Կարկուտն ու տնտեսության ամենամեծ ոլորտը

Կարկուտն ու տնտեսության ամենամեծ ոլորտը

Խորհրդային գիտահետազոտական ինստիտուտներում ամենատարածված զբաղմունքը եղանակի մասին զրուցելն էր: «Քաղաքականապես գրագետ ու բարոյապես կայուն» խորհրդային մտավորականի համար վերլուծությունների այլ անվտանգ թեմա չկար: Ու ոչ ոք չէր կարող ենթադրել, որ այժմ էլ եղանակի տեսությունը հասարակական հետաքրքրության հիմնական թեմա կդառնա:

Ավելին՝ ազգս հականե-հանվանե գիտի բոլոր հեռուստաալիքներով եղանակի տեսության հաղորդավարներին և համապատասխան ծառայության ղեկավար կազմին: Այս փաստն արդեն քաղաքական բացատրություն չունի: Եղանակի նկատմամբ բոլորիս վառ ընդգծված վերաբերմունքը պարզագույն պատճառ ունի: Ձմռանը հետաքրքրվում ենք, որովհետև ցուրտ եղանակի պատճառով ջեռուցման վրա շատ ենք ծախսում: Իսկ գարնանը գյուղատնտեսությունն է պատճառը:

Ըստ պաշտոնական տվյալների՝ մեր երկրի բնակչության 64 տոկոսը քաղաքաբնակ է: Այսինքն՝ բնակչության մոտ երկու երրորդը գյուղատնտեսության հետ պաշտոնապես որևէ աղերս չունի: Բայց միևնույն է, գյուղատնտեսության ոլորտն ամենասերտ կապն ունի քաղաքաբնակների հետ: Պատճառը միայն ծիրանի սեզոնին ամենահայկական համարվող մրգի գինը չէ:

Անցած տարի հրապարակված «Հայաստանի տնտեսության նոր իրականությունը» միջազգային զեկույցի համաձայն՝ մեր երկիրը դասական ագրարային երկիր է: Մեր վերջին երեք վարչապետների ելույթների սիրելի թեման գիտելիքահեն տնտեսությունն է:

Անկեղծ ասած, ես էլ՝ վարչապետների նման, լավ չեմ հասկանում, թե գիտելիքահեն տնտեսությունը ո՞րն է: Եվ բոլորովին չեմ պատկերացնում, թե ինչպես զարգացնել այն մի երկրում, որի տնտեսական աճի մեջ ամենամեծ մասնաբաժինն ունի գուղատնտեսությունը: 2015-ի պարագային մեր տնտեսության աճի առյուծի բաժինը հենց այս ոլորտինն էր՝ 2,1 տոկոս:

Ավելին՝ գյուղատնտեսությունը տարիներ շարունակ մեր երկրի ՀՆԱ-ի կառուցվածքում եղել և մնում է գերակշռող ոլորտը: 2015-ին ՀՆԱ-ի 17,3 տոկոսը բաժին է ընկել գյուղատնտեսությանը: Այն ՀՆԱ կառուցվածքում մոտ երկու անգամ գերազանցում է արդյունաբերությանը, որի մասնաբաժինը 9,1 տոկոս է: Սա՝ այն դեպքում, երբ մշակող արդյունաբերության մեջ զուտ սննդամթերքի վերամշակումն ապահովում է 60 տոկոսանոց ցուցանիշ:

Ասել կուզի՝ մեր արդյունաբերության մեջ անգամ գյուղատնտեսության մասնաբաժինը բավական նկատելի է: Հետևաբար՝ գարնանային բոլոր ցրտահարություններն ու կարկտահարությունները վերաբերում են համարյա բոլորիս:

Զուտ այս պատճառով ամեն գարուն կարկտահարության դեմ պայքարի խնդիրը դառնում է հասարակական քննարկումների թեմա: Հիմա նույնիսկ ոչ մասնագետները գիտեն, որ նախորդ տարիներին մեր իշխանությունները պատշաճ նախանձախնդրություն չէին ցուցաբերում հակակարկտային արկերի ընտրության հարցում:

Լիովին հասկանալի պատճառներով՝ տարիներ շարունակ ձեռք էին բերվում էժանագին արկեր, որոնց արդյունավետությունը բավարար չէր: Այս տարի նման խոսակցություն-մեղադրանք չկա: Փոխարենը՝ շաբաթվա սկզբին կարկուտը յոթ գյուղի բերք ու բարիք ոչնչացրեց:

Անբարենպաստ եղանակը օթերևութաբանները կանխատեսել էին: ԱԻՆ-ն էլ իր հերթին՝ հրապարակեց, որ բավարար քանակությամբ համազարկ է տվել: Բայց դաշտերն ու այգիներն ավերվեցին: Մինչ իշխանությունները խոսում են պատճառված վնասի հաշվարկման մասին, հուսահատված գյուղացիներն ավտոմայրուղիներ են փակում՝ համարելով, որ իրենց ձայնն իշխանություններին հասցնելու ավելի ազդեցիկ միջոց չունեն: Ամեն տարի նույն դեժավյուն է: Արդեն վաղուց ոչ ոք չի խոսում գյուղատնտեսության ոլորտում ապահովագրությունը զարգացնելու մասին:

Ապահովագրության ոլորտի մասնագետների կարծիքով՝ գյուղատնտեսության ոլորտն ամենառիսկայինն է համարվում բոլոր երկրներում: Եվ կարելի է կանխատեսել, որ այն Հայաստանում մոտակա տարիներին լուրջ զարգացում չի ապրի: Ճիշտ այնպես, ինչպես կառավարությունը երբեք անհրաժեշտ քանակությամբ միջոցներ չի կարողանա հայթայթել-հավաքագրել գյուղացիներին նկատելի ծավալի փոխհատուցում հատկացնելու համար:

Այս տարի էլ, նախորդների նման, մի կողմից՝ գյուղացիների խնդրանքն ենք լսելու վարկերի մարումները սառեցնելու, դրանց ու մյուս անհրաժեշտ մուծումները սուբսիդավորելու մասին: Մյուս կողմից՝ իշխանությունները փորձելու են հնարավորինս մշուշոտ խոստումներով հանդարտեցնել իրավիճակը: Հետո հայտնի գործարար-օլիգարխ-քաղաքական գործիչն է իր հետ «աշխատող» գյուղացիների պարտքերի մի մասը «բաշխելու»: Ու այս իրավիճակը կրկնվելու է ամեն տարի:

Մինչդեռ ժամանակն է հասկանալու, որ գիտելիքահեն տնտեսությունն ու ՏՏ ոլորտները, ցավոք, դեռ իրական ծավալներ չունեն մեր տնտեսության ոլորտում: Հարկավոր է, ի վերջո, հաշվի նստել փաստի հետ: 21-րդ դարի երկրորդ տասնամյակի ավարտին մեր երկրի ՀՆԱ-ում ամենամեծ մասնաբաժինն ունի գյուղատնտեսությունը: Այն մեր տնտեսության ավանդական ճյուղ է, և այդ ոլորտի զարգացման հեռանկարն է դեռ երկար ժամանակ ապահովելու մեր տնտեսության իրական եկամուտը:

Մի՞թե կարելի է անվերջ համակերպվել «Կարկուտը ծեծած տեղն է ծեծում» ասացվածքի հետ: Ի վերջո, 21-րդ դարն է:

Փոխարժեք

USD
481.93
+0.20
GBP
633.83
+0.11
EUR
569.16
+0.19
RUB
8.37
0.00

Ցուցանիշներ

  • Վարկերի միջին տոկոսադրույք0
  • Ավանդների միջին տոկոսադրույք0
  • Սպառողական գների ինդեքս0
  • Ոսկու գին0

ԱմենաընթերցվածՕրվաՇաբաթվաԱմսվա

ԱԺ ամենահարուստ պատգամավորները
  • 1
    Գագիկ Ծառուկյան
    $134.2 միլիոն
  • 2
    Սամվել Ալեքսանյան
    $36.4 միլիոն
  • 3
    Հակոբ Գ. Հակոբյան
    $8.5 միլիոն
  • 4
    Գրիգոր Մարգարյան
    $6.1 միլիոն
  • 5
    Վահան Կարապետյան
    $5.0 միլիոն
  • 6
    Արայիկ Գրիգորյան
    $4.7 միլիոն
  • 7
    Գուրգեն Արսենյան
    $3.6 միլիոն
Տեսնել բոլորը