Նիկոլ Փաշինյանի վարքում անհավասարակշռության ակնհայտ դրսևորումներ, իհարկե, կան, սակայն հոգեպես նա առողջ է։ Իր պրոբլեմը բարոյական ոլորտի պրոբլեմ է։ Այս մասին 168 TV-ի «Ռեվյու» հաղորդաշարի եթերում նշեց հոգեբան Կարինե Նալչաջյանը՝ մասնագիտորեն մեկնաբանելով Փաշինյանի հոգեբանական բնութագրի մասին հարցը։
Մարտը հաստ աղիքի քաղցկեղի իրազեկման ամիսն է։ Քաղցկեղը սկսվում է այն ժամանակ, երբ հաստ աղիքի առողջ բջիջների ԴՆԹ-ում զարգանում են փոփոխություններ (մուտացիաներ): Ռիսկի գործոնների, ախտանշանների, բուժման եղանակների մասին զրուցել ենք «Իզմիրլյան» ԲԿ բժիշկ-պրոկտոլոգ Ռուբեն Թադևոսյանի հետ։
Հայտնի է, որ քաշ կորցնելու առաջին կանոնը ճաշացանկից քաղցրը բացառելն է: Սակայն, ինչպես գրում է steptohealth.ru կայքը, մեղրը հիանալի միջոց է ավելորդ քաշի դեմ պայքարելու հարցում: Թեև մեղրն ավելի շատ կալորիաներ է պարունակում, քան շաքարը, սակայն դիետա պահողներին խորհուրդ է տրվում մեղր օգտագործել:
«Խուճապային խանգարումը նոպայաձև տագնապային խանգարում է։ Այն գերուժգին, առանց օբյեկտիվ սպառնալիքների մի իրավիճակ է, ինչի արդյունքում անձը վեգետատիվ նյարդային համակարգի կողմից ունենում է որոշակի ազդանշաններ կամ, այսպես ասած, խանգարումներ։ Դրանցից են շնչահեղձությունը, սրտխփոցը, սրտի շրջանում ճնշող ցավերը, գլխապտույտները, բերանի չորացումը, շրջապատի խորթացումը»,- 168TV-ի հետ զրույցում, խոսելով խուճապային գրոհի մասին՝ ասաց հոգեբույժ, հոգեթերապևտ Կարեն Ասլանյանը՝ հավելելով, որ այդ պահին մարդն ունենում է մահվան և խելագարվելու վախ։
Դիմադրությունը մի երևույթ է, որը յուրաքանչյուր կոլաբորացիանիստական ռեժիմ խնդիր ունի ջարդելու։ Շատ հնարավոր է՝ Հայաստանը երկար ժամանակ ի վիճակի չլինի արտաքնապես դիմադրելու այս սոսկալի մարտահրավերներին, թելադրելու խաղի իր կանոնները։
Վիտամին B12-ն անհրաժեշտ է արյան կարմիր գնդիկների ձևավորման և նյարդային համակարգի նորմալ աշխատանքի համար: Այս վիտամինի անբավարարության դեպքում զգացողություն է, կարծես բոլորովին չեք քնել: Վիտամին B 12-ի անբավարարության վտանգի գոտում են գտնվում տարեց մարդիկ, բուսակերները և ստամոքսի վիրահատություն տարած մարդիկ:
Տխրությունն ունի տարբեր անվանումներ և աստիճաններ, ինչպես՝ տրտմություն, թախիծ, վիշտ, ցավ, կսկիծ և այլն: Երբեմն հուսահատությունը անվանում են տխրություն, սակայն իրականում դրանք տարբեր հոգեվիճակներ են: Այսօր տխրությունը հաճախ դեպրեսիա են անվանում, բայց այստեղ էլ կարող ենք տեսնել տարբեր մոտեցումներ: Այս կյանքում չկա այնպիսի մարդ, որ տխրությունը շրջանցի: Մենք չենք կարող անտարբեր լինել կյանքի ծանր ցնցումների հանդեպ:
Կարտոֆիլի պատրաստման եղանակը կարող է ազդել այդ բանջարեղենի առողջարար հատկանիշների վրա, զգուշացրել է սննդաբան Տատյանա Զալետովան:
Ավագի հոգևոր ծննդավայրը Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածինն է, որի մկրտարանի սրբազան ավազանում մկրտվել և անդամագրվել է Հայաստանյայց Առաքելական Սուրբ Եկեղեցուն` քրիստոնեական իր առաքելությունը գտնելով հիմնականում բժշկության ոլորտում:
Ժամանակակից մարդու կյանքում սթրեսը դարձել է գրեթե մշտական ուղեկից։ Հաճախակի ճգնաժամերը, պատերազմները, խելահեղ առօրյան և տեղեկատվական ծանրաբեռնվածությունը մեծ ազդեցություն են ունենում մեր հուզական աշխարհի վրա։
Այսօր դժվար է սթրեսից խուսափել, այն սպառնում է մեզ ամեն քայլափոխի: Սակայն գիտե՞ք արդյոք, որ սթրեսը քայքայիչ ազդեցություն ունի առողջության վրա: Երբ դժվարությունները անհաղթահարելի են դառնում, սթրեսը մարմնական դրսևորումներ է ձեռք բերում: Երբեմն չեք էլ կասկածում, որ Ձեզ հետ կատարվողը հենց սթրես է:
Քննությունն ուսանողների մոտ հարուցում է մեծ սթրես, որը կարող է բացասաբար անդրադառնալ առողջության վրա: Գիտնականները բացահայտել են, որ եթե քննությունից առաջ բոլոր անհանգստությունները գրավոր ձևով արտահայտվեն, ապա սթրեսի մակարդակն էապես կնվազի:
Պսորիազը երկարատև ընթացքով տարածված մաշկային հիվանդություն է, որը կարող է ախտահարել նաև հոդերը։ Հիվանդության մասին առավել մանրամասն զրուցել ենք մաշկաբան Էդուարդ Ավագյանի հետ։
Վախը կարող է ազդել երիկամների և միզապարկի վրա: Բայց մարդուն շատ ավելի վնաս է պատճառում բարկությունը: Այն անձը, ով շարունակաբար բարկություն է ապրում, որպես կանոն, տառապում է լեղապարկի հիվանդությամբ: Այդ անհավասարակշիռ, չափից ավելի էմոցիան այնքան ուժեղ է, որ նույնիսկ առանձնակի բարկության պահերը կարող են վնասել լեղապարկը: Պատահական չէ, որ այդպիսի մարդկանց ասում են` դառը մարդիկ: Երբ նմանօրինակ մարդիկ գալիս են բժշկի մոտ, իրենց շատ դյուրագրգիռ են պահում:
Դա բացատրվում է նրանով, որ նրանց օրգանիզմը դանդաղ է այրում կալորիաները, գրում է The Telegraph պարբերականը: Գիտնականները դա ապացուցել են փորձով: Երկու խմբի կանայք նույն սննդակարգին էին հետևում (ձու, հնդկահավ, երշիկ, հացաբուլկեղեն և սոուս, որոնք պարունակում են 930 կալորիա և 60 գրամ ճարպ): Նախապես անցկացվել էր սթրեսի մակարդակի գնահատման թեստ:
Վերջին տարիներին մասնագետները նշում են դեռահասների շրջանում ինքնավնասող վարքագծի (selfharm) դեպքերի աճ։ Այս երևույթը լուրջ խնդիր է երեխաների հոգեկան առողջության ոլորտում և պահանջում է ծնողների, մանկավարժների և առողջապահական ոլորտի մասնագետների հատուկ ուշադրությունը։
Վիրաբույժ Մանուել Սանս Սեգարան ասել է, որ սթրեսը ներկայումս համարվում է բազմաթիվ հիվանդությունների հիմնական պատճառներից մեկը։ Նա El Español-ին տված հարցազրույցում բացահայտել է սթրեսի վտանգավոր հետեւանքները։
Առօրյա հոգսերը, սթրեսային աշխատանքը, էմոցիոնալությունն ազդում են մարսողական համակարգի վրա, իսկ նստակյաց ապրելակերպը մեծ ազդեցություն ունի։ Ամբողջ օրը համակարգչի առջև նստած աշխատող մարդկանց մոտ, իրոք, շատ են մարսողական սիմպտոմները, հատկապես փքվածությունը, որովհետև մեր աղիները, օրգանիզմն ամբողջությամբ շարժում սիրում է։ Երբ մենք նստած նք, կոպիտ ասած՝ մեր աղիներն էլ են նստում, իսկ երբ մի փոքր քայլում ենք, աղիների աշխատանքը ևս ատիվանում է։
Բոլորս էլ ունեցել ենք և ունենք սթրես։ Իսկ ի՞նչ պետք է անել՝ դեմ դիմաց սթրեսին հանդիպելիս՝ դիմադրե՞լ, թե՞ փախչել։ Այս մասին զրուցել ենք հոգեբան Անի Ապիտոնյանի հետ։
Ցավի խթանման ֆոնին՝ կրծողների մեջ արտադրվել է ադրենալին և կորտիզոլ, արագացել է սրտի բաբախյունը, բարձրացել է արյան ճնշումը, ինչն ինքնին ազդել է նյարդային համակարգի վրա և առաջացրել սուր սթրես:
Կալգարիի համալասարանի գիտնականները պարզել են, որ ընկճախտով ու սթրեսով կարելի է բառիս բուն իմաստով վարակվել, դրանք ազդում են ուղեղի կենսաքիմիական կառուցվածքի վրա՝ փոխելով այն: Կրծողների վրա անցկացրած գիտափորձերը ցույց են տվել, որ որևէ մեկի մոտ սթրեսի հորմոնի բարձր մակարդակն անխուսափելիորեն առաջացնում է ուղեղի գործունեության փոփոխություն մյուսների մոտ:
Թեթև դեպքերում լինում է գլխացավ, 1-2 անգամ փսխում, վատ ինքնազգացողություն, տնային պայմաններում կարող են պայքարել՝ օգտագործելով C վիտամինով հարուստ սնունդ, հեղուկ, հանգստացնող դեղորայք։ Այս ամենից հետո, եթե վիճակը չի լավանում, անմիջապես պետք է դիմել բժշկի։
Տվյալներ կան, որ միջերկրածովյան տենդը կամ պարբերական հիվանդությունն առաջացել է 2000-2500 տարի առաջ։ Հիվանդության անունը հուշում է, որ այն տարածված է Միջերկրական ծովի ափին գտնվող երկրներում։ Այս մասին 168.am-ի հետ զրույցում ասաց բժիշկ-գենետիկ Վարդան Սարոյանը։
Էնդոկրինոլոգ Դիլյարա Լեբեդևան համոզմամբ՝ կարող եք բարելավել ձեր տրամադրությունը պարզ ճանապարհով՝ ճիշտ սննդով։ Բժիշկը Telegram-ում մթերքներ է անվանել լավ տրամադրության համար։
Համբույրներն անսպասելի ազդեցություն են ունենում մարդու հոգեկան և ֆիզիկական վիճակի վրա, ասում է հոգեբան Եկատերինա Իգոնինան։ «Մոսկվա 24»-ի հետ զրույցում նա բացահայտել է նման շփման ազդեցությունը։
Քրոնիկ սթրեսի դեպքում ընդհանուր իմունային համակարգը տուժում է: Սրա ֆոնին փոփոխություններ են տեղի ունենում նաև բերանի խոռոչում, Գազետա.Ru-ին պատմել է ատամնաբույժ-թերապևտ, պարոդոնտոլոգ, բ.գ.թ. Ելենա Մարտինովան։
Շնչառական վարակից հետո, պարզաբանել է բժիշկը, երկու շաբաթը բավական է, որ մրսածության պատճառով առաջացած հազը թուլանա։ Երկարատև հազը, բացատրել է նա, կարող է սկսվել խրոնիկական սթրեսից և գլոբալ վտանգի զգացումից:
Որոշ ֆերմենտացված մրգեր օգնում են դանդաղեցնել ծերացումը, ասել է սննդաբան Ելենա Սոլոմատինան։ Նա «Մոսկվա 24»-ի հետ զրույցում տարեց մարդկանց համար օգտակար չիր է նշել։
Սննդակարգի մեջ ընկույզը նվազեցնում է սրտի իշեմիկ հիվանդության, սրտի կաթվածի և քաղցկեղի զարգացման ռիսկերը։ Այս մասին խոսել է էնդոկրինոլոգ, Invitro-ի բժշկական փորձագետ Սվետլանա Շոկուրը։
Պատճառները տարբեր են. կարող է ժառանգական գործոնի առկայություն լինել, սթրեսային իրավիճակ: Վերջին տարիները ապացույցն էին, որ պատերազմի ժամանակ մեր շատ տղաների մոտ սթրեսային իրավիճակով պայմանավորված՝ ախտորոշվել էր կակազություն: Բավականին մեծ աշխատանք տարանք: Խնդիրն ամբողջովին հնարավոր է հաղթահարել. միայն մասնագետը ոչինչ չի կարող անել, աջակից պետք է լինեն ընտանիքն ու կակազություն ունեցող անձը: