Հիբրիդային պատերազմը որպես կառավարման գործիք․ տեղեկատվական տեռորի հայկական մոդելը
Հիբրիդային պատերազմը 21-րդ դարի քաղաքական պայքարի ամենավտանգավոր և ամենաքողարկված ձևերից է։ Այն այլևս չի սահմանափակվում զինված բախումներով կամ դասական դիվանագիտական ճնշումներով․ դրա առանցքում տեղեկատվությունն է, հոգեբանական ազդեցությունը, հանրային ընկալումների ձևավորումը և իրականության աղավաղումը։ Հիբրիդային պատերազմի գլխավոր թիրախը ոչ թե սահմանն է, այլ՝ հասարակության գիտակցությունը։
Ի՞նչ է հիբրիդային պատերազմը
Հիբրիդային պատերազմը միաժամանակ կիրառվող միջոցների համադրություն է՝
- տեղեկատվական և մեդիա մանիպուլյացիա,
- կիբեր և թվային ազդեցություն,
- իրավական և ինստիտուցիոնալ ճնշում,
- քաղաքական վարկաբեկում,
- պետական ռեսուրսների չարաշահում։
Այս պատերազմում զենքը սուտն է, մարտադաշտը՝ տեղեկատվական դաշտը, իսկ զոհը՝ հանրության վստահությունն ու քննադատական մտածողությունը։
«Սունկ» լրատվամիջոցները որպես տեղեկատվական զենք
Հայաստանում վերջին տարիներին ակնհայտ է դարձել հիբրիդային պատերազմի ներքին կիրառման մի առանձնահատուկ մեխանիզմ․ պետական ռեսուրսների հաշվին ստեղծվել են տասնյակ կեղծ կամ «սունկ» լրատվական կայքեր, որոնք արտաքին տեսքով և առավել վտանգավոր՝ ինտերնետային հասցեներով (domain) դիտավորյալ նմանեցվել են հայտնի, հեղինակություն ունեցող ընդդիմադիր լրատվամիջոցներին։
Այս մեթոդը ունի հստակ նպատակ․
- շփոթեցնել ընթերցողին,
- խլել վստահությունը իրական անկախ մեդիայից,
- կեղծ տեղեկությունը ներկայացնել որպես վստահելի աղբյուրից եկող լուր։
Սա դասական տեղեկատվական դիվերսիա է, որը լայնորեն կիրառվում է հիբրիդային պատերազմներում։
Տեղեկատվական տեռոր՝ որպես ամենօրյա գործիք
Այս «սունկ» կայքերով իրականացվում է տեղեկատվական տեռորի ամենօրյա ռեժիմ․
- ընդդիմադիր քաղաքական և հասարակական առաջնորդների վերաբերյալ տարածվում են ակնհայտ սուտ, ստուգելիորեն կեղծ տեղեկություններ,
- հրապարակումները կառուցվում են ոչ թե փաստերի, այլ վարկաբեկման, ենթադրությունների և զրպարտության վրա,
- կիրառվում է «առանց սահմանների» վարկաբեկման մեթոդը՝ անձնական կյանքի, ընտանիքի, կենսագրության և արժանապատվության թիրախավորմամբ։
Սա այլևս լրագրություն չէ։ Սա հոգեբանական ճնշում է, ուղղված ոչ միայն կոնկրետ անձանց, այլ՝ հանրության ընկալման աղավաղմանը։
Պետական ռեսուրս + մեդիա մանիպուլյացիա = համակարգային վտանգ
Երբ նման մեդիա ցանցերը գործում են պետական ֆինանսավորմամբ կամ պետական իշխանության հովանու ներքո, խնդիրը դուրս է գալիս քաղաքական մրցակցության շրջանակից և վերածվում է սահմանադրական կարգի և ժողովրդավարության դեմ ուղղված գործողության։
Հիբրիդային պատերազմում իշխանությունը դառնում է ոչ թե անվտանգության երաշխավոր, այլ՝ տեղեկատվական ագրեսորի դերակատար։
Եզրակացություն
Տեղեկատվական տեռորը հիբրիդային պատերազմի ամենաանտեսանելի, բայց ամենաքայքայիչ բաղադրիչներից է։ Այն չի թողնում պայթյունի հետք, բայց փուլ առ փուլ քանդում է հանրային վստահությունը, ազատ խոսքը և ժողովրդավարական ինստիտուտները։
AntiCor-ը շարունակելու է փաստահավաք և վերլուծական աշխատանքը՝ բացահայտելու հիբրիդային պատերազմի այս մեխանիզմները, դրանց ֆինանսավորման աղբյուրները և համակարգային պատասխանատուներին։
Քանի որ տեղեկատվական պատերազմում լռությունը հավասարազոր է պարտությանը։
AntiCor
