Դիվանագետի խոսքով՝ Ադրբեջանի համար Հայաստանի խնդիրներն ավարտված չեն, և Բաքվի ռեժիմը շարունակելու է իր գործողությունները Հայաստանի դեմ։
«Նորից եմ կրկնում՝ Վենսը չի եկել որևէ բան քննարկելու, այդ ամենն արդեն քննարկված, արված է վաղուց, և երբ Ադրբեջանին հանձնեցին Արցախն այդ տարօրինակ պատերազմի միջոցով, ռուսներն էլ տեսան, որ տարօրինակ պատերազմ է, զորք մտցրեցին ու կանգնեցրեցին, բայց այդ պատերազմն ահավոր մի երևույթ էր, այսինքն՝ նախօրոք ծրագրած՝ ինչպես հանգիստ հանձնել ամբողջ Արցախը, և հանձնեցին՝ ինչպես նվազեցնել դիմակայությունն Ադրբեջանին, ինչպես զորքերը դասավորել այնպես, ռազմավարական կամ տակտիկական տեղաշարժեր անել, որ մարդիկ հանգիստ, զբոսնելով եկան, մտան Շուշի»։
«Կարող է՝ շատերը չխոսեն, շատերը չարտահայտվեն, շատերը պատերի տակ արտահայտվեն, բայց մարդիկ հիշում են, չէ՞, մենք ինչ ենք ունեցել, ինչպիսի բանակ ենք ունեցել, ինչպիսի հեղինակություններ են եղել, ինչպիսի հնարավորություններ են եղել, ի վերջո՝ զորահանդեսներ են եղել, ի վերջո՝ մարդիկ են ծառայել տարբեր զորատեսակներում, և այլն, և ասել՝ որևէ բան տեղի չի ունեցել, և հանկարծ մենք գնացել ենք, Հնդկաստանից գնումներ ենք արել, գիտեք, դա պարզապես անարգանք է մարդկանց նկատմամբ՝ այդ ափաշքյարա խաբելը, մոլորեցնելը, և, ի վերջո, բանակի մարտունակությունը, հնարավորություններն ու կարողությունները նաև երևում են կոնկրետ գործողությունների ժամանակ»։
38 տարի առաջ այս օրը՝ 1988 թվականի փետրվարի 13-ին, Ստեփանակերտում տեղի ունեցավ առաջին հանրահավաքը, որով էլ սկիզբ դրվեց արցախյան շարժմանը։
«Պրեսսինգ» հաղորդաշարում Սաթիկ Սեյրանյանի հյուրը Հայաստանի հանրապետական կուսակցության (ՀՀԿ) Գործադիր մարմնի (ԳՄ) անդամ, ՀՀ պաշտպանության նախարարի նախկին առաջին տեղակալ Արտակ Զաքարյանն է։
Նա ամենամեծ սուտն է համարում Փաշինյանի այն պնդումը, թե իբր Արցախը կորցնելով՝ Հայաստանի Հանրապետությունն ամրապնդել է իր ինքնիշխանությունը։ Ժամանակակից գրողի համոզմամբ՝ Հայոց ինքնիշխանությանը հասցված ամենամեծ հարվածն Արցախյան շարժումը «սխալ» համարելն է։
«Պրեսսինգ» հաղորդաշարում Սաթիկ Սեյրանյանի հյուրը բանաստեղծ Մարինե Պետրոսյանն է։
«Բոլորս խոսում ենք քաղաքական կատեգորիաներով և ասում՝ դու ոչ միայն կորցրել ես քաղաքական լեգիտիմությունդ, որովհետև այն քաղաքական վարքը, որ նրանք այսօր դրսևորում են, ինքնահերձում է… Այն քաղաքական հետագիծը, որ իրենք թողել են, խոսում է թե՛ քաղաքական, թե՛ բարոյական լեգիտիմության զրոյության մասին: Նրանք, ովքեր ականատես եղան կառավարության հետ հարցուպատասխանին անբարո և անհավասարակշիռ մարդու վարքագծին, նաև բժշկական ցուցումով ՀՀ հավաքական անվանգությանը հակոտնյա է այդպիսի մարդու պահել Հայաստանի քաղաքական ղեկին»,- ասաց նա:
«Խախտումը միայն քվեատուփ գողանալը կամ լցոնելը չէ, այսօր տեղի են ունենում ճնշումներ՝ բարձրաստիճան պաշտոնատար անձանց խոսույթի միջոցով, մարդկանց պատեպատ խփելու, ֆիզիկական հաշվեհարդար տեսնելու իմաստով, և նաև իրավապահ համակարգն է ծառայեցվում տարբեր թեկնածուների քարոզարշավը խոչընդոտելու նպատակով»,- ընդգծեց նա:
1988-ին սկսված արցախյան շարժումը ԽՍՀՄ ներսում լուծման տարբերակ ուներ, այն կարող էր լուծվել, քանի որ ԽՍՀՄ պատմությունն ուներ օրինակներ, երբ մի հանրապետությունից մյուսին տարածքներ էին հանձնվում։
«Միասին» շարժումը Ազատության հրապարակում հանրահավաք է անցկացնում՝ նախ նշանավորելով 1988 թվականի փետրվարի 20-ին մեկնարկած Արցախի շարժման 37-ամյակը, այնուհետև պահանջելով Նիկոլ Փաշինյանի հրաժարականը, ում պատճառով կորսվեց Արցախը։
Իրականությունն այն է, սակայն, որ «ինքնիշխանության ու անկախության համար» պայքարող գործող իշխանությունն ամենամեծ հարվածն է հասցրել Հայաստանի իրական ինքնիշխանությանն ու անկախությանը և դա հասցրել է՝ Արցախից նախ գաղափարապես հրաժարվելով, ապա՝ ֆիզիկապես հանձնելով այն։
«Պրեսսինգ» հաղորդաշարում Սաթիկ Սեյրանյանի հյուրը պատմական գիտությունների թեկնածու, պատմական ժողովրդագրության մասնագետ Միքայել Մալխասյանն է։
Այսօր Ազատության հրապարակում հրավիրված հանրահավաքի ժամանակ, որը նվիրված է արցախյան շարժման 36-րդ ամյակին, Արցախի ԱԺ «Արդարություն» խմբակցության պատգամավոր Մետաքսե Հակոբյանն ասաց՝ ինչպես 36 տարի առաջ, այնպես էլ այսօր օգնելու է միայն ազգի բռունցքվելը։ Նրա համոզմամբ՝ միայն բռունցքվելու միջոցով հնարավոր կլինի Արցախը կրկին վերադարձնել, քանի որ այն հայինն է։
168.am-ի հետ զրույցում Արցախի Հանրապետության Ազգային ժողովի «Արդարություն» խմբակցության ղեկավար Դավիթ Գալստյանը խոսելով արցախյան շարժման ու դրա արդյունքում ունեցած հաղթանակի ու այն չպահելու մասին, ասաց՝ եթե չկա ազգային իշխանություն, հաղթանակները հնարավոր չէ պահել։ Իսկ Արցախի ազատագրական շարժումը սկսվեց, քանի որ երկրում կային ազգային իշխանություններ։
Նիկոլ Փաշինյանի հրաժարականի պահանջով «Միասին» այլընտրանքային հասարակական-քաղաքական շարժման համակարգող խորհուրդը փետրվարի 20-ին` Արցախյան շարժման 35-ամյակին, Ազատության հրապարակում հանրահավաք է հրավիրում։
168.am-ի հետ զրույցում Արցախի Հանրապետության նախկին արտգործնախարար, Արցախի նախագահի խորհրդական, հատուկ հանձնարարությունների գծով ներկայացուցիչ Դավիթ Բաբայանը պատասխանելով մեր այս հարցերին, նախ նշեց, որ հարցերը բավական ծանր են, քանի որ այդ հարցերի մասին պետք է խորհեն լավագույն մտավորականները, իսկական մտավորականները՝ հայրենասեր, պրոֆեսիոնալ։
«Կան սկզբունքային հարցեր, որոնք ազդում են Հայաստան-Արցախ հարաբերությունների վրա, նաև մարդկային հարաբերությունների վրա, այդ թվում՝ աշխատանքային։ Չի բացառվում, որ դա որոշակի ազդեցություն ունենա նաև այդ ծրագրերի վրա։ Բայց կարծում եմ՝ այս պահին պարզապես նպատակահարմար չէ այդ մասին խոսելը»,- շեշտեց Տիգրան Աբրահամյանը։