Արդյո՞ք այս առումով կլինի վերադարձ Սամվել Բաբայանին, ժամանակը ցույց կտա, բայց մի բան հստակ է՝ հերթով ադրբեջանական թիրախում առկա հայ ազատամարտիկներին և հրամանատարներին տարբեր առիթներով հիշելու են և փորձելու «դոսյե» թարմացնել, կամ արդեն ունեցածն օգտագործել՝ ներքաղաքական և արտաքին ինչ-ինչ խնդիրներ լուծելու նպատակով:
Հունիսի 29-ը ժամանակին կամ նախկին իշխանությունների օրոք ՀՀ-ում նշվում էր՝ որպես Անհայտ կորած ազատամարտիկի օր:
Օրերս հայտնի դարձավ, որ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանն Ապրիլյան պատերազմից 10 տարի անց որոշում է կայացրել, որով Ադրբեջանին պարտավորեցրել է 90.000 եվրո փոխհատուցում վճարել դաժանաբար սպանված Մատաղիսի N զորամասի հրթիռահրետանային սպառազինության ծառայության պետ, մայոր Հայկ Թորոյանի հարազատներին:
Արցախի ռազմաքաղաքական նախկին ղեկավարության դեմ շինծու մեղադրանքներով Բաքվի «դատավարության» հենց սկզբից մենք ահազանգել ենք, որ այն իրականում ոչ թե անձերի, այլ՝ Հայաստանի Հանրապետության, ՀՀ զինված ուժերի, հայ ժողովրդի դեմ է:
Մայիսի 10-ին Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևն այցելել է օկուպացված Կովսական քաղաք (Զանգելան), հանդիպել վերաբնակեցված ընտանիքների հետ:
6 տարի առաջ այս օրը՝ 2020 թվականի մայիսի 9-ին, Նիկոլ Փաշինյանն ու Աննա Հակոբյանը մեկնել էին Արցախ՝ նշելու Եռատոնը:
Այսինքն, ՀՀ պաշտպանության նախկին նախարարի՝ ռազմական տրամաբանության մեջ արած հայտարարությունը Փաշինյանը տեղափոխել էր քաղաքական հարթություն, և ոչ մի վտանգ չէր տեսել չկարգավորված կոնֆլիկտի
«…Առաջ եկանք մինչև այստեղ, հիմա կանգնած ենք, խաչմերուկ կա այնտեղ՝ Կիրովաբադի խաչմերուկը: Այս մասում կանգնած ենք, որ իրենք իրենց ժողովուրդը հանեն»:
«Քարե երազներ» վեպում Աքրամ Այլիսլին ականատեսների աչքերով հանգամանորեն նկարագրել է 1919 թվականին Ագուլիսում ադրբեջանցիների կազմակերպած հայկական ջարդերը, ինչպես նաև՝ 1988-1990 թթ. Սումգայիթում ու Բաքվում իրագործված ադրբեջանական վայրագությունները:
22 տարի առաջ այս օրը՝ 2004 թվականի փետրվարի 19-ին, Բուդապեշտում ՆԱՏՕ-ի «Գործընկերություն հանուն խաղաղության» ուսումնական դասընթացներին մասնակցող ադրբեջանցի սպա Ռամիլ Սաֆարովը քնած ժամանակ կացնահարել էր ՀՀ ԶՈՒ սպա Գուրգեն Մարգարյանին:
Երևի ակնկալում էին, որ ընդդիմությունը կնեղվի, և դա կօգտագործեն ընդդիմության դեմ իրենց տեղեկատվական գործողություններում: Կրկնում եմ՝ ես ինքս իմ համաձայնությունը տվել էի, և երևի քարոզչական մասով տապալվեց սցենարը, և հետո ՊՆ-ն հարկ չհամարեց այդ մասով որևէ քայլ անելու: Առհասարակ, վերջին մեկ տարվա ընթացքում ՀՀ պաշտպանության նախարարության գործունեությունը, այդ թվում՝ հաղորդակցության տեսանկյունից, վատագույնն է եղել: Պաշտպանության նախարարությունն իր առջև դրել է մեկ նպատակ՝ ողջ համակարգն օգտագործել ընտրական գործընթացներին ծառայեցնելու համար:
2025 թվականի հունվարի 17-ին Բաքվում սկսվել էր Արցախի ռազմաքաղաքական նախկին ղեկավարների դեմ շինծու մեղադրանքներով «դատավարությունը», որի ավարտը տրվեց 2026 թվականի փետրվարի 5-ին:
Աբու Դաբիում «Զայեդ» մարդկային եղբայրության մրցանակը ստանալիս Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևն իր ելույթում, մասնավորապես, նշել է, որ մրցանակի հանձնման վայրը սիմվոլիկ է, որովհետև Հայաստան-Ադրբեջան բանակցությունների վերջին ռաունդն անցկացվել է հենց այստեղ, որից հետո տեղի էին ունեցել վաշինգտոնյան զարգացումները:
Օրերս Բաքվում պահվող 4 պատանդները՝ Գևորգ Սուջյանը, Դավիթ Դավթյանը, Վիգեն Էուլջեքջյանը և Վագիֆ Խաչատրյանը, վերադարձվեցին Հայաստան:
Միջազգային և համեմատական իրավունքի կենտրոնի ղեկավար, ՄԻԵԴ-ում հայ գերիների շահերի ներկայացուցիչ Սիրանուշ Սահակյանը հրավիրված ասուլիսին նշեց, որ ռազմագերիների խնդիրը, անկախ ադրբեջանական աղբյուրների մեկնաբանություններից, ունի նաև կրոնական ասպեկտ։
Դեկտեմբերի 25-ին Բաքվի «դատական» նիստի ժամանակ ՊԲ նախկին հրամանատար, գեներալ-լեյտենանտ Լևոն Մնացականյանն ամփոփել է իր եզրափակիչ ելույթը:
Մոտ տասն օր առաջ գրել ենք, որ «Սահմանադրության և ինքնիշխանության» տարվա համատեքստում Ադրբեջանի նախագահը մտադիր է լայնամասշտաբ համաներման որոշում կայացնել, և, որ համապատասխան նախագիծը ներկայացվելու է խորհրդարանի հաստատմանը: Արդեն մի քանի օր է, ինչ Բաքվի օրենսդիր մարմնի կողմից ընդունված նախագիծը գործնականում կիրառվում է:
Բաքվի դատարանում դեկտեմբերի 22-ին իրենց եզրափակիչ խոսքն են ներկայացրել Արցախի արտաքին գործերի նախկին նախարար Դավիթ Բաբայանը և ՊԲ նախկին հրամանատար, գեներալ-լեյտենանտ Լևոն Մնացականյանը:
2024 թվականի տարեվերջին Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը հանձնարարական էր ստորագրել՝ «Ադրբեջանում 2025 թվականը հայտարարված է սահմանադրության և ինքնիշխանության տարի», քանի որ 2025-ին նշելու են Ադրբեջանի սահմանադրության ընդունման 30-րդ տարին և 44-օրյա պատերազմում տարած հաղթանակի 5-րդ տարին:
Նոյեմբերի 25-ին 168.am-ն անդրադարձել է հայ «քաղհասարակության» ներկայացուցիչների Բաքու այցին, մասնավորապես, Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի օգնական, աշխատակազմի արտաքին քաղաքականության բաժնի ղեկավար Հիքմեթ Հաջիևի հետ հանդիպմանը, վերջինիս ուղերձին՝ հայ հասարակությանը:
Նոյեմբերի 24-ին «Խաղաղության կամուրջ» նախաձեռնության շրջանակում Ադրբեջան այցելած հայ «քաղհասարակության» ներկայացուցիչներն ասուլիս էին հրավիրել՝ ներկայացնելու իրենց հանդիպումները, քննարկումները, տպավորությունները:
Վերջին շրջանում ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ նախկին պետ, գեներալ-լեյտենանտ Արտակ Դավթյանն անուղղակի կամ ուղղակի «թիրախավորվում» է: Մասնավորապես, մամուլում տեղեկություններ են շրջանառվել, թե 44-օրյա պատերազմին առնչվող քննիչ հանձնաժողովի զեկույցում ակնարկ կա, իբր նա ազդեցության գործակալ է:
Նիկոլ Փաշինյանն այսօր լրագրողների հետ զրույցում հարց է տվել, թե ինչո՞ւ այսօր իրենց ձեռք բերած սպառազինությունը նախկինում չէր գնվում, կամ՝ ինչո՞ւ են հիմա կարողանում ձեռք բերել, իսկ նախկինում՝ ոչ:
Հոկտեմբերի 30-ին Բաքվի «դատական» նիստին անդրադարձ է կատարվել 2020թ․ օգոստոսի 28-ին Սարդարապատում հուլիսյան մարտերի մասնակիցների պարգևատրման արարողությանը, որին մասնակցել են նաև Արցախի իշխանությունները, մասնավորապես, Արցախի այդ ժամանակվա նախագահ Արայիկ Հարությունյանը:
2020 թվականի 44-օրյա պատերազմին առնչվող քննիչ հանձնաժողովի զեկույցի շուրջ խոսակցությունների ֆոնին ՊԲ նախկին հրամանատար, պատերազմի ժամանակ Արցախի ԱԽ քարտուղար Սամվել Բաբայանը հարցազրույց է տվել «Ա1+»-ին:
Նիկոլ Փաշինյանն այսօր լրագրողների հետ զրույցում հայտարարել է, որ ամենօրյա ռեժիմով աշխատում են Ադրբեջանում պահվող հայերի խնդրի շուրջ, և, որ առավելագույն ջանքեր են գործադրում կոնկրետ արդյունքներ ունենալու համար:
Հոկտեմբերի 13-ին Բաքվի «դատական» նիստին հրապարակվել են ՀՀ զինված ուժերի գաղտնի փաստաթղթեր՝ ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ նախկին պետերի գաղտնի հրամաններ, որոնցով մարտական խնդիրներ են դրվել Արցախի պաշտպանության բանակի առջև:
Այս շաբաթ Բաքվի «դատական» նիստերի գլխավոր թեման «Գյանջայի դեպքերն» էին, ինչը սպասելի էր:
Սեպտեմբերի 27-ին 168.am-ը գրել էր, որ սեպտեմբերի 26-ին Բաքվի դատարանն անցել է ադրբեջանցի դիվերսանտ Մուբարիզ Իբրահիմովի ոչնչացման փաստին, և ոչ միայն նրա: Նաև նշել ենք, որ «դատավարության» օրակարգից դուրս չի եկել Ապրիլյան պատերազմը:
2020 թվականի 44-օրյա պատերազմի 5-րդ տարելիցի օրը՝ սեպտեմբերի 27-ին, Նիկոլ Փաշինյանը ՄԱԿ-ի Գլխավոր ասամբլեայի 80-րդ նստաշրջանին իր ելույթում անդրադարձել է Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի խոսույթին՝ ասելով, թե այն դուրս է բանակցային պայմանավորվածություններից: