Երկու հազար տարուց ավելի է, մարդկության փիլիսոփայական և պատմական միտքը գտնվում է հասարակական հարաբերությունների կարգավորման լավագույն ձևի փնտրտուքի մեջ: Մարդկության պատմության ընթացքում բազմաթիվ ու բազմապիսի հասարակարգեր են փոփոխվել:
«Կարող ենք ասել, որ նախորդ տարվա մայիսից էպոպեան՝ դատական համակարգի և Սահմանադրական դատարանի հետ կապված, ապրիլի 5-ի հանրաքվեով մոտենում է իր ավարտին։ Վերջին 6-7 ամիսներին բոլոր քննարկումներն իրականացվում էին միայն այդ թեմայով, բայց հիմա մոտենում ենք վերջնական հանգրվանին, բայց եթե փետրվարի 27-ին ՍԴ դատավորները որոշեն օգտվել վաղաժամ կենսաթոշակի գնալու համակարգից, գուցե հանրաքվեի հարցը դուրս գա օրակարգից»,- լրագրողների հետ հանդիպման ըհնթացքում ասաց քաղտեխնոլոգ Արմեն Բադալյանը՝ անդրադառնալով ապրիլի 5-ին կայանալիք Սահմանադրական փոփոխությունների հանրաքվեին։
«Ես ակնարկներն ու ենթադրությունները չեմ մեկնաբանում: Եթե Սուրեն Պապիկյանը ասելիք ունի, թող ուղիղ ասի և կստանա իր պատասխանը: Իսկ թե ինչ է նա ենթադրում կամ ինչ է ակնարկում, իր գործն է, դիմեք թող ինքն էլ պարզաբանի: Ասեմ ավելին՝ հորդորում եմ, որ Պապիկյանը անուն տա, որպեսզի մենք էլ իրավական ընթացք տանք այդ հայտարարություններին և վերջ դնենք այս անհեթեթ քննարկումներին»
«Հրապարակ» թերթը տեղեկություն էր հրապարակել ՀՀ տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների նախարար Սուրեն Պապիկյանի կենսագրությունից, ով նաև «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության վարչության նախագահն է և այժմ նաև սահմանադրական հանրաքվեի «Այո»-ի շտաբի ղեկավարը: Ըստ լրատվամիջոցի, զինծառայության ժամանակ նա իր հրամանատարին դանակով խփել է և քրեական գործ է հարուցվել այդ առիթով։ Ս.Պապիկյանին մեղադրանք է առաջադրվել Ռուսաստանի Դաշնության քրեական օրենսգրքի 334-րդ հոդվածի 2-րդ մասի Բ կետով և 334-րդ հոդվածի առաջին մասով։ Նա պատիժը կրել է «Նուբարաշեն» քրեակատարողական հիմնարկում, ապա մոտ մեկ տարի անց՝ 2007թ. փետրվարի 23-ին ազատ է արձակվել համաներումով։
Տարածքային կառավարման նախարար Սուրեն Պապիկյանը ֆեյսբուքյան ուղիղ եթերում հաստատեց «Հրապարակ»-ի՝ իր դատվածության մասին տեղեկությունը: Նա նշեց, որ ծառայել է ռուսական բանակում, վիրավորել են իր արժանապատվությունը, ինչի արդյունքում տեղի է ունեցել միջադեպը: Պապիկյանն ասաց, որ իր կենսագրությունում չի ներկայացրել դատվածության փաստը, քանի որ կրել է պատիժը և ազատ է արձակվել համաներմամբ, ըստ այդմ՝ դատվածությունը համարվում է մարված:
Սահմանադրական դատարանի դատավորները, անգամ առաջիկա հանրաքվեում «Այո»-ի հաղթանակից հետո, հնարավորություն ունեն վերադառնալու իրենց պաշտոններին: ՍԴ նախագահի խորհրդական Գրիգոր Մուրադյանը լրագրողների հետ զրույցում ասաց, որ, եթե ՍԴ դատավորներն իրենց իրավունքների պաշտպանության համար դիմեն ՄԻԵԴ և արձանագրվի իրավունքի խախտում, ապա բացի ֆինանսական փոխհատուցումից, Եվրոպական դատարանը պետությանը կարող է պարտավորեցնել վերականգնել դատավորին իր աշխատանքին:
ԱԺ «Լուսավոր Հայաստան» խմբակցության ղեկավար Էդմոն Մարուքյանը պնդում է՝ իրենց դեմ սանձազերծված է «կարմիր գծերը» խախտած, բոլոր սահմաններից դուրս հակաքարոզչություն, և այդ ամենն արվում է այն բանի համար, որ իրենք իշխանության հետ համաձայն չեն։
Հանրաքվեն փող արժի։ Այն կազմակերպելու և անցկացնելու համար, ինչպես հայտարարեց ԿԸՀ նախագահը, անհրաժեշտ կլինի առնվազն 5,5-6 մլն դոլար, որը դուրս է գալու պետության գրպանից։ Ընդունեք, որ դա փոքր գումար չէ մեր բյուջեի համար։ Այն կարող էր ուղղվել բազմաթիվ այլ ծրագրերի իրականացմանը կամ խնդիրների լուծմանը։ Կարծես ծախսելու այլ տեղեր չկան։
168.am-ի եթերում Սաթիկ Սեյրանյանի հեղինակային «Պրեսսինգ» հաղորդաշարի հերթական հյուրը «Իրավական ուղի» հ/կ համահիմնադիր Սիրանուշ Սահակյանն է: Վերջինս 2014-ից մինչև 2019թ. փետրվարը եղել է ՀՀ Բարձրաստիճան պաշտոնատար անձանց էթիկայի հանձնաժողովի նախագահը, 2015-2019թթ.՝ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանում (ՄԻԵԴ) փոխարինող դատավոր, 2010թ. մինչ օրս՝ Հայաստանի Ամերիկյան համալսարանում դասավանդում է Սահմանադրական իրավունքի և հակակոռուպցիոն պայքարի առարկան:
Մենք ապագան ենք: Նախկինը Նիկոլ Փաշինյանն է, որը մեր իշխանության օրոք եղել է ԱԺ ընդդիմադիր խմբակցության ղեկավար, եղել է ԱԺ ղեկավար կազմի խորհրդի անդամ, նախկինը նրա կառավարության կեսն են: Եթե նախկինը այդքան վատն է, և նկատի ունի մեզ, մի հատ կառավարության նիստը նայեք՝ մեզնից թռածներին իր մոտ վերցրել է նախարար: Էդ ո՞նց եղավ, որ ով մեզ, մեր սկզբունքներին դավաճանել է՝ նախկին չէ, իսկ ով իր սկզբունքներին է մնացել և դըմփ-դըմփ-հու-ին չի ծափահարել՝ նախկին է: Ինձ համար նախկինի ու ներկայի մեկ բաժանում կա՝ Քրիստոսից առաջ և Քրիստոսից հետո: Կարող ես լինել 70 տարեկան, բայց լինել կենսունակ և մրցունակ, կարող ես լինել 1.5 տարվա վարչապետ, բայց լինել քաղաքական զրո:
Բանակում ցավոտ թեմաների՝ զինվորների մահերի մասին խոսելն ինձ համար շատ ծանր է, որովհետև դա նույնն է, որ քո ընտանիքի թուլությունների և թերությունների մասին խոսես, սակայն, այդ ամենով հանդերձ՝ ունեմ մտահոգություններ՝ արդյո՞ք պատասխանատվության են ենթարկվել և ենթարկվում այն մարդիկ, որոնք մեղավոր են ոչ մարտական պայմաններում մեր ունեցած կորուստների համար, և արդյո՞ք ցրված է այլևս այդ «էլիտար զորամաս» ասվածը։ Այսօր 168 TV-ի «Ռեվյու» հաղորդաշարի եթերում ասաց Ազգային ժողովի «Լուսավոր Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Հարություն Բաբայանը։
Բազմիցս խոսվել է այն մասին, որ Կառավարության նիստերի ժամանակ առյուծի բաժին ունեն չզեկուցվող հարցերը: Թե ինչ ու ինչու է թաքցնում Կառավարությունը հասարակությունից, պարզ է դառնում չզեկուցվող հարցերի մոնիտորինգից:
«Հայ-գերմանական հարաբերությունները զարգանալու մեծ ներուժ ունեն, սակայն այն շարունակում է չօգտագործվել»,- այս մասին 168.am-ի հետ զրույցում ասաց գերմանացի քաղաքական վերլուծաբան Ուվե Հալբախը՝ անդրադառնալով հայ-գերմանական հարաբերությունների ներկայիս օրակարգին:
Այս իրավիճակում միամիտ կլիներ, որ ՀՀ ղեկավարությունը ԵՄ-ն դիտարկեր և համարեր այնպիսի կառույց, ինչպիսին այն 1990-ական թթ. Էր, և մտածեր, որ Արևմուտքը կօգնի: Արևմուտքը, որն այսօր խնդիրներ ունի և խնդիրներ է հարուցում, նման Արևմուտքից աջակցություն անհնար է ակնկալել: Հայաստանը ստիպված է շարունակել այն քաղաքականությունը, որը կարող է և որը հնարավոր է, այսինքն՝ այն, ինչ արել է իր ողջ պատմության ընթացքում, պահպանել հարաբերություններ Արևմուտքի հետ, բայց շարունակել և պահպանել լավ հարաբերություններ Ռուսաստանի և ԵԱՏՄ երկրների հետ:
Քրեական ժամանակագրությունում հաճախ են հանդիպում «չհիմնավորված դաժանություն» կամ «չհիմնավորված ոճիր» հասկացությունները: Որպես կանոն, դա անում են հոգեբույժ Լոմբրոզայի «բնածին հանցագործների պատկերասրահի» մռայլ, նեղճակատ սուբյեկտները կամ էլ անմիտ պատանիները: Շատ ավելի հազվադեպ չհիմնավորված դաժանություն են կատարում քաղաքական գործիչները:
168.am-ի հարցին, թե ո՞ր ՍԴ-ի ժամանակ են ենթադրյալ կեղծ ընտրությունների արդյունքներ վավերացվել, և արդյո՞ք դա Հրայր Թովմասյանի գլխավորությամբ գործող ՍԴ-ն էր, Այվազյանն արձագանքեց.
Դիտորդական առաքելությամբ հետաքրքրված կազմակերպությունների մրցույթը դեռ չի անցկացվել, հաղթող հասարակական կազմակերպությունները դեռ հայտնի չեն, սակայն կառավարությունն արդեն այդ նպատակով 160 միլիոն դրամ է հատկացնում վարչապետի աշխատակազմին։
«Մի անգամ ենք հրավիրվել Կառավարություն քննարկման: Ներկա են եղել ոլորտի ներկայացուցիչների մի մասը միայն, ովքեր բոլորն էլ դեմ են եղել այն արտոնություններին, որոնք, փաստորեն, գործելու էին միայն լոուքոսթ ընկերությունների համար, սակայն ոչ մի արձագանք չեղավ»,-ասաց Մուրադյանը:
ԱԺ «Բարգավաճ Հայաստան» խմբակցության ղեկավար Գագիկ Ծառուկյանի խոսքով՝ երեկ խորհրդարանում ՀՀ կառավարության հետ հարցուպատասխանի ժամանակ, երբ իր կուսակցիները հարց ուղղեցին փոխվարչապետ Մհեր Գրիգորյանին՝ կապված բանկերի կողմից գյուղատնտեսությանը տրվող տոկոսադրույքների հետ, փոխվարչապետը «լղոզված» պատասխան է տվել:
168.am-ի տեղեկություններով, Պաշտպանության նախարարության (ՊՆ) փոխգնդապետ Արթուր Գալստյանը, որը բաժնեմաս ուներ «ORSIS ARMS» ընկերությունում, և իր հորեղբոր տղան՝ Վիլեն Գալստյանը, որն աշխատում է ՀՀ ԶՈւ Գլխավոր շտաբի (ԳՇ) սպառազինության վարչությունում, զենքերի մատակարարման մրցույթների կազմակերպման հարցերում կարողանում են «ֆռռացնել» բոլորին՝ մինչև անգամ ՀՀ ԶՈւ ԳՇ պետին, Պաշտպանության նախարարին, փոխնախարարին, քանի որ կան մասնագիտական նրբություններ: Սա վերաբերում է նաև «Օրսիսի» ապրանքատեսակներին և շատ այլ մրցույթների:
Ապրիլի 5-ին նշանակված սահմանադրական հանրաքվեի՝ արդեն իսկ սկսված իշխանական քարոզարշավը հերթական անգամ ու առավել ցայտուն կերպով բացահայտեց մի իրողություն՝ Նիկոլ Փաշինյանը վաճառում է հեղափոխությունը։ Վաճառում է այդ նույն հեղափոխությունն իրականացրած հասարակությանը։ Վաճառում է՝ հեղափոխության անվան տակ հեղափոխության իրական նպատակների տապալման պատասխանատվությունից հերթական անգամ խուսափելու նպատակով։ Թավշյա հեղափոխությունից հետո անցել է շուրջ երկու տարի, սակայն Հայաստանում իրականում որևէ հեղափոխական փոփոխություն տեղի չի ունեցել։
Եղբայր, դու եկել ես, հեղափոխության ուժով փոփոխություններ անելու մանդատ ես ստացել, դրանք համակարգային փոփոխություններ են. դու նստել ես մի համակարգի մեջ, չես անում այդ փոփոխությունները կամ շատ ես դանդաղում, այնպես, որ այդ համակարգը սկսում է քո և փոփոխությունների դեմ աշխատել, հետո էլ սկսում ես մեղադրել նախորդներին: Նախորդներն ի՞նչ կապ ունեն, երբ նախորդ ասվածը հենց այդ վատ համակարգն էր, որի մեջ հիմա դու տեղավորված ես:
«Եթե ես հայտարարեի, որ իմ և «Բարգավաճ Հայաստան» խմբակցության ինչ-ինչ սկզբունքներն այլևս համահունչ չեն իրար, հիմա կկարողանայի պատասխանել հարցին, թե հստակ ի՞նչ սկզբունքների մասին է խոսքը, բայց քանի որ հայտարարություն տարածողը եղել է «Բարգավաճ Հայաստան» խմբակցությունը, ուստի չեմ կարող ասել, թե հայտարարության տեքստում ի՞նչ սկզբունքների մասին է խոսքը»։ Այս մասին այսօր 168TV-ի «Ռեվյու» հաղորդաշարի եթերում ասաց պատգամավոր Տիգրան Ուրիխանյանը՝ նշելով, որ խմբակցությունից հեռացել է հստակ գիտակցումով:
Փետրվարի 9-ին ողջ համացանցով լույսի արագությամբ տարածվեց մի հրապարակում, որտեղ ասվում էր, թե Շենգավիթ վարչական շրջանի ղեկավար Ռազմիկ Մկրտչյանը հրավիրել է ժողովի համայնքի բոլոր մանկապարտեզների տնօրեններին՝ հրահանգելով, որ իրենց հետ բերեն սննդամթերքի մուտք ու ելքի գրանցամատյանները: Այնուհետև Շենգավիթի թաղապետարան են եկել ոստիկաններ և պահանջել են, որ տնօրենները հանձնեն իրենց բոլոր գրանցամատյանները, ապա առգրավել են դրանք:
Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանն այսօր խորհրդարանում հարցուպատասխանի ժամանակ հայտարարեց. «Ես ուզում եմ մի բանի վրա ձեր ուշադրությունը հրավիրել՝ երբեք Հայաստանում չի եղել քվեարկություն մի պայմաններում, երբ եթերում կա 5 ընդդիմադիր հեռուստաընկերություն: ՀՀ պատմության մեջ երբեք այսպիսի պայմաններում քվեարկություն չի եղել: Եվ Հայաստանի պատմության մեջ երբեք քվեարկություն չի եղել մի պայմաններում, երբ Հայաստանը մամուլի ազատության չափանիշով աշխարհում 8-րդ տեղը կիսում է Ֆրանսիայի հետ»:
«Վերջերս զարմացա, երբ իմացա, որ ընդհուպ ԱԺ պատգամավորներ ասում են, որ գողական ապրելակերպը մեր ազգային ավանդույթների և ազգային ինքնության համար շատ կարևոր է»,- ասաց Փաշինյանը:
«ՀՀ սահմանադրությունը փոփոխման կարիք ունի, տարիներ շարունակ այդ մասին բարձրաձայնել ենք: Բայց այստեղ հարցն այլ է. արդյո՞ք մենք գնում ենք սահմանադրությունը փոխելու հանրաքվեի: Կարծես թե գնում ենք Սահմանադրական դատարանի հարցը լուծելու: Սա անհասկանալի վիճակ է»,- լրագրողների հետ հանդիպման ժամանակ ասաց երաժիշտ Եղիշե Պետրոսյանը:
Այս ամիս համացանցն ու մամուլը ողողվեցին Արցախում տեղակայված էլիտար զորամասի մասին լուրերով, ըստ այդմ, այդ զորամասում ծառայում են պաշտոնյաների զավակները:
Արցախում ժամկետային զինծառայողներ են զոհվել: Այս մասին 168.am-ին հայտնեց ՀՀ ՊՆ մամուլի խոսնակ Արծրուն Հովհաննիսյանը՝ այլ մանրամասներ չհայտնվելով:
Դրված է մի գերխնդիր՝ ունենալ հլու-հնազանդ Սահմանադրական դատարան, և այդ գերխնդրի լուծման համար իշխանությունը մարդկանց ստիպում է անել հապճեպ և չմտածված քայլեր, որոնք շատ լուրջ խնդիրներ կառաջացնեն Հայաստանի համար: