Իսլամաբադի հուշագիր. Ի՞նչ է հայտնի ԱՄՆ-Իրան բանակցությունների և «փաստաթղթերի պատերազմի» մասին
ԱՄՆ-ի և Իրանի միջև պատերազմի դադարեցման շուրջ ընթացող բանակցություններում արձանագրված հնարավոր բեկման և դրան հաջորդած դիվանագիտական ու տեղեկատվական բախումների հիմնական կետերը.
🔹 Իրանի դիրքորոշումը. Մոտ ենք հուշագրին, բայց ոչ վերջնական գործարքին
Իրանի արտաքին գործերի նախարար Աբաս Արաղչին հայտարարել է, որ ԱՄՆ-ի հետ փոխըմբռնման հուշագիրը (MoU) «երբեք այսքան մոտ չի եղել»։ Ավելի ուշ իրանական պետական լրատվամիջոցները հրապարակեցին փաստաթղթի ենթադրյալ մանրամասները (ներառյալ Լիբանանի կարգավիճակը, Հորմուզի նեղուցի նոր կանոնները և ծովային շրջափակման վերացումը)։ Սակայն Իրանի ԱԳՆ-ն շեշտում է, որ սա միայն առաջին փուլն է (պատերազմի դադարեցում), իսկ միջուկային հարցերը ժամանակավորապես դուրս են թողնվել օրակարգից։
🔹 Թրամփի արձագանքը. «Արտահոսած կետերը կապ չունեն իրականության հետ»
ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը սկզբում Truth Social հարթակում կիսվել էր Արաղչիի գրառմամբ՝ նախօրեին հայտարարելով, թե «գործարքը ձեռք է բերվել, և պատերազմն ավարտված է»։ Սակայն իրանական կողմից մանրամասների հրապարակումից հետո Թրամփը կտրուկ փոխեց տոնայնությունը՝ բողոքելով, որ «այն պայմանները, որոնք Իրանը բաց է թողել Fake News-ի համար, ՈՉ ՄԻ ԿԱՊ ՉՈՒՆԵՆ գրավոր համաձայնեցված կետերի հետ»։ Նա զգուշացրել է Իրանի ղեկավարությանը՝ «արագ հավաքել իրենց»։
🔹 Միջնորդի հայտարարությունը. Տեքստը պատրաստ է
Բանակցություններում միջնորդ հանդիսացող Պակիստանի վարչապետ Շահբազ Շարիֆը հաստատել է, որ խաղաղության գործարքի «վերջնական, համաձայնեցված տեքստը պատրաստ է», իսկ «հաջորդ քայլերի» մանրամասները դեռևս պետք է վերջնականացվեն մոտակա օրերին։
🔹 Իսրայելի կոշտ դիրքորոշումը. Ոչ մի նահանջ
Իսրայելի պաշտպանության նախարար Իսրայել Կացը, որի երկիրը չի մասնակցում այս բանակցություններին, հստակ հասկացրել է, որ Թել Ավիվը չի պատրաստվում հարմարվել Վաշինգտոնի և Թեհրանի հնարավոր պայմանավորվածություններին։ Նա հայտարարել է, որ Իսրայելը «չի նահանջելու» Լիբանանից, Սիրիայից կամ Գազայի հատվածից։
Ամփոփում. Իրավիճակը մնում է ծայրահեղ լարված. կողմերն ակնհայտորեն փորձում են մեդիա-արտահոսքերի և հոգեբանական ճնշումների միջոցով սեփական պայմանները թելադրել ստորագրման նախաշեմին։ Թեհրանը զգուշացնում է ամերիկյան կողմի «անկայունության» մասին, իսկ Թրամփը մեղադրում է Իրանին պայմանավորվածությունները խեղաթյուրելու մեջ։
