Հայաստանն արդեն հայկական պետություն չէ, հայկական պետականության փիլիսոփայության հետ կապ չունի։ Եռաբլուրը Հայաստանի Երրորդ Հանրապետության փիլիսոփայական և խորհրդաբանական ամենակարևոր հենասյուներից մեկն էր։ Դա մի վայր էր, որը մեր ժողովրդի ընկալումներում տեղ ուներ՝ որպես սրբավայր, ուր մարդիկ ոչ միայն գալիս էին հարգանքի տուրք մատուցելու, այլև իրենց զավակներին պատմելու, ներկայացնելու և այդ օրինակը նրանց ներշնչելու համար։
Ադրբեջանը ցանկություն ունի վերջակետ դնելու Հայկական հարցում և լուծելու իր առջև դրված խնդիրները։
Կարծես թե ինչ-որ բան այն չէ, թեև թվում է՝ ամեն ինչ նորմալ է։
Դիմադրությունը մի երևույթ է, որը յուրաքանչյուր կոլաբորացիանիստական ռեժիմ խնդիր ունի ջարդելու։ Շատ հնարավոր է՝ Հայաստանը երկար ժամանակ ի վիճակի չլինի արտաքնապես դիմադրելու այս սոսկալի մարտահրավերներին, թելադրելու խաղի իր կանոնները։
Զիջումները հիմա չեն սկսվել, հայությունը գետնի վրա զիջումներ անում է դեռևս 19-րդ դարավերջից։
Հայկական պետության կազմաքանդման ուղղությամբ երկար տասնամյակներ մեր թշնամիները ջանքեր են գործադրել։
Ակնհայտ է, որ իշխող թրքահաճո վարչախումբն այս տարիների ընթացքում ունեցել է թուրք-ադրբեջանական տանդեմի աջակցությունը։ Օրինակ, 44-օրյա պատերազմի արդյունքները զգալի չափով պայմանավորված են եղել հենց այս վարչախմբի քաղաքական ուղեգծով՝ ամեն գնով հանձնել Արցախը, որ հնարավորություն բացվի Հայաստանը վերակողմնորոշելու դեպի Թուրքիա։ Եթե նախկինում դա քողարկվում էր, հիմա բացահայտ է։ Թուրքիան ԱԳ նախարարի շուրթերով ցույց տվեց իր բացահայտ աջակցությունն այս վարչախմբին, թեև դա մեզ համար գաղտնիք չէր։
Այսօր Հայաստանում զուգահեռ իրականություններ կան, և դրանցից մեկը որևէ առնչություն չունի իրականության հետ։
Եթե ապագա աշխարհակարգում հստակություն մտնի, օրինակ, Ուկրաինայի, Գազայի, Մերձավոր Արևելքի, Չինաստանի հարցերով, նոր կոալիցիաներ ձևավորվեն, պայմանավորվածություններ ձեռք բերվեն նոր կոմունիկացիաների շուրջ, իսկ դա աշխարհաքաղաքական նշանակություն ունի, և գործընթացը դրան է գնում, այդ հարցերը լուծելուց հետո Հայաստանի և Հարավային Կովկասի, առավել ևս՝ Փաշինյանի հարցը երկրորդական է, և նա կանի այն, ինչ իրեն կասեն։
Փաշինյանի նախաձեռնած իբր ուխտերթում ուխտի որևիցե տարր չկար, նա ընդամենը հերթական ցնդաբանությունները դուրս տվեց բեմում՝ եկեղեցու մոտ։ Ամիսներ առաջ Փաշինյանը հրապարակավ ասաց, թե շուտով հավաքվելու են Էջմիածնի կենտրոնական հրապարակում և գնան Մայր Աթոռ։ Փաշինյանն այդ գործընթացը դիտարկում էր այն տեսանկյունից, որ կա լուրջ հակասություն պետության և Վեհափառ Հայրապետի միջև։ Քարոզչական այդ թեզն օրակարգում դարձավ եկեղեցու […]
Փաշինյանի ձևակերպումներն, առաջին հերթին, իհարկե, արդարացնում են դեռևս 2020-ից Ադրբեջանի իշխանությունների բոլոր գործողությունները Հայաստանի և Արցախի հանրապետությունների նկատմամբ։
Եվրոպամետների մի «կոդլ» կա, որը խորհրդարանում լսումներ է անում, ամբիոնից ԵՄ-ի դրոշ են կախում, քանի որ, եթե հանկարծ դեպի Եվրոպա շարժումը չհաղթի, նոր եկողները նրանց հալածելու են, հարցնելու են՝ չէ՞ որ համակարգ կար կառուցած, և եթե դուք դրա փոխարեն այլ բան չկարողացաք դնել, ինչո՞ւ էիք քանդում:
Կարծես թե 5-րդ դարից ի վեր ոչինչ չի փոխվել։ Ի՞նչն է խաթարվել մեր ժողովրդի մեջ, որտե՞ղ է, որ մենք շարունակ սխալվում ենք։ Չէ՞ որ մենք մի ժողովուրդ ենք, որն ապրել է ջրհեղեղից առաջ։ Նոյ նահապետը ոչ թե եկել ու պատահաբար իր տապանը կանգնեցրել է Արարատի գագաթին, այլ վերադարձել է։
Բնավ պարտադիր չէ, որ նկարիչը, երգիչը, կոմպոզիտորը, երաժիշտը, գրողը, արձակագիրը իրենց այդ տիտղոսների հետ մեկտեղ նաև մտավորական լինեն։
2018-ին Նիկոլի ձեռքի արյունը, երբ դեռևս անգամ իշխանության չէր, կամ հեծանվով ման գալը բեմադրված էին։
«Նիկոլի աշխատակազմի ղեկավար Արայիկ Հարությունյան կոչվածն անընդհատ գրում է՝ լրատվամիջոցները, լրագրողական դաշտը կործանվում են։ Ա՛յ կործանվածներ, դուք երկիր եք կործանում, դուք ձե՛ր մասին մտածեք։ Մի հրապարակումը լավը կլինի, մյուսը՝ վատը, մեկն անթերի կլինի, մյուսը թերություն կունենա, դա ի՞նչ կապ ունի։ Դուք ի՞նչ գործ ունեք մամուլի հրապարակումների հետ»:
«Եթե ավտորիտար կառավարման համակարգերը ենթադրում են, որ պետությունը քաղաքական դաշտն է փորձում իր շուրջ համախմբել, տոտալիտարիզմի դեպքում այն մտնում է ամենօրյա կենսագործունեության դաշտ, և մենք տեսնում ենք դրա առաջին հստակ դրսևորումները։ Թե ինչպես պատարագ մատուցել՝ որևէ պետական պաշտոնատար անձի գործը չէ։ Եկեղեցին իրավունք ունի զբաղվելու քաղաքականությամբ, ավելին՝ ՀՀ յուրաքանչյուր քաղաքացի պետք է մտնի քաղաքականություն։ Մինչդեռ այսօրվա կառավարման համակարգի ձգտումն է՝ բոլորին հեռու պահել քաղաքականությունից»,- ասաց փաստաբանը։
Պետք չի մեզ ստել, թե ադրբեջանցին այլ է, և հիմա մենք ապահովված ենք։
Չկա ուրիշ իշխանություն, բացի նրանից, որը հենված է ժողովրդի վրա։
«Դասեր» հաղորդաշարի հերթական թողարկմանը հյուրընկալվել են ՀՀ արտակարգ դեսպանորդ և լիազոր նախարար Էդգար Ղազարյանը և հոգեբան Դավիթ Ջամալյանը։
Երբ բոլոր ուժերը նետվեցին պաշտպանելու Մայր Աթոռը, հաղթանակ տարան։ Նրանք հարյուրապատիկ ավելին էին, քան իշխանության ուժերը։ Սա, ի դեպ, պետք է նկատի ունենալ առաջիկա խորհրդարանական ընտրությունների առնչությամբ։ Ոգևորիչ էր կաթողիկոսի պահվածքը, նա հանգիստ իր գործն արեց և գնաց։ Այլ տարբերակներով էլ կփորձեն գրոհել։
Մարդիկ իրենց մտածելակերպով, մոտեցումներով, արժեքներով տարբեր են, մարդիկ կան՝ վախկոտ են։
2020 թվականի 44-օրյա պատերազմից և հատկապես 2021-ին իշխանության հրաժարականի մասին Մայր Աթոռի հայտնի հայտարարությունից հետո զանգերն արդեն ղողանջել են։
«Մենք կարո՞ղ ենք հավատալ նման մարդու քաղաքականությանը կամ հավաստացումներին, թե իբր ինքը խաղաղություն է բերել։ Ոչ մի երաշխիք կամ ապացույց չունենք, որ այս անգամ նույն բանը դարձյալ չի լինելու»,- ամփոփեց Լևոն Զուրաբյանը:
Ընդդիմադիր դաշտի անկազմակերպվածություն կա, մոտեցումը նման է այն ասացվածքին, որ գեներալները միշտ պատրաստվում են նախորդ պատերազմին։
Այս իշխանությունը որդեգրել է պարբերաբար ծխաշղարշներ ստեղծելու քաղաքականություն։
Շատերը հարցնում են, թե ինչո՞ւ Նիկոլը հրապարակեց բանակցային փաստաթղթերը։ Չէ՞ որ ադեկվատ մարդը տեսնում է, որ դա ապացուցում է՝ Նիկոլը հանձնել է Արցախը։ Նիկոլի բանաձևը շատ պարզ է, նա շատ լավ գիտե, որ այդ փաստաթղթերը որևէ մեկը չի կարդալու։
Պատմական Հայաստանն իրական Հայաստանից բաժանելն արհեստածին տեսություն է։
Հայաստանում պետք է մի քաղաքական ուժ, որը նոր իրավիճակում՝ այս վերջին տարիներին, ստանձնի առաքելություն՝ հասարակությանը կազմակերպելու, առաջնորդելու, խնդիրներ առաջադրելու, ծրագրեր ներկայացնելու, լուծումներ առաջարկելու։
«Եթե դուք իրականում մտադիր եք Հայաստանը դարձնել խաչմերուկ, ուրեմն արդեն ձեր ներսում բոլոր ենթակառուցվածքները պետք է ոտքի կանգնեցնեք, հատկապես՝ երկաթուղին։ Մինչդեռ «Թրամփի ուղին» Հայաստանին ոչինչ չի տալիս։ Ի՞նչ է, մենք 266 միլիոն դոլար պետք է ներդնենք և այդ հատվածում ժամանակակից երկաթուղի կառուցենք, որ Ադրբեջանը Նախիջևանով հարմարավետ միանա Թուրքիայի՞ն»:
