Կյանքից հեռացել է ականավոր հայ բանաստեղծ Սոկրատ Խանյանը
Կյանքից հեռացել է Սոկրատ Աղալարի Խանյանը՝ ականավոր հայ բանաստեղծ, գրականագետ, բանասիրական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր, գիտության վաստակավոր գործիչ և Արցախի մշակութային ու կրթական կյանքի հենասյուներից մեկը։ Նրա հեռանալով հայ մշակույթն ու բանասիրական գիտությունը անդառնալի կորուստ կրեցին։
Կյանքի ուղին և մանկավարժական ծառայությունը
Սոկրատ Խանյանը ծնվել է 1930 թվականի հունվարի 22-ին Հադրութի շրջանի Ակնաղբյուր գյուղում։ Ստանալով բարձրագույն բանասիրական կրթություն և ավարտելով ասպիրանտուրան՝ նա երիտասարդական ավյունով լծվել է մանկավարժական և գրական գործունեությանը։
1969 թվականից նրա կյանքն անխզելիորեն կապված էր Ստեփանակերտի մանկավարժական ինստիտուտի (հետագայում՝ Արցախի պետական համալսարան) հետ։ Տասնամյակներ շարունակ Սոկրատ Աղալարիչը գլխավորել է բանասիրական ֆակուլտետը, ղեկավարել հայոց լեզվի, գրականության և ժուռնալիստիկայի ամբիոնը, եղել ԱրՊՀ գիտական խորհրդի անդամ։ Ուսանողների, ուսուցիչների և երիտասարդ հետազոտողների ամբողջ սերունդների համար նա ոչ միայն դասախոս էր, այլև մեծատառով Ուսուցիչ, ով սեր էր սերմանում դեպի մայրենի խոսքը, պատմությունն ու մշակույթը։
Գրական և գիտական ժառանգությունը
Սոկրատ Խանյանի ստեղծագործությունը հայրենի երկրի պոետիկ տարեգրությունն է։ Լինելով բանաստեղծ, գրականագետ և թարգմանիչ՝ նա ընթերցողին է պարգևել բազմաթիվ բանաստեղծական ժողովածուներ և խորքային բանասիրական հետազոտություններ։ Նրա երկերը տոգորված են հայրենիքի հանդեպ անկեղծ սիրով, փիլիսոփայական խորությամբ և պատմական հիշողությամբ։ Հայ պոեզիայի զարգացմանն ու ժողովրդի ճակատագրին նվիրված նրա մենագրությունները կարևոր ներդրում դարձան ժամանակակից հայ գրականագիտության մեջ։
Գիտության և գրականության զարգացման գործում ունեցած ակնառու վաստակի համար Սոկրատ Խանյանն արժանացել է բազմաթիվ պետական և գրական պարգևների, այդ թվում՝ շքանշանների, մեդալների, ինչպես նաև Մուրացանի և Եղիշեի անվան մրցանակների։
Քաղաքացին և հասարակական գործիչը
Սոկրատ Խանյանը Արցախյան ազգային-ազատագրական շարժման ակտիվ մասնակից էր, Արցախի և Հայաստանի գրողների միությունների անդամ։ Մինչև իր կյանքի վերջին օրերը նա հավատարիմ մնաց իր իդեալներին՝ պահպանելով իմաստնությունը, պոետիկ զգայունությունը և աշխատասիրությունը։
Ստեղծագործական վառ հիշատակը Սոկրատ Աղալարի Խանյանի՝ իր հողի նվիրյալ զավակի, ներշնչված պոետի և իմաստուն մանկավարժի մասին, հավերժ կպահպանվի նրա աշակերտների, գործընկերների, տաղանդի երկրպագուների և բոլոր նրանց սրտերում, ում համար թանկ է հայ մշակույթը:
