Չինաստանը և Հայաստանը, որպես Գլոբալ հարավի երկրներ, հարաբերությունները կառուցում են փոխադարձ հարգանքի, հավասարության և փոխըմբռնման սկզբունքների հիման վրա. դեսպան Լի Սինվեյի հոդվածը

Այս տարի լրանում է Չինաստանի կոմունիստական կուսակցության հիմնադրման 105-ամյակը։ 1921 թվականի հուլիսին Շանհայում կայացավ Չինաստանի կոմունիստական կուսակցության առաջին համաչինական համագումարը, որը խորհրդանշեց կուսակցության պաշտոնական հիմնադրումը։ Այդ պահից սկսած չին ժողովուրդն ու չին ազգը ձեռք բերեցին իրենց ամենահուսալի առաջնորդող ուժը։ Ներքին ցնցումներից, արտաքին ագրեսիայից, աղքատությունից և հետամնացությունից երկար ժամանակ տառապած Չինաստանը բռնեց պատմական խորքային վերափոխումների ուղին, որոնք արմատապես փոխեցին երկրի ճակատագիրը։

Չինաստանի կոմունիստական կուսակցությունը, առաջնորդելով չին ժողովրդին անխոնջ պայքարի ճանապարհով, հիմնովին փոխեց նրա ճակատագիրն ու ապագան։ Վերջ դրվեց հին Չինաստանի՝ որպես կիսագաղութային և կիսաֆեոդալական հասարակության պատմությանը, հիմնվեց Նոր Չինաստանը, որտեղ ժողովուրդը դարձավ երկրի իրական տերը, սեփական ճակատագիրը հաստատուն կերպով վերցրեց իր ձեռքը և, ապավինելով սեփական ուժերի նկատմամբ վստահությանը, ինքնուրույնությանը և ինքնազարգացման ձգտմանը, վստահ քայլերով շարժվում է դեպի առավել լուսավոր ապագա։

Բացվեց չին ազգի մեծ վերածննդի իրականացման ճիշտ ուղին։ Բարեփոխումների և բաց քաղաքականության մեկնարկից ի վեր ընդամենը մի քանի տասնամյակի ընթացքում Չինաստանը անցավ արդյունաբերականացման այն ճանապարհը, որի համար զարգացած երկրներին պահանջվել էին հարյուրամյակներ՝ ստեղծելով համաշխարհային ճանաչում ստացած երկու հրաշք՝ տնտեսության արագ զարգացում և հասարակության երկարաժամկետ կայունություն։ Հետևողականորեն առաջ է մղվում չինական արդիականացումը՝ ձևավորելով մարդկային քաղաքակրթության նոր ձև, ընդլայնելով զարգացող երկրների հնարավորությունները արդիականացման ճանապարհին և մարդկության առջև ծառացած կարևորագույն մարտահրավերների հաղթահարման գործում ներդնելով չինական իմաստությունը, չինական լուծումներն ու չինական ներդրումը։ Չինաստանը լայնորեն ճանաչված է որպես համաշխարհային խաղաղության կառուցող, գլոբալ զարգացման խթանող ուժ և միջազգային կարգի պաշտպան։

Այսօր Չինաստանի կոմունիստական կուսակցությունն աշխարհի ամենամեծ իշխող քաղաքական կուսակցությունն է՝ օժտված զգալի գլոբալ ազդեցությամբ։ Այն վայելում է ժողովրդի անկեղծ աջակցությունն ու վստահությունը և հանդիսանում է չինական առանձնահատկություններով սոցիալիզմի ամուր ղեկավարող առանցքը։

105 տարիների փորձը համոզիչ կերպով ապացուցել է, որ Չինաստանի կոմունիստական կուսակցության ղեկավարությունը չինական առանձնահատկություններով սոցիալիստական համակարգի ամենամեծ առավելությունն է և Չինաստանի կառավարման մոդելի հաջողության հիմնական գաղտնիքը։ 1840 թվականի Առաջին ափիոնային պատերազմից հետո Չինաստանը բազմիցս փորձել է գտնել ազգային փրկության ուղի, սակայն այդ բոլոր փորձերը ձախողվել են։ Պատմությունն ապացուցել է, որ միայն Չինաստանի կոմունիստական կուսակցությունն է ի վիճակի իրականացնել չին ազգի մեծ վերածննդի պատմական առաքելությունը։ Չինաստանի կոմունիստական կուսակցության ղեկավարությունը Չինաստանի պատմության և չին ժողովրդի ընտրությունն է։ Չինաստանի կոմունիստական կուսակցությունն իրականացնում է համակողմանի ղեկավարություն, համակարգում է բոլոր կողմերի գործունեությունը և ապահովում է ամուր երաշխիքներ ու ճիշտ ուղղություն չինական արդիականացման առաջմղման համար։ 2025 թվականին Չինաստանի համախառն ներքին արդյունքն առաջին անգամ գերազանցեց 140 տրիլիոն յուանը (մոտ 20 տրիլիոն ԱՄՆ դոլար), իսկ Համաշխարհային նորարարության ինդեքսում երկիրը բարձրացավ աշխարհում 10-րդ հորիզոնական։ 2026 թվականի առաջին եռամսյակում, չնայած արտաքին անկայունության և անորոշության զգալի աճին, ինչպես նաև աշխարհաքաղաքական հակամարտությունների հետևանքների տարածմանը, Չինաստանի համախառն ներքին արդյունքը տարեկան կտրվածքով աճեց 5,0 %-ով՝ համաշխարհային տնտեսությանը հաղորդելով լրացուցիչ կայունություն և դրական խթան։

105 տարիների ընթացքում Չինաստանի կոմունիստական կուսակցությունն անշեղորեն հավատարիմ է մնացել իր սկզբնական առաքելությանը՝ ապահովել չին ժողովրդի բարեկեցությունն ու իրականացնել չին ազգի մեծ վերածնունդը։ Չինաստանի կոմունիստական կուսակցությունը ծնունդ է առել ժողովրդից, խորապես արմատավորված է ժողովրդի մեջ և ծառայում է ժողովրդին։ Այն չունի սեփական առանձնահատուկ շահեր, և հենց սա է մարքսիստական կուսակցության գլխավոր տարբերակիչ առանձնահատկությունը մյուս քաղաքական կուսակցությունների համեմատ։ Նոր դարաշրջանում Չինաստանի կոմունիստական կուսակցությունը հետևողականորեն իրականացնում է «ծառայել ժողովրդին» սկզբունքը՝ հասնելով բնակչության բարեկեցության բարձրացման ոլորտում մի շարք նշանակալի ձեռքբերումների։ Աղքատության դեմ ութամյա պայքարի և դրան հաջորդած հնգամյա անցումային շրջանի արդյունքում Չինաստանը պատմության մեջ առաջին անգամ լիովին վերացրեց ծայրահեղ աղքատությունը՝ ապահովելով գրեթե 100 միլիոն մարդու կայուն դուրս գալը աղքատությունից։ Երկրում ստեղծվել է աշխարհի ամենամեծ սոցիալական ապահովության համակարգը. հիմնական կենսաթոշակային ապահովագրության համակարգում ընդգրկվածների թիվը գերազանցել է 1 միլիարդը, իսկ հիմնական բժշկական ապահովագրությամբ ապահովված է ավելի քան 1,3 միլիարդ մարդ։ 14-րդ հնգամյա ծրագրի (2021–2025 թվականներ) իրականացման ընթացքում մեկ շնչին բաժին ընկնող համախառն ազգային եկամուտը զգալիորեն աճել է, ինչի շնորհիվ Չինաստանը զբաղեցրել է առաջին տեղը միջինից բարձր եկամուտ ունեցող երկրների շարքում։ Ներկայում Չինաստանի կոմունիստական կուսակցությունն ամբողջ կուսակցության շրջանակում իրականացնում է ճիշտ քաղաքական արդյունքներին միտված հայեցակարգի ձևավորման և գործնականում կիրառման ուսուցման արշավ՝ անշեղորեն հետևելով այն սկզբունքին, ըստ որի իշխանության ամենամեծ ձեռքբերումը պետք է լինի ժողովրդի բարօրության ապահովումը։

105 տարիների ընթացքում Չինաստանի կոմունիստական կուսակցությունը, առաջնորդվելով համաշխարհային տեսլականով, մշտապես կապել է չին ժողովրդի ճակատագիրը աշխարհի ժողովուրդների ճակատագրի հետ՝ հետևողականորեն ձգտելով նպաստել մարդկության առաջընթացին և մարդկության համար ընդհանուր ճակատագիր ունեցող համայնքի կառուցմանը։ Չինաստանի կոմունիստական կուսակցության ղեկավարությամբ երկիրը հանդես է գալիս հավասարության և կարգավորվածության վրա հիմնված բազմաբևեռ աշխարհի ձևավորման օգտին, վճռականորեն պաշտպանում է միջազգային այն համակարգը, որի առանցքում գտնվում է Միավորված ազգերի կազմակերպությունը, նպաստում է «Մարդկության համար ընդհանուր ճակատագիր ունեցող համայնք»-ի կառուցմանը և միջազգային հանրությանը տրամադրում է կարևոր գլոբալ հանրային բարիքներ, այդ թվում՝ «Մեկ գոտի, մեկ ճանապարհ» նախաձեռնության բարձրորակ համատեղ իրականացումը, ինչպես նաև Գլոբալ զարգացման, Գլոբալ անվտանգության, Գլոբալ քաղաքակրթության և Գլոբալ կառավարման նախաձեռնությունները։ Վերջերս Չինաստանի կառավարությունը հրապարակեց «Համաշխարհային կառավարման մասին» Սպիտակ գիրքը, որում համակարգված ներկայացված են Չինաստանի հայեցակարգերը, նախաձեռնություններն ու գործնական քայլերը այս ոլորտում։ Փաստաթուղթը նպատակ ունի նպաստել համաշխարհային կառավարման համակարգի բարեփոխմանն ու կատարելագործմանը, գլոբալ մարտահրավերներին առավել արդյունավետ արձագանքելուն, ինչպես նաև ձևավորել ավելի լայն միջազգային համաձայնություն և համախմբել համաշխարհային հանրության ջանքերը։ Չինաստանը հետևողականորեն հանդես է գալիս ներառական և փոխշահավետ տնտեսական գլոբալացման օգտին, անշեղորեն հավատարիմ է արտաքին աշխարհի նկատմամբ բաց քաղաքականությանը և ակտիվորեն առաջ է մղում «Մեկ գոտի, մեկ ճանապարհ» նախաձեռնության համատեղ իրականացումը։ Ներկայում Չինաստանը 63 երկրների համար սահմանել է զրոյական մաքսատուրքերի ռեժիմ, իսկ համաշխարհային տնտեսության աճին նրա միջին տարեկան ներդրումը պահպանվում է մոտ 30 % մակարդակում։ «Չինական հնարավորություններ 2.0» հայեցակարգը համաշխարհային տնտեսության զարգացման համար բացում է առավել լայն հեռանկարներ։

Չինաստանի կոմունիստական կուսակցությունը առաջնահերթ կարևորություն է տալիս սեփական զարգացմանն ու կուսակցաշինության շարունակական կատարելագործմանը։ Անցյալ ամիս Պեկինում անցկացվեց կուսակցաշինության աշխատանքների համաչինական խորհրդակցությունը, որի ընթացքում ամբողջ կուսակցության համար հստակեցվեցին Սի Ծինփինի կուսակցաշինության գաղափարների ուսումնասիրման և գործնականում իրականացման հիմնական ուղղությունները։ Այս գաղափարները հիմնված են մարքսիզմի գիտական տեսության վրա, արմատավորված են չինական ավանդական մշակույթի լավագույն արժեքներում և ձևավորվել են նոր դարաշրջանում կուսակցության համակողմանի և խիստ կառավարման լայնածավալ գործնական փորձի ընթացքում։ Դրանք ունեն ամուր գործնական հիմք և խորը տեսական ակունքներ։ Ապագայում Չինաստանի կոմունիստական կուսակցությունը, առաջնորդվելով Սի Ծինփինի կուսակցաշինության գաղափարներով, կշարունակի հզոր և անսպառ ուժ ներարկել հզոր պետության կառուցման, չին ազգի մեծ վերածննդի և մարդկային քաղաքակրթության առաջընթացի գործին։

2025 թվականին Չինաստանն ու Հայաստանը հաստատեցին ռազմավարական գործընկերային հարաբերություններ, ինչը երկկողմ համագործակցության բոլոր ոլորտների համար բացեց առավել լայն հեռանկարներ։ Չինաստանն ու Հայաստանը, որպես զարգացող երկրներ և Գլոբալ Հարավի պետություններ, ունեն ընդհանուր շահեր ազգային անվտանգության և զարգացման ապահովման, համաշխարհային խաղաղության և կայունության պահպանման, ինչպես նաև ավելի արդար և արդյունավետ գլոբալ կառավարման համակարգի ձևավորման հարցերում։ Չինական կողմը պատրաստ է հայկական կողմի հետ կիսվել պետական կառավարման փորձով, համատեղ օգտվել զարգացման հնարավորություններից, ընդլայնել փոխանակումներն ու գործնական համագործակցությունը, միասին առաջ շարժվել արդիականացման ճանապարհով և նպաստել հայ-չինական հարաբերությունների հետագա զարգացմանը։

Լի Սինվեյ

Հայաստանում Չինաստանի դեսպան