Տնտեսություն

«Ես ներողություն եմ խնդրում, որ հանձնաժողովում քննարկման չեմ գալիս, չեմ գալիս, որովհետև անիմաստ եմ համարում, ասենք-չասենք՝ ոչինչ չի անցնում։ Եթե մենք ասում ենք, որ վարկառուն կարող է այս վարկը շուտ մարել, մենք պետք է դա գրենք, ինչը գրված չէ։ Ինձ թվում է՝ այս օրենքները գրելիս, ոնց որ կանչեք մի կաշառակեր դատավորի, ասեք՝ ո՞նց գրենք, որ, եթե այս գործով դատարան գան, դու ինչ ուզենաս՝ անես։ Այդպես էլ գրում եք»,- հայտարարեց Հ. Բագրատյանը։

«Բա հո Նիդեռլանդների չափ չի՞ աճի, որտեղ դեպոզիտի վրա տոկոսը մի տոկոս է։ Այսինքն՝ ոչինչ էլ չանեք, ինքը 15 տոկոս պետք է աճի։ Մի օր առանց կապիտալիզացիայի դեպոզիտների աճը ներկայացրե՞լ եք, քանի անգամ խնդրել ենք այստեղ»։

«Ես նույնպես կարծում եմ, որ հիպոթեքային շուկայի զարգացման ուղիներից մեկը պետք է լինի տոկոսադրույքի նվազեցման ուղղությամբ լուրջ աշխատանքներ կատարելը ու բանկերին նույնիսկ հանձնարարականներ տալը, որ նրանք կարողանան ֆինանսական շուկայում ստեղծել, ունենալ ավելի ցածր տոկոսադրույքներով վարկային ռեսուրսներ»։

Բանան ներկրած տնտեսվարողը ինչպիսի՞ կոնկրետ աջակցություն է ստացել ՊԵԿ-ից եւ ի՞նչ է նկատի առնվում «հաջողությամբ իրականացրել ներկրումը» արտահայտության ներքո:

Այսօր Ազգային ժողովի հերթական նիստի ժամանակ «Հանրապետական» խմբակցության պատգամավոր Խոսրով Հարությունյանը Կենտրոնական բանկի նախագահի տեղակալ Ներսես Երիցյանից հետաքրքրվեց, թե 2016 թվականին ֆիզիկական անձանց ավանդների գումարը մեր հայկական բանկերում որքանո՞վ է ավելացել, և քանի՞ ավանդադիր ֆիզիկական անձ ունենք։

Վարկային միջոցներով Կոնտուր Գլոբալը հնարավորություն կունենա վերանորոգել 404 ՄՎտ հզորություն ունեցող «Որոտանի ՀԷԿ-երի համալիրը», որի շատ մասեր գրեթե չորս տասնամյակի հնություն ունեն

Պյոտր Սվիտալսկին ողջունել է ՀՀ կառավարության ջանքերը՝ կոռուպցիայի դեմ պայքարի գործում և վարչապետին փոխանցել բիզնես հանրության շնորհակալությունը ոլորտին վերաբերող որոշումների և օրենսդրական նախաձեռնությունների համար: Նա նշել է, որ Հայաստանում ԵՄ պատվիրակությունը պատրաստ է շարունակել համագործակցությունը ՀՀ կառավարության հետ՝ վարչապետի նախանշած առաջնահերթությունների և հակակոռուպցիոն բարեփոխումների տրամաբանության շրջանակում:

Միջազգային ֆինանսական կորպորացիան (IFC), որը Համաշխարհային բանկի խմբի անդամ է, ներգրավել է 140 միլիոն ԱՄՆ դոլարի չափով միջազգային ֆինանսավորման փաթեթ «Որոտանի ՀԷԿ-երի համալիրի»՝ երկրի խոշորագույն էներգարտադրող հաստատություններից մեկի համար։ Սա Հայաստանի էներգետիկ ոլորտի առաջին ամենախոշոր միջազգային պարտքային ֆինանսավորման փաթեթն է:

ՀՀ ֆինանսների նախարար Վարդան Արամյանը ներմուծվող ապրանքները տեղականով փոխարինելու գործընթացը տնտեսական աճին նպաստող գործոն է համարում:

ՀՀ վարչապետի ընտանիքի՝ Գյումրիում ներդրում կատարելու մասով ՀՀ ֆինանսների նախարար Վարդան Արամյանը շահերի բախում չի տեսնում: ՀՀ ֆինանսների նախարար Վարդան Արամյանը լրագրողների հետ հանդիպման ժամանակ նշեց, որ այդ ներդրումը տրվելու է հավատարմագրային կառավարման: Նրա խոսով` միջազգային փորձում նման պայմաններում լինում են հայտարարագրեր նաև հավատարմագրային կառավարման հանձնելու հետ կապված խնդիր:

Տեղի է ունեցել «ՆԱՍԴԱՔ ՕԷՄԷՔՍ Արմենիայի լավագույն անդամ 2016» ամենամյա մրցանակաբաշխությունը: «ՎՏԲ-Հայաստան Բանկ» ՓԲԸ արժանացել է «Բորսայի լավագույն անդամ 2016» գլխավոր մրցանակին: Մրցանակաբաշխությունը անցկացվում է արդեն յոթերորդ տարին անընդմեջ, որտեղ հաղթողին ընտրելու համար հաշվի են առնվում «ՆԱՍԴԱՔ ՕԷՄԷՔՍ Արմենիա» հարթակներում կնքված գործարքների քանակը, ծավալը եւ արդյունավետությունը:

ՀՀ էներգետիկ ենթակառուցվածքների և բնական պաշարների նախարարության ատոմային էներգետիկայի բաժնի պետ Արտեմ Պետրոսյանի խոսքով, 2017թ. ընթացքում նախատեսվում են իրականացնել էներգաբլոկի սարքավորումների, համակարգերի և շինությունների արդիականացման նախագծային աշխատանքները, սարքավորումների մնացորդային պաշարի հաշվարկային հիմնավորումը, ճառագայթային անվտանգության մակարդակի բարձրացմանն ուղղված միջոցառումները։

Հայաստանում բնակչությանը մատուցված ծառայությունների ոլորտում 2017թ. հունվարին 2016թ. դեկտեմբերի համեմատ արձանագրվել է սակագների 0.7% նվազում, ինչը հիմնականում բնակարանային-կոմունալ ծառայությունների՝ 1.8% (կապված բնակչությանը խողովակաշարերով գազային վառելիքի վաճառքի ծառայությունների սակագների 5.2% նվազման հետ), մշակույթի ոլորտի ծառայությունների՝ 0.9% սակագների նվազման արդյունք է:

ՀՀ սպառողական շուկայում 2017թ. հունվարին 2016թ. դեկտեմբերի համեմատ արձանագրվել է 2.6% գնաճ, ինչը մեծապես պայմանավորվել է պարենային ապրանքների 7.4% գնաճով: Պարենային ապրանքների (ներառյալ ոգելից խմիչք և ծխախոտ) գները նշված ժամանակահատվածում աճել են 6.7%-ով, իսկ ոչ պարենային ապրանքների շուկայում և ծառայությունների ոլորտում գրանցվել է գների և սակագների՝ համապապասխանաբար 0.6% և 0.7% նվազում:

Հայաստանում 2017թ. հունվարին 2016թ. դեկտեմբերի համեմատ ոչ պարենային ապրանքների շուկայում արձանագրվել է 0.6% գնանկում, ինչը հիմնականում պայմանավորվել է կոշկեղենի` 3.4%, հագուստի և գործվածքի՝ 1.9% գնանկումով:

Հավկիթի հանրապետական միջին գինը 2017թ. հունվարին 2016թ. հունվարի համեմատ աճել է 1.3%-ով, իսկ 2016թ. դեկտեմբերի համեմատ՝ 2.8%-ով: Շաքարավազի հանրապետական միջին գինը 2017թ. հունվարին 2016թ. հունվարի համեմատ աճել է 15.0%-ով, իսկ 2016թ. դեկտեմբերի համեմատ՝ 0.6%-ով:

Շինարարության ոլորտի անկումն արդեն այնքան սովորական է դարձել, որ այդ մասին արդեն գրեթե չենք էլ խոսում։ Տնտեսության երբեմնի շարժիչ ուժը 2009 թվականից ի վեր սկսեց գահավիժել, և այդ պրոցեսը շարունակվում է նաև այժմ։

2017թ. հունվարին 2016թ. դեկտեմբերի համեմատ հանրապետության սպառողական և արտարժույթի շուկաներում արձանագրվել է գների և ԱՄՆ դոլարի նկատմամբ հայկական դրամի հաշվարկային փոխարժեքի համապատասխանաբար 2.6% և 0.6% հավելաճ (ԱՄՆ դոլարն արժևորվել է):

Նախատեսվում է բարձրացնել հարկերը չմուծելու համար քրեական պատասխանատվության շեմը՝ 2 մլն դրամից դարձնելով 4 մլն-ի։

Այսուհետ Պաշտպանության նախարարությունը կամ որևէ այլ գերատեսչություն չի կարողանա մեդալի տուփեր կամ նոթատետրեր ձեռք բերել մեկ անձից կատարվող գնումների եղանակով: Ինչպես պետական գնումների մասին սեմինար-քննարկման ժամանակ ասաց ՀՀ ֆինանսների նախարար Վարդան Արամյանը, գնումների մասին օրենքի փոփոխության արդյունքում, որն ուժի մեջ է մտել այս տարվա հունվարի 1-ից, միայն նախագահի գրասենյակն իրավունք ունի մեդալի տուփեր գնել մեկ անձից, քանի որ հատուկ սպեցիֆիկացիա կա:

