Ապրիլի 1-ին ՀՀ արտաքին գործերի նախկին նախարար Զոհրաբ Մնացականյանը՝ «Հայաստանի «տարանցիկ պահը»՝ շատ ավելին, քան 43 կիլոմետրը» վերտառությամբ հոդված է հրապարակել evnreport.com-ում, որում տեղ գտած դիտարկումներին, մասանավորապես՝ TRIPP-ի հետ կապված, մենք անդրադարձել ենք։
168.am-ը գրավոր հարցումներ էր ուղարկել ՀՀ քննչական կոմիտե և ՀՀ գլխավոր դատախազություն, որոնց միջոցով, մասնավորապես, փորձել ենք պարզել՝ ԱԱԾ-ից և Ոստիկանությունից 44-օրյա պատերազմի ընթացքում դասալքության քանի՞ դեպք է եղել: Բայց և՛ Քննչական կոմիտեն, և՛ ՀՀ գլխավոր դատախազությունը մեր այս հարցադրումներին ի պատասխան՝ նշել են. «Նշված հարցերի վերաբերյալ առանձին վիճակագրություն չի վարվում» կամ «առանձին հաշվառում չի իրականացվում»:
«Ինձ համար կա մի հստակ բան՝ հայրենիքը պետք է պաշտպանել: Եվ եթե այսօրվա իշխանությունները չեն պաշտպանում մեր հայրենիքը, մենք փոխելու ենք այդ իշխանություններին»,- շեշտեց նա՝ վստահեցնելով, որ ինքն այն փոփոխության պայքարի զինվորն է, որը կանխելու է պատերազմները:
Այսքան միավորված հայ մարդ տեսնելով՝ ես հասկանում եմ, որ մենք հասնում ենք մեր համախմբման երազանքին։ Այս խոսքերով հրավիրված հանրահավաքի ժամանակ իր ելույթը սկսեց «Ուժեղ Հայաստան» կուսակցության խորհրդի անդամ Նարեկ Կարապետյանը։
Իրան-ԱՄՆ հայտարարված հրադադարի ֆոնին տեղեկություններ շրջանառվեցին, մասնավորապես, Թուրքիայի դերակատարման մասին, հատկապես՝ երկրի Ազգային հետախուզական կազմակերպության (MIT): Թուրքական աղբյուրները հայտնել են, որ երկրի հետախուզական կառույցը դեռ նախքան պատերազմն է ինտենսիվ շփումներ ստեղծել հակամարտության բոլոր կողմերի հետ, իսկ պատերազմից հետո արդեն մշտական կապի մեջ է եղել և՛ ամերիկա-իսրայելական, և՛ իրանական կողմի հետ:
Օրերս առանձին հրապարակմամբ՝ «Հայկ Սարգսյանի բացահայտումների քաղաքական շարժառիթները. Ինչո՞ւ նա չի պահանջում 44-օրյայի զեկույցի հանրայնացում, ինչո՞վ էր զբաղված նրա եղբայրը պատերազմի օրերին» վերտառությամբ հոդվածով անդրադարձել էինք ՔՊ-ական պատգամավորի՝ ՀՀ պաշտպանության նախարար Սուրեն Պապիկյանին ուղղված մեղադրանքներին:
Ընտրական պայքարի համատեքստում Նիկոլ Փաշինյանը փորձում է համոզել, որ եթե ինքը և իր քաղաքական ուժը չհաղթի, պատերազմ է լինելու, նրա քաղաքական ընդդիմախոսներն էլ հակադարձում են, թե պատերազմ բերողը հենց ինքն է, և, որ ԹՐԻՓՓ-ի նախագիծը չեն չեղարկի, եթե գան իշխանության, այլ հարց է, որ հնարավոր է՝ տարբեր երաշխավորներ ընդգրկվեն, ռիսկային որոշակի պահեր չեզոքացվեն:
Երեկ գրել ենք, որ ՀՀ քննչական կոմիտեն 44-օրյա պատերազմի ժամանակ դասալքության վերաբերյալ «թարմ» տվյալներ չունի:
Օրերս հերթական անգամ անդրադարձել ենք 2020 թվականի 44-օրյա պատերազմում դասալքության թեմային և շրջանառվող տվյալներին:
ՀՀ պաշտպանության նախարար Սուրեն Պապիկյանը 2025 թվականի աշնանն Ազգային ժողովի պաշտպանության և անվտանգության մշտական հանձնաժողովի նիստում պարտադիր զինվորական ծառայության ժամկետի կրճատման համատեքստում հայտարարել էր, որ 2026-ից նախատեսվում է տարեկան զորակոչել 20 հազար պահեստազորային՝ 2025 թվականի 16.000-ի փոխարեն: Միաժամանակ անցած տարի որոշվել էր խստացնել 25-օրյա վարժական հավաքներից խուսափելու պատիժը:
ԱԺ պաշտպանության և անվտանգության մշտական հանձնաժողովի նիստում հերթական անգամ քննարկվել է ՔՊ պատգամավոր Հայկ Սարգսյանի՝ բանակին առնչվող օրենսդրական փաթեթը:
ՀՀԿ 18-րդ համագումարում ՀՀ երրորդ նախագահ Սերժ Սարգսյանն իր ելույթում չի շրջանցել 2016 թվականի Ապրիլյան մարտական գործողությունների, և, առհասարակ պատերազմի թեման:
«Պարզ է, չէ՞, որ այս 8 տարիների ընթացքում ես ինձ հարց տվել եմ, բայց եկեք պայմանավորվենք, որ հիմա այդ հարցին չպատասխանեմ: Ես չեմ բացառում, որ տեսանելի ապագայում, այսինքն՝ իմ հրաժարականի օրը ես մի հոդված կհրապարակեմ, որտեղ այդ մասին կխոսեմ: Դա այն հարցն է, որ գրավոր խոսք է սիրում»:
ՀՀԿ համագումարից հետո ՀՀ 3-րդ նախագահ Սերժ Սարգսյանը պատասխանեց լրագրողների հարցերին, մասնավորապես, ԱԺ ընտրություններին ընդդիմության՝ միասնական ճակատով կամ ցուցակով հանդես գալ-չգալու, «մանր» ուժերի ներկայացրած հայտի նպատակահարմարության, ինչպես նաև՝ Միքայել Մինասյանի և ՀՀ երկրորդ նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանի թիմակիցների միջև առկա «հակամարտության» վերաբերյալ, և, թե որքանո՞վ ինքը կապ ունի դրա հետ, ինչո՞ւ «լեզու չեն գտնում» Ռոբերտ Քոչարյանի հետ, կամ՝ հակառակը:
Եթե Պաշտպանության նախարարությունը դեռ սահմանազատում չեղած հատվածներում իր հերքման մեջ հստակ պնդում է Ադրբեջանի վերահսկողության տակ գտնվող դիրքերի պատկանելիությունը, երբ, օրինակ, Գեղարքունիքի հատվածում ունենք օկուպացված տարածքներ, չհարցնե՞նք՝ Գեղարքունիքում սահմանազատում եղե՞լ է:
Երեկ 168.am-ը՝ «44-օրյա պատերազմում ի՞նչ դերակատարում է ունեցել Աննա Հակոբյանը, ի՞նչ «օպերատիվ հետախուզական» հարցեր լուծել, տեղեկատվական ի՞նչ բազայի է տիրապետում» վերտառությամբ հոդվածում անդրադարձել է Աննա Հակոբյանի գրառմանը՝ 44-օրյա պատերազմին հետախույզ Արթուր Ավանեսյանի (Կանդազ) մասնակցության և դասալքության վերաբերյալ նրա իրազեկվածությանը:
«Ուժեղ Հայաստան» կուսակցության անվտանգային թիմի ղեկավար, գնդապետ-հետախույզ Արթուր Ավանեսյանը (Կանդազ) մարտի 31-ին հիշեցրել է Աննա Հակոբյանի՝ 2023 թվականի ապրիլի 1-ին Տավուշ կատարած այցի ժամանակ արված հայտարարությունը, որ 11.000 դասալիք է եղել 44-օրյա պատերազմի ընթացքում:
Իրանի դեմ ԱՄՆ-Իսրայել պատերազմի և Հարավային Կովկասում դրա հետևանքների շուրջ քննարկման ընթացքում «Ապրի Արմենիա» (APRI Armenia) վերլուծական կենտրոնի գիտաշխատողներն անդրադարձան TRIPP նախագծի վրա այս պատերազմի ազդեցությանը:
Իրանի դեմ ԱՄՆ-Իսրայել պատերազմի և Հարավային Կովկասի վրա դրա ազդեցության շուրջ քննարկմանն «Ապրի Արմենիա» (APRI Armenia) վերլուծական կենտրոնի ավագ գիտաշխատող, պատմական գիտությունների թեկնածու Բենիամին Պողոսյանը նշեց, որ Թուրքիան ամեն ինչ ուզում է անել, որ չներգրավվի այս պատերազմում, չնայած Իրանի կողմից իր օդային տարածքի ուղղությամբ հրթիռների արձակման դեպքերին, որոնք, իհարկե, դեռ պետք է քննվեն:
Սուրբ Աննա եկեղեցում տեղի ունեցած միջադեպի առթիվ 18-ամյա երկվորյակ եղբայրների՝ Դավիթ և Միքայել Մինասյանների նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում:
Մարտի 28-ին «Ֆրանսիական «Պատվո լեգեոնն»՝ ընդդեմ թյուրքական «Ոսկե արծվի». Փաշինյանի «սիրուն նամակը»՝ հարված Պապիկյանի՞ն» վերտառությամբ հոդված ենք հրապարակել, որտեղ անդրադարձել ենք նաև «սիրուն նամակների» շարքից Նիկոլ Փաշինյանի ֆեյսբուքյան հետևյալ գրառմանը.
