«Խաղաղության մոդելներ. Երաշխավորված խաղաղությո՞ւն, թե՞ Արևմտյան Ադրբջան» թեմայով քննարկման ժամանակ քաղաքագետ, վերլուծաբան Սուրեն Սուրենյանցն անդրադարձավ նախընտրական պրոցեսին ու հետընտրական հեռանկարներին։
Հարցին, թե ինչքանո՞վ մեր շուրջը տեղի ունեցողը կազդի ներքաղաքական պրոցեսների վրա․ հակամարտության հենց մեկնարկի օրերին Հայաստանում նաև ոչ պաշտոնապես իշխանությունները մեկնարկեցին նախընտրական ակտիվ քարոզարշավը, քաղաքագետն ի պատասխան՝ նկատեց, որ ուղիղ փոխկապակցված են արտաքին ու ներքին պրոցեսները։
Ժնևում ԱՄՆ-Իրան բանակցություններից ժամեր անց՝ շաբաթ առավոտյան, Իսրայելն ու ԱՄՆ-ը համատեղ ռազմական գործողություն սկսեցին Իրանի Իսլամական Հանրապետության դեմ։ Ու թեև ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը մեկնարկից հետո հայտարարեց, թե պատերազմը կարող է տևել շուրջ չորս շաբաթ, սակայն իրանական կողմի հակադարձումներից պարզ դարձավ՝ ռեգիոնը մտնում է երկարատև տուրբուլենտության գոտի։
ԳԱԱ Արևելագիտության ինստիտուտի նախկին տնօրեն, ակադեմիկոս, թուրքագետ Ռուբեն Սաֆրաստյանի գնահատմամբ՝ 2 վտանգ կա, նախ կարող է այս հակամարտության ռեգիոնալիզացում տեղի ունենա, քանի որ Իրանն արդեն ավիահարվածներ է հասցրել արաբական մի շարք երկրների, որտեղ տեղակայված են ամերիկյան ավիաբազաները, կան նույնիսկ զոհեր։ Երկրորդ վտանգն ավելի իրական է թվում։
Տարածաշրջանը եռում է․ Իրան-Իսրայել-ԱՄՆ պատերազմի մասին արդեն պաշտոնական հայտարարություններ են, իսկ Հայաստանում իշխանությունները նախընտրական աժիոտաժի մեջ են։
Շուշիի ռեալական դպրոցը հիշեցնում է, որ հայկական քաղաքները ոչ թե պարզապես բնակավայրեր են եղել, այլ քաղաքակրթական կենտրոններ՝ իրենց կրթական ավանդույթներով, մշակութային հավակնություններով և մտավոր ներուժով։ Թեև հիմա Շուշին շարունակում է օկուպացված մնալ թշնամու կողմից, սակայն նրա մշակութային իրական տեղը շարունակում է մնալ հայ մարդու և հայոց պատմության հիշողության առանցքում:
«Սա գեղեցիկ երկիր է։ Երկիր, որի հետ Միացյալ Նահանգների նախագահը շատ հպարտ է գործընկեր լինելու համար, Միացյալ Նահանգների նախագահը շատ հպարտ է հիանալի հարաբերություններ ունենալու համար, և ես գիտեմ, որ նախագահ Թրամփն իր լավագույն ողջույններն է հղում անձամբ Ձեզ, բայց նաև Հայաստանի ժողովրդին»,- այս մասին ՀՀ նախագահական նստավայրում հայտարարեց այցով ՀՀ ժամանած ԱՄՆ փոխնախագահ Ջեյ Դի Վենսը։
Տարածքով, բնակչությամբ փոքր երկիր ենք, իսկ ամենավատը, որ տնտեսական ցոււցանիշներով շատ թույլ ենք, բայց պարզվում է՝ գիտությունը կապ չունի չափերի հետ, և շատ դեպքերում Հայաստանը կարևոր տեղ է զբաղեցնում։ Այս մասին լրագրողների հետ հանդիպման ժամանակ ասաց Բյուրականի աստղադիտարանի տնօրեն Արեգ Միքայելյանը՝ ընդգծելով, որ աշխարհում 200 պետությունից ընդամենը 73 երկիր ունի աստղադիտարան, և այստեղ արդեն ինչ-որ առավելություն ենք ստանում։
«Պրեսսինգ» հաղորդաշարում Սաթիկ Սեյրանյանի հյուրը «Կամուրջ» քաղաքացիական նախաձեռնության համահիմնադիր, քաղաքական վերլուծաբան Արման Աբովյանն է։
Քաղաքագետ, վերլուծաբան Հրանտ Միքայելյանը բացասաբար է գնահատում TRIPP նախագիծը՝ իր բոլոր դրևորումներով, ավելին՝ արձանագրում է, որ այն խորքում վերաբրենդավորված, այսպես կոչված, «Զանգեզուրի միջանցքն» է։
Այս ամենը փաստում է, որ Նոր Ջուղայի հայ վաճառականությունը 17-րդ դարում ձևավորել էր տնտեսական հզոր և կազմակերպված համայնք: Դա ոչ միայն նպաստում էր սեփական համայնքի բարգավաճմանը, այլև զգալի ազդեցություն էր թողնում տարածաշրջանային ու միջազգային տնտեսական գործընթացների վրա։
«Պրեսսինգ» հաղորդաշարում Սաթիկ Սեյրանյանի հյուրը Հայաստանի հանրապետական կուսակցության (ՀՀԿ) Գործադիր մարմնի (ԳՄ) անդամ, ՀՀ պաշտպանության նախարարի նախկին առաջին տեղակալ Արտակ Զաքարյանն է։
Ուստի, ընտրությունը միայն տեխնոլոգիական չէ. սա ընտրություն է տարածաշրջանում Հայաստանի տեղի համար, նրա էներգետիկ ինքնիշխանությունն ու ռազմավարական կայունությունը պահպանելու հարցում»,- հավելեց Վահե Դավթյանը՝ արձանագրմամբ, որ այսօր տեղի ունեցողը, խոշոր հաշվով, TRIPP-ի տրամաբանության մեջ է:
Եթե հիշենք Իրանի նորանշանակ դեսպանի կոշտ հայտարարությունները, ապա տեսնում ենք՝ Իրանում մտահոգված են Հայաստանի դիրքորոշմամբ, Թրամփ-Ալիև-Փաշինյան ձևաչափով վերջին
168 TV-ի «Ռեվյու» հաղորդաշարի հյուրն է «ՀայաՔվե» ազգային-քաղաքացիական միավորման վարչության անդամ, Ռազմարդյունաբերության կոմիտեի նախկին նախագահ (2018-2020թթ.) Ավետիք Քերոբյանը։
«Գենը ժառանգական տեղեկատվության ինֆորմացիայի ֆունկցիոնալ միավորն է, որից ինչ-որ գործողություն է առաջանում։ Կա ԴՆԹ-ի մոլեկուլ, որի վրա գեները կոդավորված են և ինֆորմացիան դուրս է գալիս, դառնում կենսաբանական երևույթ` գեների միջոցով»,- այս մասին 168TV-ի հետ զրույցում ասաց բժիշկ-գենետիկ Վարդան Սարոյանը։
Ռուսաստանը պետք է քայլեր ձեռնարկի՝ Թուրքիայի և Ադրբեջանի ռազմաքաղաքական ճնշման և TRIPP-ի միջանցքի միջոցով իրականացվող Հայաստանի Հանրապետության ապամոնտաժումը թույլ չտալու համար։ 168TV-ի «Ռեվյու» հաղորդաշարի եթերում այսպիսի կարծիք հայտնեց քաղաքագետ Հրանտ Միքայելյանը՝ քննադատելով ռուսական քաղաքական վերնախավում տարածված այն հայտնի մտայնությունը, որ «Հայաստանը փախչելու տեղ չունի»։
Միջազգային և տեղական պարբերականները հատկապես վերջին շաբաթներին չէին բացառում 2026 թվականին հայ-թուրքական հարաբերություններում հնարավոր տեղաշարժերը։
Նիկոլ Փաշինյանը, ըստ իս, արդեն հասել է իր նպատակին, եկեղեցին պառակտել է։ Որպես պատմաբան՝ ես չեմ մտաբերում մի դեպք, որ եկեղեցու եպիսկոպոսները Վեհափառի հրաժարականը պահանջեն։ Շատ են եղել դեպքեր, երբ աշխարհիկ իշխանությունը հոգևոր իշխանության վրա է հարձակվել. Տիրան թագավորը՝ Հուսիկ Վեհափառի դեմ, Պապի և Ներսես Մեծի հակամարտությունը։
168TV-ի «Թրիգեր» հաղորդաշարի հյուրը հայ-չինական տնտեսական հարաբերությունների զարգացման հանձնաժողովի նախագահ, «Գոտի և ճանապարհ» արտահանման կենտրոնի տնօրեն Ռուզաննա Մալխասյանն է։
Եվրոպական անվտանգության հիմնարար սկզբունքն անվտանգության երաշխիքների երկկողմանիությունն է։
Եթե գինը կրելի կլինի պետական բյուջեի համար՝ ես կնախընտրեմ, որ այն լինի 100 տոկոս պետական սեփականություն ու հանձնվի հավատարմագրված կառավարման պրոֆեսիոնալ ընկերության, եթե հանկարծ պարզվի, որ որևէ պատճառով սա հնարավոր չի լինում իրագործել՝ կգնանք երկրորդ տարբերակով, բայց մեր պլան Ա-ն առաջին տարբերակն է»։
Հայ-իրանական սահմանի հետ կապված Իրանի մտահոգությունները չեն փարատվել օգոստոսի 8-ին Վաշինգտոնում Թրամփ-Ալիև-Փաշինյան համատեղ հռչակագրի ստորագրումից և Սյունիքի տարածքում «Թրամփի ուղի» կոչվող ծրագրի իրականացման մասին հայտարարելուց հետո։
«Եթե դուք իրականում մտադիր եք Հայաստանը դարձնել խաչմերուկ, ուրեմն արդեն ձեր ներսում բոլոր ենթակառուցվածքները պետք է ոտքի կանգնեցնեք, հատկապես՝ երկաթուղին։ Մինչդեռ «Թրամփի ուղին» Հայաստանին ոչինչ չի տալիս։ Ի՞նչ է, մենք 266 միլիոն դոլար պետք է ներդնենք և այդ հատվածում ժամանակակից երկաթուղի կառուցենք, որ Ադրբեջանը Նախիջևանով հարմարավետ միանա Թուրքիայի՞ն»:
Ի դեպ, հետաքրքիր է, որ 4-րդ դարի Հռոմն էլ համարյա թե նույն մոտիվացիան ուներ, ինչ ներկայիս «Երրորդ Հռոմը»: Մի կողմից ամոթալի հաշտությամբ պայմանավորվել էին չօգնել Արշակ Երկրորդ Արշակունուն ընդդեմ պարսիկների պատերազմում, մյուս կողմից չէին պատրաստվում Հայաստանն ամբողջապես հանձնել Սասանյան Պարսկաստանին, որովհետև դա ուղիղ հարվածի տակ կդներ
Ներքաղաքական վերջին իրողությունները շարունակում են մնալ օրակարգային քննարկումների ծիրում․ ինչո՞ւ ՀԷՑ-ը զրկվեց լիցենզիայից, ինչո՞ւ է Սամվել Կարապետյանը շարունակում իզոլացված մնալ, ինչպե՞ս Վաղարշապատում իշխանությունը հաջողության հասավ և ինչո՞ւ է «պարտված» թեկնածուն շարունակում վտանգ հանդիսանալ «հաղթողների» համար»՝ այս և այլ հարցադրումներ են այս օրերին հնչում հանրային շրջանակներում։
ՀՀ ԱԳ նախարար Արարատ Միրզոյանը պաշտոնական այց կատարեց Վրաստան: Սա Վաշինգտոնում օգոստոսի 8-ին ձեռք բերված պայմանավորվածություններից հետո նրա նման ձևաչափով առաջին այցն էր Վրաստան, որի ընթացքում նրա շեշտադրումները վերաբերում էին «հաստատված խաղաղությանը»։
168TV-ի «Թրիգեր» հաղորդաշարի հյուրը «Կովկաս» ինստիտուտի տնօրեն Ալեքսանդր Իսկանդարյանն է։
«Այս կեղծ երկընտրանքը՝ Մոսկվա թե Վաշինգտոն, որ մեզ հասցրեց այս օրվան, մենք պետք է մոռանանք։ Երկրորդը, աշխարհը բազմազան է, և պետք է համագործակցություն ունենանք հնարավորինս շատ գործընկերների հետ։ Վերջին հաշվով, աշխարհի զգալի մասը, հատկապես՝ եվրասիական մայրցամաքում կան բազմաթիվ խաղացողներ, որոնք չեն ուզում, որ պանթուրանիզմը հաղթի, իսկ պանթուրանիզմի դեմ պայքարելու լավագույն և ամենաճիշտ տեղը Հայաստանն է»։
Անցյալ շաբաթ, ԱՄՆ Ներկայացուցիչների պալատի արտաքին գործերի հանձնաժողովի փոխնախագահ, կոնգրեսական Դարել Իսսան ներկայացրեց, այսպես կոչված, «Խաղաղության օրենքը» (PEACE Act), մի օրինագիծ, որը ներկայացվում է որպես համարձակ քայլ՝ Հայաստանի նկատմամբ Ադրբեջանի հետագա ագրեսիան կանխելու նպատակով։