Պետական գնումների գործընթացում ներդրվում է շահերի հայտարարագրման գործիքը, որը կիրառվում է ամբողջ աշխարհում: Ինչպես այսօր պետական գնումների մասին GIZ-ի աջակցությամբ կազմակերպված սեմինար-քննարկման ժամանակ տեղեկացրեց ՀՀ ֆինանսների նախարար Վարդան Արամյանը, գնման մրցույթին մասնակիցն այլևս պարտադիր կերպով պետք է ազգակցական կապերը, փոխկապակցվածությունը հայտարարագրի:

2017 թ. հունվարի 1-ից ուժի մեջ է մտել Պետական գնումների մասին նոր օրենքը, որի սկզբունքներն են պետական ֆինանսների ծախսման արդյունավետության բարձրացումը և կոռուպցիոն ռիսկերի չեզոքացումը: Այսօր պետական գնումների մասին սեմինար-քննարկման ժամանակ այս մասին ասաց ՀՀ ֆինանսների նախարար Վարդան Արամյանը:

Դատեք ինքներդ` դրամական արտահայտությամբ արտահանման աճը կազմել է մոտ 300 ԱՄՆ դոլար։ Բավարա՞ր է այն, թե՞ ոչ. այս հարցը մի կողմ թողնելով` տեսնենք, թե ինչ ապրանք ենք արտահանել այդ գումարի չափով։ Ամենամեծ բաժինն արձանագրել է «թանկարժեք ու կիսաթանկարժեք քարեր, թանկարժեք մետաղներ և դրանցից պատրաստված իրեր» ապրանքատեսականին։

Հայաստանում 2016 թվականի հունվար-դեկտեմբերին պղնձի խտանյութի արտադրության ծավալը կազմել է 388,5 հազար տոննա: ՀՀ ազգային վիճակագրական ծառայության հրապարակած տվյալներով, 2015 թվականի նույն ժամանակահատվածի նկատմամբ այն աճել է 23,1 տոկոսով:

Հայաստանում 2016 թվականի հունվար-դեկտեմբերին պահածոների արտադրության ծավալը կազմել է 14 հազար 543.5 տոննա: ՀՀ ազգային վիճակագրական ծառայության հրապարակած տվյալներով, 2015 թվականի նույն ժամանակահատվածի նկատմամբ այն աճել է 30.3 տոկոսով:

«Որոշ ոլորտներում աճ գրանցվեց, իսկ որոշ ոլորտներում՝ նվազում, բայց այն պլատֆորմը, որը կառուցվում է ներկայիս կառավարության ջանքերով, այս տարի կտա իր արդյունքները. 2017 թվականն ավելի հաջող տնտեսական տարի կլինի»,- ասաց Գ. Մակարյանը՝ նկատելով, որ աշխարհում տնտեսական աճը դեպի դրականը միտում ունի, գլոբալ 3-4 տոկոս տնտեսական աճ է սպասվում, բայց Հայաստանում մեծ աճ չի գրանցվի: «Ռուսաստանում 1 տոկոս տնտեսական աճի պայմաններում Հայաստանից արտահանման թիվը եղածի համեմատ կարող է մոտ 10 տոկոս էլ ավելանալ»,- նկատեց նա:

«Հայաստանի տնտեսությունը 2016թ. և ակնկալիքները 2017-ից». քննարկում. 1in.am

2016 թվականին Հայաստան ժամանող օտարերկրյա քաղաքացիներին ավելացված արժեքի հարկի վերադարձի հարկային հաշիվներով (Tax free) վերադարձվել է շուրջ 464 միլիոն դրամ, ինչը մոտ 123 մլն դրամով գերազանցել է 2015 թվականի ցուցանիշը: «Tax free» համակարգի ներդրման ժամանակահատվածից՝ 2014 թվականից, մինչ օրս 10 000-ից ավելի դեպքով արտոնությունից օգտվողներին է վերադարձվել շուրջ 1 մլրդ դրամ գումար:

2016 թվականի պետբյուջեի մասին օրենքով նախատեսվում էր ունենալ 1 տրիլիոն 186.2 մլրդ դրամի բյուջետային եկամուտներ։ Փաստացի 2016 թվականին ՀՀ պետական բյուջեի եկամուտների չափը կազմել է 1 տրիլիոն 155 մլրդ դրամ։ Այսինքն, 2016 թվականին Հայաստանի պետական բյուջեն ունեցել է նախատեսվածից 31.2 մլրդ դրամով քիչ եկամուտ։

2016 թվականին Հայաստանից արտահանվել է 773.2 տոննա ձուկ։ ՀՀ պետական եկամուտների կոմիտեի կողմից հրապարած տվյալների համաձայն, արտահանված ձկան մաքսային արժեքը կազմել է 3.589 մլն դոլար: