայի զեկույցի հանրայնացման հետ կապված՝ Փաշինյանը պլաններ ունի. ինչո՞ւ ԱԺ-ում նա շրջանցեց պատերազմական կարևոր դրվագները» վերտառությամբ հոդված ենք հրապարակել, որտեղ անդրադարձել ենք Ազգային ժողովում ՀՀ կառավարության ծրագրի 2025 թվականի կատարողականի քննարկման ժամանակ ՀՀ պաշտպանության նախկին նախարար, «Հայաստան» խմբակցության ղեկավար Սեյրան Օհանյանի՝ 2020 թվականի 44-օրյա պատերազմին առնչվող ելույթին:
Ապրիլի 17-ին Ազգային ժողովում ՀՀ կառավարության ծրագրի 2025 թվականի կատարողականի քննարկման ժամանակ իր ելույթում ՀՀ պաշտպանության նախկին նախարար, «Հայաստան» խմբակցության ղեկավար Սեյրան Օհանյանն անդրադարձել է 2020 թվականի 44-օրյա պատերազմին, դրա սկսման և պարտության հարցում քաղաքական ղեկավարության պատասխանատվությանը:
Ապրիլի 1-ին ՀՀ արտաքին գործերի նախկին նախարար Զոհրաբ Մնացականյանը՝ «Հայաստանի «տարանցիկ պահը»՝ շատ ավելին, քան 43 կիլոմետրը» վերտառությամբ հոդված է հրապարակել evnreport.com-ում, որում տեղ գտած դիտարկումներին, մասանավորապես՝ TRIPP-ի հետ կապված, մենք անդրադարձել ենք։
168.am-ը գրավոր հարցումներ էր ուղարկել ՀՀ քննչական կոմիտե և ՀՀ գլխավոր դատախազություն, որոնց միջոցով, մասնավորապես, փորձել ենք պարզել՝ ԱԱԾ-ից և Ոստիկանությունից 44-օրյա պատերազմի ընթացքում դասալքության քանի՞ դեպք է եղել: Բայց և՛ Քննչական կոմիտեն, և՛ ՀՀ գլխավոր դատախազությունը մեր այս հարցադրումներին ի պատասխան՝ նշել են. «Նշված հարցերի վերաբերյալ առանձին վիճակագրություն չի վարվում» կամ «առանձին հաշվառում չի իրականացվում»:
Օրերս առանձին հրապարակմամբ՝ «Հայկ Սարգսյանի բացահայտումների քաղաքական շարժառիթները. Ինչո՞ւ նա չի պահանջում 44-օրյայի զեկույցի հանրայնացում, ինչո՞վ էր զբաղված նրա եղբայրը պատերազմի օրերին» վերտառությամբ հոդվածով անդրադարձել էինք ՔՊ-ական պատգամավորի՝ ՀՀ պաշտպանության նախարար Սուրեն Պապիկյանին ուղղված մեղադրանքներին:
Երեկ գրել ենք, որ ՀՀ քննչական կոմիտեն 44-օրյա պատերազմի ժամանակ դասալքության վերաբերյալ «թարմ» տվյալներ չունի:
Օրերս հերթական անգամ անդրադարձել ենք 2020 թվականի 44-օրյա պատերազմում դասալքության թեմային և շրջանառվող տվյալներին:
ՀՀ պաշտպանության նախարար Սուրեն Պապիկյանը 2025 թվականի աշնանն Ազգային ժողովի պաշտպանության և անվտանգության մշտական հանձնաժողովի նիստում պարտադիր զինվորական ծառայության ժամկետի կրճատման համատեքստում հայտարարել էր, որ 2026-ից նախատեսվում է տարեկան զորակոչել 20 հազար պահեստազորային՝ 2025 թվականի 16.000-ի փոխարեն: Միաժամանակ անցած տարի որոշվել էր խստացնել 25-օրյա վարժական հավաքներից խուսափելու պատիժը:
ԱԺ պաշտպանության և անվտանգության մշտական հանձնաժողովի նիստում հերթական անգամ քննարկվել է ՔՊ պատգամավոր Հայկ Սարգսյանի՝ բանակին առնչվող օրենսդրական փաթեթը:
ԱԺ պաշտպանության և անվտանգության հարցերի մշտական հանձնաժողովի նախագահ Անդրանիկ Քոչարյանն այսօր խորհրդարանում լրագրողների հետ զրույցում խոսելով 44-օրյա պատերազմի զեկույցի մասին, ասաց, որ զեկույցը գտնվում է գաղտնի բաժնում։
ՀՀԿ 18-րդ համագումարում ՀՀ երրորդ նախագահ Սերժ Սարգսյանն իր ելույթում չի շրջանցել 2016 թվականի Ապրիլյան մարտական գործողությունների, և, առհասարակ պատերազմի թեման:
Երեկ 168.am-ը՝ «44-օրյա պատերազմում ի՞նչ դերակատարում է ունեցել Աննա Հակոբյանը, ի՞նչ «օպերատիվ հետախուզական» հարցեր լուծել, տեղեկատվական ի՞նչ բազայի է տիրապետում» վերտառությամբ հոդվածում անդրադարձել է Աննա Հակոբյանի գրառմանը՝ 44-օրյա պատերազմին հետախույզ Արթուր Ավանեսյանի (Կանդազ) մասնակցության և դասալքության վերաբերյալ նրա իրազեկվածությանը:
«Ուժեղ Հայաստան» կուսակցության անվտանգային թիմի ղեկավար, գնդապետ-հետախույզ Արթուր Ավանեսյանը (Կանդազ) մարտի 31-ին հիշեցրել է Աննա Հակոբյանի՝ 2023 թվականի ապրիլի 1-ին Տավուշ կատարած այցի ժամանակ արված հայտարարությունը, որ 11.000 դասալիք է եղել 44-օրյա պատերազմի ընթացքում:
Սուրբ Աննա եկեղեցում տեղի ունեցած միջադեպի առթիվ 18-ամյա երկվորյակ եղբայրների՝ Դավիթ և Միքայել Մինասյանների նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում:
Այսինքն, ՀՀ պաշտպանության նախկին նախարարի՝ ռազմական տրամաբանության մեջ արած հայտարարությունը Փաշինյանը տեղափոխել էր քաղաքական հարթություն, և ոչ մի վտանգ չէր տեսել չկարգավորված կոնֆլիկտի
«Ցավալիորեն, ուժը՝ որպես գերակա գործիք և բանաձև, արցախյան 44-օրյա պատերազմից հետո շատ ավելի է տեղ գտնում միջազգային հարաբերություններում։ Իսկ եթե ուժի գործոնը դառնում է միջազգային իրավունքի շարժիչը, քաոսային իրավիճակ է ստեղծվում»։
Մարտի 25-ի ԱԺ-Կառավարություն հարցուպատասխանին և մարտի 26-ին Կառավարության նիստից հետո լրագրողների հետ ճեպազրույցում Նիկոլ Փաշինյանը դարձյալ կասկածի տակ է դրել արցախցիների կռվել-չկռվելը, Արցախի ռազմաքաղաքական էլիտային, գեներալներին անվանել է փախնող և դավաճան, ինչին փորձենք մի քանի դրվագով և հարցադրումներով անդրադառնալ: