Նոյեմբերի 6-7-ին եվրոպական մի շարք երկրներում բողոքի ակցիաներ են անցկացվել տվյալների խոշոր մշակման կենտրոնների (Data Center) կառուցման դեմ։ Ցուցարարները պահանջում են սահմանափակել հաշվողական ենթակառուցվածքների հետագա ընդլայնումը՝ որպես հիմնական խնդիրներ մատնանշելով էլեկտրաէներգիայի սպառման աճը, էլեկտրացանցերի թողունակության պակասը և ջրային ռեսուրսների օգտագործումը։
Թվային գաղութացման մասին խոսակցությունը սովորաբար կատարվում է տվյալների, հարթակների և ծրագրային էկոհամակարգերի համատեքստում: Այսօր արհեստական բանականությունը (ԱԲ) նյութական հիմք է ավելացնում այս կախվածությանը: Խոշոր հաշվողական համակարգերի շահագործման համար անհրաժեշտ են էլեկտրաէներգիա, ցանցեր, հողատարածքներ, ջուր, հովացման համակարգեր և հեռահաղորդակցության կայուն միացում:
«Պրեսսինգ» հաղորդաշարում Սաթիկ Սեյրանյանի հյուրն ամերիկահայ կոնֆլիկտաբան, միջազգային հակամարտությունների կարգավորման և բանակցությունների մասնագետ (Conflict Resolution, International Law, Mediation), իրավագիտության դոկտոր Հրայր Բալյանն է։
The Wall Street Journal-ը հայտնում է, որ ԱՄՆ բանակցողները Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև նախնական խաղաղության համաձայնագրի շուրջ որպես խթան առաջարկել են ընդլայնել Nvidia-ի չիպերի ձեռքբերման թույլտվությունը: Այն տվյալների կենտրոնը, որի համար նախատեսված էին այդ չիպերը, անցյալ ամիս բացվեց Հրազդանում, և մենք լուսաբանել էինք այն՝ առանց գիտակցելու դրա իրական նպատակը։
ԱՄՆ-ն օգտագործել է Nvidia-ի չիպերի խոստումը՝ հայ-ադրբեջանական խաղաղության գործարքը կնքելու համար. այս մասին հայտնում է The Wall Street Journal-ը (WSJ) սեպտեմբերի 4-ին՝ հղում անելով բանակցություններին մասնակցած անձանց:
Փոքր մոդուլային ռեակտորների (ՓՄՌ) թեմային անդրադարձել եմ այս տարվա մարտին՝ «Փոքր ռեակտորի մեծ խնդիրները» հոդվածում։ Այնտեղ քննության եմ առել նման նախագծերի տեխնոլոգիական և տնտեսական անորոշությունները, ինչպես նաև վառելիքի մատակարարման և ռադիոակտիվ թափոնների կառավարման խնդիրները։
Նիկոլ Փաշինյանն ապրիլի 17-ին ընդունել է ԱՄՆ-ից ժամանած ՏՏ գործարարների պատվիրակությանը՝ NVIDIA ընկերության փոխնախագահ Ռև Լեբարեդյանին, Integra Technologies ընկերության տնօրենների խորհրդի նախագահ Զավեն Ակիանին և Service Titan ընկերության նախագահ Վահե Կուզոյանին: Զրուցակիցները քննարկել են նշված ընկերությունների՝ Հայաստանում իրականացվող և նախատեսվող ընթացիկ ծրագրերը։
ԱՄՆ-ում տեղակայված արհեստական բանականության (ԱԲ) ամպային տեխնոլոգիաների և ենթակառուցվածքների Firebird ընկերությունը հայտարարեց իր ԱԲ գերհամակարգչային մեգանախագծի երկրորդ փուլի մասին՝ ստանալով ԱՄՆ արտահանման լիցենզավորման և կարգավորող մարմինների հաստատումը Հայաստանին լրացուցիչ 41,000 NVIDIA GB300 գրաֆիկական պրոցեսորների (GPU) վաճառքի և մատակարարման համար։