«Երբ վերևներում ինչ-որ բան են որոշում՝ առանց մարդկանց կարծիքը հարցնելու, նորից դառնում է ոչ թե՝ ժողովրդավարություն, այլ՝ հրամայավարություն»
«Մշակութային ոլորտում դեռևս լավ փոփոխություն չի նկատվում, իսկ այն, ինչ կատարվում է և կապված է թատրոնների օպտիմալացման ու Օպերայի և բալետի ազգային ակադեմիական թատրոնի հետ, կարծում եմ, որ այստեղ ոլորտը չիմանալու խնդիր կա»,- լրագրողների հետ հանդիպման ժամանակ ասաց Գաբրիել Սունդուկյանի անվան թատրոնի գրական մասի ղեկավար Նելլի Շահնազարյանը:
«Ի դեպ, երեկ ես Օպերայում դիտում էի «Կախարդական սրինգը», ասեղ գցելու տեղ չկար, բուռն արձագանք գտավ, ջերմությամբ ընդունում էին մաեստրո Օրբելյանին: Կարծում եմ՝ բոլոր տեսակի օրենքները ստորադասվում են դրան: Ասում են՝ տեղում չի նստում: Ես Գ. Սունդուկյան թատրոնի աշխատակից եմ, զբաղվում եմ հյուրախաղեր կազմակերպելով: Ներողություն, եթե տեղներս նստենք, կապեր ինչպե՞ս ենք հաստատելու: Հեռախոսային խոսակցությունն այլ բան է, մարդու դիմաց նստելը, հարցեր լուծելը՝ այլ: Ինչ վերաբերում է հայերենին չտիրապետելուն, ապա երաժշտությունը, ներկայացումը որևէ լեզու չի ճանաչում: Օրինակ՝ եղել է, որ ֆրանսիացի ռեժիսորը եկել և մեզ մոտ բեմադրություն է արել: Ի՞նչ պարսավելի բան կա այդտեղ: Ինչ վերաբերում է թղթաբանությանը, ապա տեղակալներն են զբաղվում դրանցով: Վստահ եմ, որ պարզապես վարչապետին չեն կարողացել ներկայացնել, թե իրականում ինչ է կատարվում Օպերային թատրոնում: Ի վերջո, փաստ գոյություն ունի. գրեթե կիսամեռ թատրոնն արդեն ճանաչելի է դառնում աշխարհին, ներկայանում է հարուստ գործերով»,- հավելեց Նելլի Շահնազարյանը:
Ռեժիսոր, ժողովրդական արտիստ Նիկոլայ Ծատուրյանն էլ նշեց. «Շատ եմ հավանում Փաշինյանի այն թեզը, որ ժողովուրդն է երկրի տերը. շատ լավ, բայց երբ որ վերևներում ինչ-որ բան են որոշում՝ առանց մարդկանց կարծիքը հարցնելու, նորից դառնում է ոչ թե՝ ժողովրդավարություն, այլ՝ հրամայավարություն:
Կարող էին, չէ՞, գնալ, խոսել թատրոնի աշխատակիցների հետ, պարզաբանել, թե ինչո՞ւ են Օրբելյանին տնօրենի պաշտոնից ազատում: Ես տեսա, թե ինչպես օրերս վարչապետը Կառավարությունում ընդունեց թատրոնի աշխատակիցներին, պարզաբանեց ամեն ինչ ու հավելեց, որ, եթե կետերից մեկը սխալ է, ինֆորմացիա տվողին կպատժի: Տիկին Նազենին նախքան հրամանը պետք է գնար, բացատրեր: Ինչ վերաբերում է օրենքին, ապա մեր հարևան Վրաստանում թատրոնի գեղարվեստական ղեկավարն ու տնօրենը մեկ անձ է, կոչվում է թատրոնի կառավարիչ:
Տնօրենը կարգադրիչ է նշանակում, ով հետևում է ֆինանսական հարցերին: Մեզ մոտ էլ է այդպես եղել. Վ.Աճեմյանը, Խ.Աբրահամյանը և՛ գեղարվետական ղեկավար, և՛ տնօրեն էին: Հիմա ի՞նչն է խանգարում փոխել օրենքը: Չեմ հասկանում, օրենքը բոբո՞ է: Թե չէ թատրոն օտար մարդու են բերում, որ ոչ մի բան չի հասկանում, սիրտն էլ չի ցավում: Գալիս-նստում են, որ ինչ-որ տեղից փող հայթայթեն. հերիք է, զզվեցինք: Գյումրու թատրոնում ունեինք փայլուն տնօրեն՝ Տիգրան Վիրաբյանը, ով իմ աչքի առջև թատրոնը բարձրացրեց: Հիմա, եթե բերեն մի «գմբջիկ բոմբոլիկյանի»՝ գալու է նստի ու մտածի՝ ո՞նց անի՝ սա վերցնի, նա վերցնի. հենց թատրոնից բան վերցնես՝ արվեստը վերջանում է»:
Հիշեցնենք, որ մշակույթի նախարարի պարտականությունները կատարող Նազենի Ղարիբյանի 2019թ. մարտի 28-ի հրամանով Կոնստանտին Օրբելյանն ազատվել է Ալեքսանդր Սպենդիարյանի անվան օպերայի և բալետի ազգային ակադեմիական թատրոնի տնօրենի պաշտոնից։
Մշակույթի նախարարությունից մեկնաբանելով Կ. Օրբելյանին թատրոնի տնօրենի պաշտոնից ազատելու հիմքը՝ մեջբերել են Պետական ոչ առևտրային կազմակերպությունների մասին օրենքի 15-րդ հոդվածը, ըստ որի՝ ՊՈԱԿ-ի տնօրենը չի կարող զբաղեցնել այլ պաշտոն կամ կատարել վճարովի այլ աշխատանք, բացի գիտական, մանկավարժական և ստեղծագործական աշխատանքից, մինչդեռ Կոնստանտին Օրբելյանը, բացի Ալեքսանդր Սպենդիարյանի անվան օպերայի և բալետի ազգային ակադեմիական թատրոնի տնօրենից, նաև գեղարվեստական ղեկավարի պաշտոնն էր զբաղեցնում։ Կոնստանտին Գարիի Օրբելյանը 2016 թվականին նշանակվել էր Ալ. Սպենդիարյանի անվան օպերայի և բալետի ազգային ակադեմիական թատրոնի գեղարվեստական ղեկավար, իսկ 2017 թվականի հուլիսին մշակույթի նախկին նախարար Արմեն Ամիրյանի հրամանով՝ թատրոնի տնօրեն։
Անի Կարապետյան
