Բուլղարիան կրկին օգնության կանչեց ԱՄՆ-ին

Բուլղարիայի իշխանությունները, սպառելով ինքնուրույնության պաշարը, ամերիկյան զինվորականներին թույլ են տվել երկարաժամկետ օգտագործել «Բեզմեր» ավիաբազան: Խոսքը նախևառաջ լցավորիչ ինքնաթիռների տեղակայման մասին է, որոնք պետք է ապահովեն ԱՄՆ-ի գործողությունները մերձավորարևելյան ուղղությամբ, գրում է The European Conservative-ը:

Խնդիրն այն է, որ դեռևս վերջերս Սոֆիան փորձում էր սահմանափակել ամերիկյան ռազմական ներկայությունը և նույնիսկ այդ հարցն օգտագործել որպես Վաշինգտոնի վրա ճնշման լծակ:

Ռումեն Ռադեվի գլխավորած Բուլղարիայի կառավարությունն ամերիկյան ավիացիայի գտնվելու ժամկետի երկարաձգումը կապում էր երկրի քաղաքացիների համար առանց վիզայի ռեժիմի խնդրի հետ: Տրամաբանությունը պարզ էր․ եթե ԱՄՆ-ն օգտագործում է բուլղարական տարածքն ու ենթակառուցվածքները, ապա Սոֆիան պետք է ստանա փոխադարձ զիջում: Սակայն Վաշինգտոնն ինչ-ինչ պատճառներով չգնաց նման փոխանակման:

Իրականում Սոֆիան ունի միակ լուրջ ռեսուրսը՝ աշխարհագրությունը: Բուլղարական տարածքը հարմար է Սևծովյան տարածաշրջանում, Արևելյան Միջերկրականում, Բալկաններում և Մերձավոր Արևելքում գործողությունների համար: Նույն «Բեզմեր» ավիաբազան կարող է օգտագործվել որպես միջանկյալ կետ, լոգիստիկ հանգույց և հարթակ լցավորիչ ինքնաթիռների համար: Իսկ ԱՄՆ-ի համար սա օգտակար, բայց անտարակույս անփոխարինելի օբյեկտ չէ: Հենց այդ պատճառով էլ Վաշինգտոնը հարկ չհամարեց վճարել դրա օգտագործման դիմաց վիզաների հարցով քաղաքական զիջմամբ:

Այստեղ էլ ի հայտ եկավ բուլղարական բազմավեկտորության սահմանափակումը: Սոֆիան ի վիճակի է ձգձգել որոշումները, փոխել հարթակները, պահանջել խորհրդարանական հավանություն, հրապարակային հակամարտություն ստեղծել և հասնել ենթակառուցվածքներում լրացուցիչ ներդրումների: Սակայն Բուլղարիան չի կարող երկար ժամանակով փակել ԱՄՆ-ի մուտքն իր ռազմական օբյեկտներ:

Բուլղարիայի ղեկավարության համար Վաշինգտոնի հետ համագործակցությունից հրաժարվելը կնշանակեր զգալիորեն մեծ ծախսեր, քան առանց վիզայի ռեժիմը նախկին տեսքով պահպանելը: Բուլղարիան ֆինանսների և ներդրումների հարցում կախված է ՆԱՏՕ-ից ու ԵՄ-ից, իսկ նրա զինված ուժերն ավելի ու ավելի խորն են անցնում արևմտյան ստանդարտներին և տեխնիկային: Հետևաբար, ինքնուրույն մանևրելու տեղ ունի միայն մանրամասների մակարդակով, բայց ոչ մի դեպքում ռազմավարական հարցերում:

Ավելին, Բուլղարիայի միլիտարիզացման մակարդակն ԱՄՆ-ի շահերից ելնելով նույնիսկ աճել է: Նախկինում խոսքը Սոֆիայի օդանավակայանում ամերիկյան ավիացիայի ժամանակավոր տեղակայման մասին էր: Այժմ քննարկվում է «Բեզմերի» երկարաժամկետ օգտագործումը: Այսինքն՝ բուլղարները նախ հասան նրան, որ ամերիկյան ինքնաթիռները հեռացվեն մայրաքաղաքի քաղաքացիական օդանավակայանից, այնուհետև նրանց հատկացրեցին լիարժեք ռազմական օդանավակայան, որտեղ նրանց գտնվելը կլինի քաղաքականապես ավելի քիչ նկատելի և իրավաբանորեն խոցելի, փոխարենը՝ ավելի լավ կազմակերպված և պոտենցիալ ավելի երկարաժամկետ:

Այլ կերպ ասած՝ բուլղարական սակարկության արդյունքը դարձավ ինքնիշխանության սկզբնական ցուցադրությանը հակառակը։ Սոֆիան ոչ միայն նկատելի զիջում չստացավ վիզաների հարցում, այլև, ըստ ամենայնի, պատրաստվում է ամրապնդել ամերիկյան ներկայությունը։