«Հնագույն ժողովուրդների էպոսները հոգևոր են: Դրանք առ Աստված աղոթական խոկումների, տիեզերաճանաչողության և մարդու աստվածային կոչման մասին մեկնություններ են»,- կարծում է հայագետ, մշակութաբան, «Մհերի դռան առեղծվածը» ֆիլմի հեղինակ Արթուր Արմինը, ում հետ զրուցել ենք «Սասնա Ծռեր» էպոսի, Մհերի դռան արձանագրության, արված բացահայտումների մասին։
v
Հայության զգալի մասը դուրս եկավ Հայրենական՝ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո։ Երիտասարդության մի մասը զոհվեց պատերազմում, մյուս մասը վերադարձավ։ Խորհրդային իշխանությունը 1960-70-ական թվականներին որոշում ուներ բուհն ավարտած երիտասարդներին՝ գյուղատնտեսության, մանկավարժության, բժշկության բնագավառում ապահովել աշխատանքով։ Նախիջևանի տարածքում դա ևս իրագործեց Ադրբեջանը։ Գյուղ էին ուղարկում գյուղատնտեսի, հետո նրա ընտանիքն էր գնում, և այդպես շարունակ։ Նրանք 6-10 երեխա էին ունենում ու մի քանի տարի հետո դպրոց էին բացում։