«2018թ. նվազել է արտահանման աճի տեմպը, իսկ ներմուծմանը՝ աճել. օտարերկրյա ներդրումների կտրուկ նվազում է տեղի ունեցել». Մանուկ Հերգնյան
«2018թ. նվազել է արտահանման աճի տեմպը, իսկ ներմուծմանը՝ աճել։ Մենք արձանագրում ենք, որ 32%-ով ներմուծումն է աճել, իսկ 16%-ով՝ արտահանումը։ Նախորդ տարիներին հակառակ պատկերն էր՝ արտահանման աճի տեմպն ավելի բարձր էր, քան ներմուծման աճի տեմպը»,- այսօր լրագրողների հետ հանդիպմանն այս մասին ասաց «Տնտեսություն և արժեքներ» հետազոտական կենտրոնի նախագահ, «Ի-Վի Քոնսալթինգ» խորհրդատվական ընկերության տնօրեն Մանուկ Հերգնյանը՝ ներկայացնելով «Համաշխարհային տնտեսական ֆորումի «2018թ. մրցունակության համաշխարհային զեկույցի» (ՄՀԶ) հրապարակած տվյալները։
Նրա խոսքով՝ դա կարևոր ազդանշան է, և պետք է այդ խնդրին ուշադրություն դարձնել։ Ինչ վերաբերում է ներդրումներին, նա ասաց, որ կապիտալի համախառն կուտակումը ՀՆԱ-ի մեջ պիկային թվի է հասել միայն 2008թ., իսկ դրանից հետո նկատվում է նվազում. «2018թ. հունվար-հունիսին այդ պոզիտիվ միտումը նորից շարունակվում է։ Բայց դա տեղի է ունեցել ոչ թե հիմնական միջոցների մեջ ներդրումների հաշվին, այլ ավելի շատ նյութական շրջանառու միջոցների պաշարների փոփոխության հաշվին։ Սա կարող է կապված լինել և բիզնեսի թափանցիկության ավելացման, և ուղղակի պաշարների կուտակման հետ։ Ապագա տնտեսական աճի տեսանկյունից շատ կարևոր է պահպանել ներդրումների բարձր դինամիկան ՀՆԱ-ի մեջ»։
Օտարերկրյա ուղղակի ներդրումները 2018 առաջին եռամսյակում կազմել են 91 մլն դոլար, իսկ երկրորդ եռամսյակում կտրուկ նվազում է տեղի ունեցել՝ կազմելով ընդամենը 9 մլն դոլար. «Սրանք շատ փոքր թվեր են, այստեղ կարևոր է, որպեսզի կարողանանք այս միտումը կոտրել»։
Մանուկ Հերգնյանի խոսքով՝ տնտեսության առումով ամենակարևոր մարտահրավերներից է զբաղվածության հարցը. «2010-2016թթ. զբաղվածների թիվը կրճատվել է՝ 1 միլիոն 185 հազարից դառնալով 1 մլն 60 հազար։ Պետական հատվածն այստեղ կազմում է 24%, ոչ պետական հատվածը՝ 42%, և գյուղատնտեսությունը՝ 34%։ Մենք ունենք 18% գործազրկություն, որը կարևոր մարտահրավեր է»։
Ամփոփելով՝ Հերգնյանն առանձնացրեց տնտեսության առջև եղած հիմնական մարտահրավերները. «Մասնավոր հատվածում բարձր արտադրողական աշխատատեղերի ստեղծում, նոր, կայուն և ներառական տնտեսական հնարավորությունների ստեղծում, այսինքն՝ նոր, ավելի արտադրողական, շահութաբեր ներդրումային նախագծերի, տնտեսական նոր ոլորտների ստեղծում, մարդկային կաիպտալի զարգացում, որը հանդիսանում է կարևորագույն սահմանափակում՝ Հայաստանի տնտեսական զարգացման տեսանկյունից։ Մենք իսկապես ներդրում անում ենք, բայց աշխատաշուկայի պահանջներին համապատասխան աշխատուժ ունենալու տեսանկյունից ունենք լուրջ խնդիրներ։
Հաջորդը կապիտալի շուկայի զարգացումն է, և ընդհանրապես, ավելի բազմազան ֆինանսական համակարգ ունենալն է, որովհետև այսօր մեր ֆինանսական ակտիվների գերակշիռ մասը բանկային վարկերն են, և շատ կարևոր է ունենալ նոր գործիքներ։ Ամենակարևոր, գլոբալ գործոններից մեկն աշխարհում տեղի ունեցող տեխնոլոգիական հեղափոխությունն է, և սրանից մենք կարող ենք կամ օգտվել, կամ իսկապես դրա վտանգները կարող են լուրջ հետևանքներ ունենալ Հայաստանի վրա, մասնավորապես՝ ավտոմատացման, գործազրկության բարձրացման առումով»։