Այսինքն, ՀՀ պաշտպանության նախկին նախարարի՝ ռազմական տրամաբանության մեջ արած հայտարարությունը Փաշինյանը տեղափոխել էր քաղաքական հարթություն, և ոչ մի վտանգ չէր տեսել չկարգավորված կոնֆլիկտի
Մարտի 27-ի երեկոյան ՀՀ պաշտպանության նախարար Սուրեն Պապիկյանը Ֆրանսիայից տեղեկացրեց, որ նախագահ Էմանուել Մակրոնի հրամանագրով իրեն շնորհվել է Ֆրանսիայի Հանրապետության «Պատվո լեգեոն» (Legion d’honneur) շքանշան, որը հանձնել է վարչապետ Սեբաստիան Լըկորնյուն՝ հաշվի առնելով Պապիկյանի ներդրումը Հայաստան–Ֆրանսիա հարաբերությունների զարգացման գործում։
Եվ եթե հաշվի առնենք, որ 2026 թվականի մարտի 26-ին Փաշինյանն ակնարկում էր հետախուզական և ոչ հետախուզական տվյալներ ունենալու մասին, կարող ենք ենթադրել, որ Արցախի հայաթափման Բաքվի գործողություններից առաջ նրա հնչեցրածը զուտ գնահատական չէր, այլ հստակ տեղեկություն և զգուշացում:
Մարտի 25-ին 168.am-ին տված հարցազրույցում ԱԺ «Պատիվ ունեմ» խմբակցության քարտուղար Տիգրան Աբրահամյանն անդրադառնալով 44-օրյա պատերազմին առնչվող քննիչ հանձնաժողովի զեկույցին՝ մասնավորապես, ասել էր.
Մարտի 25-ի ԱԺ-Կառավարություն հարցուպատասխանին և մարտի 26-ին Կառավարության նիստից հետո լրագրողների հետ ճեպազրույցում Նիկոլ Փաշինյանը դարձյալ կասկածի տակ է դրել արցախցիների կռվել-չկռվելը, Արցախի ռազմաքաղաքական էլիտային, գեներալներին անվանել է փախնող և դավաճան, ինչին փորձենք մի քանի դրվագով և հարցադրումներով անդրադառնալ:
Կառավարության նիստից հետո Նիկոլ Փաշինյանը լրագրողների հետ ճեպազրույցի ժամանակ կրկնեց երեկ ԱԺ-Կառավարություն հարցուպատասխանի ժամանակ հնչեցրած միտքը, որ Ղարաբաղի և Հայաստանի իշխանությունները, ըստ էության, Ղարաբաղի ժողովրդին «պահել են պատանդի կարգավիճակում»՝ անհասկանալի նպատակների համար:
«Բավարար է՝ մեր ժողովրդին սնենք նոր ցեղասպանության մասին տվյալներով: Եվ, ընդհանրապես, այդ ցեղասպանությունների մրցավազքը պետք է դադարեցնել: Մեր տարածաշրջանում բոլորը բոլորին մեղադրում են ցեղասպանությունների մեջ: Ցեղասպանությունների մասին խոսույթով, ի դեպ, դժվար է ասել՝ որը որից հետո է եղել, մենք ստանում ենք ցեղասպանությունների մասին խոսույթ, վերադարձի մասին խոսույթով՝ ստանում ենք վերադարձի մասին խոսույթ»:
ԱԺ ընտրություններից մոտ երկու ամիս առաջ ստեղծվել է նախաձեռնող խումբ, որը հետևողականորեն պահանջելու է գործող իշխանություններից հանրայնացնել 44-օրյա պատերազմին առնչվող քննիչ հանձնաժողովի զեկույցը, մասնավորապես, ԱԺ-ի դիմաց կազմակերպվող ակցիաների միջոցով, ինչի սկիզբը դրվել է երեկ՝ մարտի 24-ին:
«Դու երկրի պաշտպանության նախարար ես, կամ՝ երկրի վարչապետ, ո՞նց կարող ես ասել, որ նման բաները սուտ են, երբ արբանյակային լուսանկարներն ապացուցում են դա: Սա նշանակում է, որ դու մաքրում ես Ադրբեջանին, այլ երկրների աչքի առաջ մաքրում ես Ադրբեջանին և թույլ չես տալիս, որ երևան նրանց ներխուժումները»,- հայտարարեց Արման Թաթոյանը: