ՌԴ-ն ու ՉԺՀ-ն կարող են օգտագործել Իրանի դեմ ճգնաժամի հետևանքները գլոբալ ազդեցության ուժեղացման համար. ԵՄ նախարարներ
Եվրոպացի նախարարները զգուշացրել են, որ Ռուսաստանն ու Չինաստանը կարող են օգտվել Իրանի դեմ պատերազմի հետևանքներից՝ իրենց ազդեցությունն ընդլայնելու և զարգացող երկրների վրա ճնշման լծակներն ուժեղացնելու համար, որոնք բախվում են էներգակիրների և պարենի պակասի։
ԵՄ դիվանագիտական ծառայության աշխատակիցների պատրաստած ներքին փաստաթուղթը մատնանշում է, որ Հորմուզի նեղուցի շրջափակմամբ առաջացած գլոբալ տնտեսական ցնցումը կարող է «զգալի աշխարհաքաղաքական հետևանքներ» ունենալ Եվրոպայի համար, հայղորդում է Irish Times-ը։
Փաստաթղթում ասվում է, որ Պարսից ծոցի երկրների կարևոր դերը գյուղատնտեսական պարարտանյութերի առևտրի և մատակարարման գործում նշանակում է, որ գլոբալ պարենային անվտանգությունը կարող է «լրջորեն տուժել» այս ճգնաժամից։ Պաշտոնյաների գնահատմամբ՝ զարգացող երկրները կարող են բախվել «պարենի զգալի պակասի և գների աճի» արդեն իսկ մինչև այս տարվա վերջ։
Միջազգային զարգացման քաղաքականության համար պատասխանատու ԵՄ պետությունները երկուշաբթի Բրյուսելում քննարկել են այդ զգուշացումները։
Փաստաթղթում նշվում է նաև, որ Հորմուզի նեղուցով է անցնում նավթի և գազի համաշխարհային մատակարարումների մեկ հնգերորդը, իսկ ԱՄՆ և Իսրայելի հարվածներին ի պատասխան Թեհրանի կողմից դրա փաստացի փակումն արդեն իսկ ճնշում է գործադրում համաշխարհային էներգետիկ շուկաների վրա։
Համաձայն վերլուծության՝ հատկապես ուժգին կտուժեն առավել խոցելի երկրները, որոնք արդեն իսկ տնտեսական դժվարություններ են կրում։ Ակնկալվում է, որ պարենի և գյուղատնտեսության վրա ճգնաժամի հետևանքները զգալի կլինեն նաև «այս տարվանից հետո»։ Փաստաթղթում ասվում է, որ պարարտանյութերի գների աճն արդեն իսկ ազդում է Աֆրիկայի և Ասիայի որոշ տարածաշրջանների գյուղատնտեսության վրա։
Իրավիճակը կարող է էլ ավելի սրվել Էլ սպասվող Նինյո կլիմայական երևույթի պատճառով, որն անցյալ տարիներին հանգեցրել է Աֆրիկայում երաշտների և բերքատվության անկման։
«Դա կարող է հանգեցնել պարենի զգալի պակասի և գների աճի մինչև 2026 թվականի վերջը, ընդ որում՝ ամենից շատ կտուժեն պարեն ներմուծող երկրները և առավել խոցելի պետությունները»,- ասվում է ԵՄ փաստաթղթում։
Իռլանդիայի միջազգային զարգացման հարցերով նախարար Նիլ Ռիչմոնդը Բրյուսելում հայտարարել է, որ զարգացող երկրներին եվրոպական օգնության կրճատումը վակուում է ստեղծում, որը լրացնում են «թշնամական ուժերը»։
«Եթե Եվրոպան նահանջում է Գլոբալ Հարավի երկրներից, այդ տարածությունը կզբաղեցնի Ռուսաստանը։ Մենք արդեն երկար տարիներ տեսնում ենք, թե ինչպես է Չինաստանը լրացնում այդ տնտեսական տարածությունը»,- ասել է նա։
Նա նաև նշել է, որ Ռուսաստանն արդեն իսկ օգտագործում է էներգակիրները որպես քաղաքական ճնշման գործիք՝ պետություններին դրդելու քվեարկել իր օգտին կամ ձեռնպահ մնալ ՄԱԿ-ի քվեարկությունների ժամանակ։
